Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Chương trình tiêm chủng đang được diễn ra trên toàn thế giới, và sau khi dân số thế giới được tiêm chủng gần như đầy đủ, chúng ta sẽ thấy một thế giới hậu đại dịch khác với thế giới trước đây, đặc biệt là về bối cảnh của toàn cầu hóa và vai trò của các nước trên thế giới.

Sau năm 1980, toàn cầu hóa đã trở thành một hiện tượng phổ biến tác động đến toàn bộ khía cạnh của thế giới. Cho dù đó là lĩnh vực xã hội, chính trị, hay kinh tế học, cho dù là trong bối cảnh trong nước hay quốc tế, Toàn cầu hóa là một xu hướng không thể tránh khỏi và không thể cưỡng lại. Nhưng đến khi đại dịch nổ ra và đem lại nhiều thay đổi cho thế giới, toàn cầu hóa đã bị gián đoạn. Các phương thức giãn cách xã hội và hạn chế đi lại đã đặt ra những thách thức cho toàn cầu hóa. Dẫu vậy, các thách thức này chỉ là tạm thời, Điều thực sự khiến các nhà hoạch định chính sách và các doanh nghiệp trên toàn thế giới lo lắng, đó chính là sự mong manh của hệ thống kinh tế toàn cầu và sự phụ thuộc của các nền kinh tế vào cơ chế mong manh đó.

Sự phụ thuộc và giữa các nền kinh tế cũng như sự liên kết giữa các tập đoàn và tổ chức đa quốc gia trong nền kinh tế toàn cầu lớn đến mức, chỉ cần một mắt xích bị phá vỡ thì hàng loạt sự sụp đổ sẽ xảy ra. Điều này đã đúng trong đại dịch.

Khi Trung Quốc bị ảnh hưởng bởi đại dịch, hai phần ba nền kinh tế của nước này ngừng hoạt động, thế giới đã chứng kiến ​​sự sụt giảm mạnh trong nguồn cung toàn cầu. Điều tương tự cũng xảy ra khi đại dịch lên đến đỉnh điểm ở các nước phương Tây. Nếu tình trạng trên tiếp tục, tác động tồi tệ nhất đối với nền kinh tế toàn cầu chính là một cuộc suy thoái lớn, tước đi việc làm của người dân và gia tăng nghèo đói trên toàn thế giới vì không quốc gia nào có thể thoát khỏi ảnh hưởng.

Nếu như ở vào thời đại trước khi có Toàn cầu hóa, khi một đại dịch tương tự bùng nổ ở một nơi nào đó, các khu vực khác trên thế giới sẽ không bị ảnh hưởng về mặt kinh tế. Một điểm đáng lưu ý khác là, trong trường hợp Trung Quốc, không phải nguyên nhân là vì sự liên quan của các công ty Trung Quốc với phần còn lại của thế giới mà là vì các công ty toàn cầu đã đặt một số dây chuyền sản xuất của họ ở Trung Quốc. Toàn cầu hóa cho phép điều đó xảy ra. Điều này được giải thích bởi nhà xã hội học nổi tiếng Anthony Giddens, người nói rằng đặc điểm chính của Toàn cầu hóa là các địa phương xa xôi được liên kết với nhau theo cách mà một sự kiện ở một nơi định hình nên sự kiện ở những nơi khác.

Có người cho rằng đại dịch vi-rút corona là sự kiện chỉ diễn ra một lần trong đời và do đó phần lớn thời gian còn lại, Toàn cầu hóa sẽ thống trị và mang tính quyết định. Lập luận trên không thuyết phục. Tương lai của Toàn cầu hóa đã bị đe dọa từ trước khi có đại dịch, khi hai gã khổng lồ kinh tế là Trung Quốc và Hoa Kỳ tham gia vào một cuộc tranh chấp thương mại, dẫn đến việc nền kinh tế thế giới phải đối mặt với sự suy giảm GDP và có thể rơi vào suy thoái kinh tế nếu chiến tranh thương mại tiếp tục.

Đại dịch đã làm bộc lộ tính dễ bị tổn thương trong cấu trúc kinh tế của Toàn cầu hóa, và cũng đã làm lộ ra những nguy cơ tương tự trên mặt trận chính trị. Trong Toàn cầu hóa, các chính phủ phải hợp tác để làm giảm căng thẳng chính trị giữa các nước, tuy nhiên, đại dịch đã kích hoạt lại động cơ chính trị của họ, có nghĩa là trong trường hợp khẩn cấp, các chính phủ không thể hợp tác. Một trò chơi đổ lỗi nghiêm trọng như vậy được bắt đầu khi một số quốc gia đả kích Trung Quốc, gọi nước này là nguyên nhân gây ra sự lây lan đại dịch trên toàn cầu. Đến lượt mình, Trung Quốc bác bỏ mọi cáo buộc và đổ lỗi cho Mỹ là chính trị hóa cuộc khủng hoảng y tế. Cuộc tranh cãi chính trị trên đã trêu đùa quá trình Toàn cầu hóa.

Các tổ chức quốc tế và khu vực vốn là khía cạnh quan trọng của Toàn cầu hóa cũng thất bại. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là một minh chứng cụ thể cho thấy các tổ chức quốc tế đã sụp đổ như thế nào. WHO không chỉ vấp phải sự chỉ trích, mà thậm chí còn bị rút lại hỗ trợ tài chính từ Mỹ. Tương tự như vậy, các tổ chức quốc tế và khu vực khác không thể duy trì sự hợp tác giữa các quốc gia. Theo cách này, Toàn cầu hóa thậm chí không thể xử lý cuộc khủng hoảng một cách thỏa đáng.

Toàn cầu hóa đã ca ngợi quá mức về thương mại tự do, nhưng bây giờ mọi người đang đặt câu hỏi rằng thương mại tự do có lợi ích gì nếu nó thậm chí không thể hoạt động khi cần thiết nhất. Khi nhu cầu hợp tác nhiều hơn giữa các chính phủ, Toàn cầu hóa lại thất bại. Đó là lý do tại sao người ta có thể tranh luận rằng thế giới hậu đại dịch sẽ là kỷ nguyên của phi toàn cầu hóa và các quốc gia sẽ cố gắng giành được nhiều quyền lực hơn nữa vì họ không muốn chỉ dựa vào Toàn cầu hóa. Tương tự như vậy, người dân hiện đang cẩn thận hơn trong chi tiêu của mình, trong khi các tập đoàn giờ đây đã ý thức hơn về sự phụ thuộc của họ vào Toàn cầu hóa, do đó, mọi người sẽ thực hiện các phương án dự phòng.

Nguồn: Modern Diplomacy

Từ khóa: dịch Covid-19, toàn cầu hóa