Khi thế giới trải qua tình trạng thiếu hụt chưa từng có, từ thiết bị bảo vệ cá nhân và chất bán dẫn ô tô cho đến lúa mì và dầu hướng dương giữa đại dịch và chiến tranh ở Ukraine, khả năng phục hồi chuỗi cung ứng đã nổi lên như một vấn đề ưu tiên cấp bách đối với các doanh nghiệp cũng như chính phủ. Hơn nữa, nhìn về phía trước, sự tập trung của các nguyên liệu thô quan trọng đặc biệt cần thiết cho công nghệ xanh và kỹ thuật số sẽ khiến chuỗi cung ứng của các công nghệ mới nổi gặp rủi ro địa chính trị tiềm tàng.
Qua hàng loạt cú sốc chuỗi cung ứng gần đây, thế giới đã học được những bài học quan trọng: Không quốc gia nào miễn nhiễm với chúng hoặc có thể tự mình quản lý chúng. Chỉ thông qua hợp tác quốc tế, đặc biệt là giữa các quốc gia có cùng chí hướng, các quốc gia mới có thể cải thiện khả năng phục hồi chuỗi cung ứng và an ninh kinh tế để tạo lợi thế cho hệ thống kinh tế toàn cầu.
Một trong những sáng kiến quốc tế hứa hẹn nhất để giải quyết các lỗ hổng trong chuỗi cung ứng hiện đang hình thành với các cuộc đàm phán về Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (IPEF). Được chính quyền Biden khởi xướng vào tháng 5 năm 2022, IPEF đóng vai trò như một kế hoạch chi tiết để tăng cường can dự kinh tế của Hoa Kỳ trong khu vực với 14 quốc gia tham gia.
Trụ cột chuỗi cung ứng đã thu hút được sự chú ý đáng kể, khi tìm ra được khuôn khổ hợp tác quốc tế mới để tăng cường khả năng phục hồi, một lĩnh vực chỉ được giải quyết một phần trong các hiệp định thương mại thông thường. IPEF cung cấp một địa điểm cho tư duy đổi mới về các quy tắc và cơ chế hợp tác có thể giúp ngăn chặn sự gián đoạn chuỗi cung ứng trong tương lai, bổ sung cho các hiệp định thương mại hiện có như Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP.)
Các nhà đàm phán của IPEF được cho là đang đạt được tiến bộ trong các cuộc thảo luận về chuỗi cung ứng, với khả năng công bố một số thỏa thuận thu hoạch sớm nhất định, như cơ chế quản lý khủng hoảng, xung quanh cuộc họp của các Bộ trưởng Hợp tác Kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương chịu trách nhiệm về Thương mại vào cuối tháng Năm. Tiến độ này rất đáng khích lệ và sẽ thiết lập chương trình nghị sự cho các sản phẩm tiếp theo.
Tuy nhiên, để IPEF trở thành một sáng kiến chuỗi cung ứng hiệu quả và cùng có lợi, các chính phủ nên tham vọng và sáng tạo, đúc kết những bài học kinh nghiệm trong những năm gần đây.
Điều đáng khích lệ là các nhà đàm phán của IPEF đang thiết kế các cơ chế để đưa ra cảnh báo sớm về tình trạng thiếu hụt và gián đoạn tiềm tàng, cũng như phối hợp làm việc tập thể trong các cuộc khủng hoảng. Điều này sẽ yêu cầu chia sẻ thông tin kịp thời giữa các doanh nghiệp và chính phủ.
Đạt được sự cân bằng phù hợp giữa việc chia sẻ thông tin kinh doanh có liên quan và bảo vệ quyền riêng tư và bảo mật là rất quan trọng để đạt được sự ủng hộ của khu vực tư nhân. Các quốc gia rất quan tâm đến một cơ chế ứng phó với khủng hoảng tập thể. Những ý tưởng sáng tạo, táo bạo nên được khám phá ở đây, chẳng hạn như điều chỉnh hệ thống hoán đổi tiền tệ tài chính thành phiên bản chuỗi cung ứng. Điều này sẽ cho phép các quốc gia tiếp cận các kho dự trữ và tài nguyên dư thừa trong mạng lưới toàn IPEF trong các cuộc khủng hoảng nguồn cung do các cú sốc bên ngoài hoặc áp lực kinh tế gây ra. Phát triển các quy tắc WTO cộng để ngăn chặn các hạn chế xuất khẩu và tạo thuận lợi cho các thủ tục hải quan cũng như việc di chuyển xuyên biên giới thiết yếu của các sản phẩm và con người cũng sẽ chứng minh được giá trị.
Cuối cùng, cơ hội kết nối chuỗi cung ứng và đồng đầu tư có thể mang lại lợi ích đáng kể cho các thành viên là nước đang phát triển của IPEF. Diễn đàn kết nối chuỗi cung ứng đối tác công tư có thể giúp xác định các cơ hội hợp tác chuỗi cung ứng và đồng đầu tư tiềm năng đồng thời thiết lập hệ thống thanh tra chuỗi cung ứng sẽ cung cấp giải quyết một cửa hiệu quả để giải quyết các mối quan ngại cụ thể mà các doanh nghiệp gặp phải.
Ngoài cách tiếp cận toàn ngành, công việc của IPEF cũng nên tập trung vào các sáng kiến thí điểm theo ngành cụ thể trong các lĩnh vực chiến lược quan trọng, chẳng hạn như khoáng sản và vật liệu quan trọng - bao gồm lithium, niken, coban và đất hiếm. Những nguồn tài nguyên này có ý nghĩa kinh tế và địa chính trị, và việc đa dạng hóa là rất cần thiết do mức độ tập trung thị trường cao hiện nay.
Phát triển bản đồ chuỗi cung ứng trên toàn IPEF đối với khoáng sản và vật liệu quan trọng, hợp lý hóa và hài hòa hóa các quy định và tiêu chuẩn cũng như khám phá một hệ thống hoán đổi mới cho các tài nguyên này trong thời kỳ khủng hoảng có thể tạo ra lợi ích hữu hình cho các quốc gia IPEF. Chúng tôi cũng khuyến nghị rằng Washington nên đàm phán các thỏa thuận về vật liệu và khoáng sản quan trọng tương tự với các thành viên IPEF có quan tâm, giống như thỏa thuận gần đây đã ký kết với Nhật Bản, giúp họ đủ điều kiện nhận tín dụng thuế xe điện theo Đạo luật Giảm lạm phát.
Theo đuổi và thực hiện những đề xuất này là một công việc lớn không thể xảy ra trong một sớm một chiều. Thay vào đó, nó có thể được tiếp cận theo từng giai đoạn. Năm nay, nên tập trung vào các kết quả có thể bàn giao trên toàn ngành, với năm 2024 dành riêng cho công việc chi tiết, cụ thể theo ngành về các vật liệu và khoáng chất quan trọng đồng thời đảm bảo rằng các cơ chế hợp tác hoạt động hiệu quả và giải quyết các vấn đề theo thời gian thực. Theo thời gian, một thành phần tiếp cận thị trường cũng nên được xem xét.
Trụ cột Chuỗi cung ứng IPEF mang đến cơ hội đáng hoan nghênh cho Hoa Kỳ và các đối tác trong khu vực để định hình lại và củng cố mạng lưới chuỗi cung ứng khu vực thông qua một thỏa thuận kinh tế thế hệ tiếp theo. Tất cả các thành viên của IPEF đều có lợi khi tạo ra các chuỗi cung ứng linh hoạt và an toàn hơn, đồng thời công việc của họ có thể đóng vai trò là hình mẫu cho các hành động tập thể tiếp theo trong lĩnh vực này.
Han-koo Yeo là cựu bộ trưởng thương mại của Hàn Quốc và là thành viên xuất sắc tại Viện Chính sách Xã hội Châu Á. Wendy Cutler là phó chủ tịch tại Viện Chính sách Xã hội Châu Á.
Han-koo Yeo is the former trade minister of the Republic of Korea and a distinguished fellow at the Asia Society Policy Institute. Wendy Cutler is vice president at the Asia Society Policy Institute.
Nguồn: The Hill
Từ khóa: IPEF, chuỗi cung ứng, thỏa thuận, mạng lưới
Các tin khác
- Một WTO hiệu quả phải đảm bảo tính công bằng và minh bạch - 08/05/2023
- Tỷ giá hối đoái ổn định là chìa khóa để giảm thiểu thiệt hại cho thương mại toàn cầu - 08/05/2023
- Đây là những khối thương mại lớn nhất thế giới - 08/05/2023
- Nông nghiệp tuần hoàn (Bài 3): Cần đồng bộ các giải pháp - 08/05/2023
- Nông nghiệp tuần hoàn (Bài 2): Tồn tại nhiều khó khăn, thách thức - 08/05/2023






















