Cho đến nay Ấn Độ đã ký 13 Hiệp định thương mại tự do khác nhau, đa dạng về phạm vi và tính chất. Tuy nhiên, phần lớn các hiệp định này đã không mang lại kết quả như mong muốn và góp phần làm tăng thâm hụt thương mại tại quốc gia này.
Xuất khẩu của khối doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME): Các doanh nghiệp MSME chính là dòng máu chảy trong huyết quản của nền kinh tế Ấn Độ, chiếm gần 50% giá trị xuất khẩu toàn cầu của quốc gia này, đóng góp 29% vào GDP. Chính phủ nhận Ấn Độ thức được tầm quan trọng của khối các doanh nghiệp này và sẽ có chính sách thúc đẩy đáng kể trong thời gian tới.
Tuy nhiên, điều đáng chú ý là một bộ phận các nhà xuất khẩu MSME hoạt động thông qua đại lý xuất khẩu, điều này cho thấy tầm quan trọng của việc nâng cao hiểu biết về thủ tục chứng từ, hàng rào phi thuế quan (NTBs) và tiêu chuẩn chất lượng cho doanh nghiệp MSME. Tính minh bạch và cập nhật thông tin rất quan trọng trong bối cảnh thương mại toàn cầu hiện nay.
Các doanh nghiệp MSME phải vật lộn với những rào cản thương mại đặc biệt khi chính sách thương mại của quốc gia này đang được điều hướng. Những hạn chế về dòng hàng hóa và dịch vụ tạo ra những rào cản khó khăn, đặc biệt đối với những doanh nghiệp muốn khai phá thị trường mới. Do thiếu nguồn lực, các doanh nghiệp MSME gặp bất lợi so với các doanh nghiệp đa quốc gia khi phải thực hiện một loạt các quy định phức tạp. Ngoài ra, thực thi các tiêu chuẩn mới dẫn đến chi phí tuân thủ cao hơn, điều này làm cản trở khả năng thích ứng của các doanh nghiệp MSME với môi trường pháp lý đang dần thay đổi.
Ấn Độ đã có những bước tiến đáng kể trong việc thực hiện một số Hiệp định thương mại tự do (FTA), mang lại sự thúc đẩy cho các doanh nghiệp MSME cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.
Dưới đây là các tác động tích cực của các Hiệp định thương mại tự do đến xuất khẩu:
- Kết nối các luồng thông tin, tài chính và hàng hóa hợp lý là điều cần thiết sau đại dịch. Chính phủ cung cấp dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp bao gồm các khóa đào tạo và ưu đãi tài chính. Điều này cho phép các doanh nghiệp MSME tận dụng được lợi ích mà các FTA mang lại, từ đó nâng cao mức độ cạnh tranh trên trường quốc tế.
- Các điều khoản về Quy tắc xuất xứ trong các FTA khuyến khích doanh nghiệp MSME tham gia chuỗi giá trị toàn cầu. Các doanh nghiệp MSME sẽ nhận được vị thế thuận lợi nếu họ lấy nguồn đầu vào từ các quốc gia thành viên trong cùng FTA, củng cố vị thế của họ trên thị trường toàn cầu.
- Đối với doanh nghiệp MSME, chi phí thương mại giảm đáng kể thông qua các quy trình hải quan hợp lý và các yêu cầu hành chính đơn giản hơn. Các FTA cũng mang lại cho MSME cơ hội đa dạng hóa thị trường xuất khẩu ngoài các thị trường truyền thống, tăng cường khả năng đối phó với những thay đổi của thị trường.
- Các FTA làm tăng khả năng tiếp cận thị trường nước ngoài của các doanh nghiệp MSME bằng cách loại bỏ hoặc giảm bớt rào cản thuế quan và phi thuế quan. Xuất khẩu tăng và ít phụ thuộc hơn vào một thị trường duy nhất nhờ khả năng tiếp cận thị trường, giúp cải thiện sự ổn định kinh tế.
- Sản phẩm của Ấn Độ có khả năng cạnh tranh cao hơn ở các nước đối tác do các FTA giúp giảm thuế và loại bỏ các hạn chế thương mại. Điều này có thể dẫn đến tỷ lệ xuất khẩu tăng và giá xuất khẩu cao hơn, từ đó nâng cao vị thế của Ấn Độ trên thị trường thế giới.
- Ngoài ra, doanh nghiệp MSME cũng có quyền tham gia vào các chương trình nhóm (một xu hướng mới nổi) thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau trên toàn cầu. Sự tham gia của các doanh nghiệp MSME vào các chương trình này ở cấp độ toàn cầu hứa hẹn sẽ thúc đẩy Ấn Độ đạt mức tăng trưởng chưa từng có. Các lĩnh vực như hàng không vũ trụ và quốc phòng, chăm sóc sức khỏe bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và an ninh mạng mang đến những cơ hội chưa được khai thác cho khối các doanh nghiệp MSME phát triển.
Ngược lại, điều đáng lưu ý là cho đến nay, Ấn Độ đã ký 13 Hiệp định thương mại tự do, đa dạng về phạm vi và bản chất. Tuy nhiên, phần lớn các hiệp định này đã không mang lại kết quả như mong muốn và góp phần khiến nước này thâm hụt thương mại cao.
Nhập khẩu của Ấn Độ từ các đối tác FTA đã tăng nhiều hơn giá trị xuất khẩu của nước này trong giai đoạn 2017-2022. Hơn nữa, xuất khẩu của Ấn Độ sang các đối tác FTA đã tăng 31%, trong khi nhập khẩu tăng 82%.
Tỷ lệ tận dụng FTA tại quốc gia này vẫn rất thấp so với các quốc gia khác, khoảng 25% trong khi tỷ lệ tận dụng ở các nước phát triển là từ 70% đến 80%. Điều này nêu bật sự thất bại đáng báo động của quốc gia trong việc tận dụng những lợi ích có được thông qua các hiệp định thương mại song phương và đa phương.
Nhận thấy tính hiệu quả của các FTA, chính phủ Ấn Độ đã bắt đầu xem xét và có chiến lược từ năm 2019.
Xét trên mọi khía cạnh, các doanh nghiệp MSME được định vị là động lực thúc đẩy xuất khẩu. Mặc dù các FTA đã mang lại triển vọng tích cực, điều quan trọng là các doanh nghiệp phải nhận ra phạm vi và đặc điểm đa dạng của chúng. Do tỷ lệ tận dụng các FTA còn thấp nên các bên liên quan và chính phủ cần phải hợp tác để hỗ trợ các doanh nghiệp MSME và tăng hiệu quả của các sáng kiến.
Hơn nữa, điều quan trọng là phải hiểu biết sâu rộng về các điều khoản cụ thể của hợp đồng và những khó khăn riêng của từng doanh nghiệp. Từ đó, các doanh nghiệp MSME có thể tận dụng tối đa tiềm năng của các FTA và giúp Ấn Độ hướng tới trở thành một trong những nền kinh tế lớn nhất thế giới với sự hỗ trợ toàn diện bao gồm các biện pháp tạo thuận lợi thương mại, các chương trình phát triển năng lực và các sáng kiến cải thiện chất lượng sản phẩm.
Nguồn: Financial Express
Từ khóa: Ấn Độ, Hiệp định thương mại tự do, MSME, tạo thuận lợi thương mại, xuất khẩu.
