Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Trong những tháng gần đây, Bắc Kinh đã cố gắng hết sức củng cố vị thế của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng toàn cầu mà không quan tâm đến lời kêu gọi “De-risk” của phương Tây, nhưng những nỗ lực này dường như bị ảnh hưởng bởi sự suy giảm của nguồn vốn FDI trong nửa đầu năm nay.

Đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Trung Quốc trong 6 tháng đầu năm đã giảm 2,7% so với cùng kỳ năm ngoái xuống còn 703,65 tỷ nhân dân tệ (98 tỷ USD), theo số liệu mới nhất từ Bộ Thương mại, vốn vẫn chưa công bố số liệu bằng đô la Mỹ.

Trong 5 tháng đầu năm 2023, tổng lượng giao dịch bằng đô la Mỹ đã giảm 5,6% so với cùng kỳ năm ngoái xuống còn 84,4 tỷ USD, bao gồm mức giảm 18,4% trong tháng 5 so với cùng kỳ năm ngoái.

“Chúng tôi tin rằng những biến động trong ngắn hạn về số liệu sẽ không ảnh hưởng đến sự lạc quan của các nhà đầu tư nước ngoài đối với sự phát triển của Trung Quốc. Mở rộng vốn FDI vào Trung Quốc trong tương lai sẽ không giảm nhiệt.” Zhu Bing, Giám đốc Cục Quản lý Đầu tư Nước ngoài của Mofcom, cho biết khi số liệu được công bố vào tuần trước.

Mặc dù Zhu Bing mô tả sự sụt giảm trong dòng vốn FDI vào Trung Quốc là “sụt giảm quy mô nhỏ”, nhưng điều này đặt ra nhiều nghi vấn về niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào nền kinh tế lớn thứ hai thế giới trong ngắn hạn, trong khi nền kinh tế “thời kỳ hậu Covid” của Bắc Kinh chưa thể hiện dấu hiệu phục hồi mạnh mẽ.

Ngoài ra, các công ty ngoài đã thay đổi mối quan tâm và ưu tiên nguồn vốn trong giai đoạn Trung Quốc thực hiện zero covid những năm gần đây.

“Thu hút vốn FDI là một quá trình trong nhiều năm, chính phủ cần tạo tín hiệu với ban lãnh đạo các công ty rằng họ cần phải đầu tư nhiều hơn. Điều này chỉ có thể đạt được thông qua các chuyến thăm trực tiếp,” Michael Hart, chủ tịch Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Trung Quốc (AmCham) cho biết.

Ông Hart cho biết, quá trình của các nhà lãnh đạo cấp cao đến thăm Trung Quốc sau ba năm vắng mặt “vẫn đang đang là khởi đầu”.

Cơ quan chịu trách nhiệm thúc đẩy đầu tư nước ngoài các cấp của Trung Quốc đã và đang cố gắng thực hiện chiến lược thu hút.

Dòng vốn FDI vào Trung Quốc (1984-2021)

Tuần trước,  Đại sứ quán Trung Quốc từ Cairo đến Washington, trên toàn thế giới đã tổ chức một cuộc “diễu hành” cho các nhà lãnh đạo doanh nghiệp địa phương để giới thiệu cho họ một hoạt động mới - Hội chợ Triển lãm chuỗi cung ứng toàn cầu Trung Quốc sẽ diễn ra tại Bắc Kinh vào ngày 28/ 11.

Theo tuyên bố chính thức, triển lãm hứa hẹn là cơ hội cho các nhà đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực ô tô thông minh, nông nghiệp xanh, năng lượng sạch, công nghệ kỹ thuật số và cuộc sống lành mạnh.

Những động thái này diễn ra trong bối cảnh Washington và các đồng minh Nhóm G7 cho biết họ không muốn “tách rời” mà muốn “giảm thiểu rủi ro” trong chuỗi cung ứng mà họ cho là phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc.

Bộ Thương mại đã liên lạc với các nhà đầu tư nước ngoài trong những tháng gần đây. Giám đốc điều hành Wang Wentao đã gặp gỡ các giám đốc điều hành nước ngoài của các công ty đa quốc gia hơn 20 lần và giới chức trách cũng đã tổ chức các cuộc trao đổi hoặc "hội nghị bàn tròn" với các phòng thương mại nước ngoài.

Trong cuộc thảo luận mới nhất vào thứ Sáu, Bắc Kinh đã cố gắng xoa dịu mối lo ngại của các nhà đầu tư nước ngoài về luồng dữ liệu xuyên biên giới, kiểm soát xuất khẩu và thực thi luật chống tình báo.

Bất chấp những tuyên bố và động thái của Bắc Kinh, những thống kê kinh tế mới nhất của họ từ quý 2 năm nay là yếu tố ngăn cản việc đầu tư nhiều hơn, khi Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Trung Quốc tăng 6,3% – tăng 0,8% trong ba tháng đầu năm so với cùng kỳ năm ngoái.

Điều này cho thấy sự phục hồi không đồng đều sau đại dịch, với niềm tin tư nhân đang giảm sút, tỷ lệ thất nghiệp ở thanh niên cao kỷ lục và rủi ro treo lơ lửng trên thị trường bất động sản.

Chủ tịch Phòng Thương mại châu Âu tại Trung Quốc Jens Eskelund cho biết ông "gần như chắc chắn" rằng mức độ tin cậy của các công ty châu Âu hoạt động tại Trung Quốc sẽ ngày càng giảm.

Trong một cuộc khảo sát được công bố vào tháng trước, Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu cho biết cứ 10 công ty thì có một công ty đã chuyển hoặc lên kế hoạch chuyển trụ sở châu Á của họ ra khỏi đại lục, trong đó Singapore và Malaysia là hai lựa chọn hàng đầu.

Chiến lược an ninh kinh tế của Ủy ban châu Âu và chiến lược được chờ đợi từ lâu của Đức đối với Trung Quốc - cả hai đều được công bố trong tháng qua - cũng nhấn mạnh sự "đa dạng hóa" của chuỗi cung ứng.

Eskelund cũng lưu ý rằng việc Bắc Kinh mở rộng luật chống tình báo và đưa ra luật về quan hệ đối ngoại, cả hai đều có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7, càng làm mờ đi triển vọng đầu tư.

Các phòng thương mại đã kêu gọi sự minh bạch và ông Eskelund nói rằng các thành viên của họ sẽ cần phải tích cực hơn nữa với những thay đổi này, vì họ không rõ làm thế nào để tuân thủ một loạt các luật

“Đã có rất nhiều sự mơ hồ trong các quy định… Và tôi nghĩ, theo nhiều cách, an ninh dường như quan trọng hơn là phát triển nền kinh tế,” Eskelund nói.

Eskelund nói thêm rằng những thay đổi này sẽ đòi hỏi phải thực hiện nhiều biện pháp thẩm định kép hơn để chắc chắn, do đó, chi phí và rủi ro sẽ có tác động lớn hơn đối với các nhà đầu tư vừa và nhỏ so với các tập đoàn đa quốc gia.

Một cuộc khảo sát của AmCham được công bố vào tháng 3 cũng bày tỏ quan điểm tương tự. 55% thành viên được khảo sát không còn coi Trung Quốc là một trong ba ưu tiên đầu tư hàng đầu trong bối cảnh ngày càng có nhiều lo ngại về những bất ổn chính sách của nước này và quan hệ song phương ảm đạm.

các nhà kinh tế trung quốc thừa nhận, trong những điều kiện hiện nay, việc cải thiện những số liệu này vẫn là thách thức lớn nhất mà trung quốc đối mặt.

Nhìn vào những số liệu kinh tế được công bố từ nửa đầu năm nay, Guan Tao, nhà kinh tế hàng đầu thế giới thuộc Ngân hàng Quốc tế Trung Quốc, cho biết Trung Quốc sẽ tiếp tục đối mặt với thách thức “tái định hình” chuỗi cung ứng toàn cầu.

 “Các yếu tố địa chính trị có tác động lớn đến Trung Quốc, vì chúng kéo theo nhiều bất ổn,” Guan, cựu giám đốc Cục Quản lý Ngoại hối Nhà nước, cho biết. “Chúng ta sẽ thấy nhiều tác động hơn đối với nền kinh tế của chúng ta từ những thay đổi trong chuỗi cung ứng toàn cầu.”

Wang Wen, một nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Kinh tế vĩ mô, cho biết: "Thu hút đầu tư nước ngoài chắc chắn là rất quan trọng đối với nền kinh tế Trung Quốc, đặc biệt là trong việc tạo việc làm và tiến bộ công nghệ".

Wang, người làm việc tại trung tâm nghiên cứu thuộc Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia, cho biết thay vì thay đổi chính sách sâu rộng, có khả năng chính phủ sẽ thực hiện “những sửa đổi trên các khía cạnh nhỏ hơn để cải thiện việc thực thi chính sách trên thực tế”.

Nguồn: SCMP

Từ khóa: vốn FDI, FDI, kinh tế, Trung Quốc