Phân tích: Hiệp định thương mại tự do Nhật - Anh mang nhiều ý nghĩa chiến lược hơn ý nghĩa kinh tế

Thỏa thuận thương mại tự do song phương (FTA) hậu Brexit giữa Nhật Bản và Anh, được chính thức ký kết tại Tokyo hôm thứ sáu, là thỏa thuận thương mại lớn đầu tiên kể từ khi Anh rời Liên minh châu Âu (EU), và thỏa thuận này có thể mang ý nghĩa chiến lược nhiều hơn là ý nghĩa kinh tế đối với cả hai bên, các chuyên gia cho biết.

Anh chính thức rời EU vào ngày 31/1 năm nay và sẽ rời khỏi Hiệp định Đối tác Kinh tế EU-Nhật Bản (EPA) vào cuối năm nay, khi giai đoạn chuyển tiếp của Brexit kết thúc. Nhật Bản và Anh bắt đầu đàm phán thương mại vào tháng 6, với hy vọng đạt được thỏa thuận thương mại song phương dựa trên khung tham chiếu của Hiệp định EU-Nhật Bản (EPA). Vào tháng 9, hai bên thông báo rằng các bên đã đạt được thỏa thuận cơ bản trong các cuộc đàm phán.

Các chuyên gia cho rằng đối với Nhật Bản, việc ký kết hiệp định đã nâng cao hơn nữa chiến lược kinh tế quốc tế dài hạn của nước này, mở rộng mạng lưới các đối tác kinh tế thương mại trên thế giới, đặc biệt là ở châu Âu, củng cố quan hệ với các nước châu Âu về kinh tế và thương mại dựa theo quy tắc. Đối với Anh, việc nhanh chóng kết thúc các cuộc đàm phán thương mại với Nhật Bản đã thể hiện khả năng đàm phán độc lập hậu Brexit của nước này.

Phía Nhật Bản cho rằng, hiệp định thương mại tự do giữa hai bên đại khái bám sát nội dung của EPA EU-Nhật Bản về cắt giảm thuế quan, và giảm thiểu tác động của Brexit đối với các công ty Nhật Bản. Khi hiệp định có hiệu lực, thuế quan sẽ được xóa bỏ đối với khoảng 94% hàng hóa nhập khẩu của Nhật Bản từ Anh và khoảng 99% hàng hóa xuất khẩu của Nhật Bản sang Anh.

Tuy nhiên, Nhật Bản hiện chỉ là thị trường xuất khẩu lớn thứ 11 của Anh. Số liệu thống kê thương mại của Nhật Bản cho thấy xuất khẩu của Nhật Bản sang Anh trong năm 2019 đạt khoảng 1,5132 nghìn tỷ yên (14,44 tỷ đô la Mỹ), trong khi xuất khẩu của Anh sang Nhật Bản lên tới 887,5 tỷ yên (8,47 tỷ đô la). Về khối lượng thương mại, hiệp định này không đáng kể và lợi ích kinh tế dự kiến sẽ tương đối hạn chế, các nhà phân tích cho biết.

Trong lĩnh vực thương mại kỹ thuật số, các điều khoản liên quan của FTA đã vượt ra ngoài phạm vi của khung EU-Nhật Bản (EPA), và có thể ảnh hưởng đến hợp tác trong tương lai của thương mại kỹ thuật số, thương mại điện tử và các lĩnh vực khác giữa Nhật Bản, Hoa Kỳ và các nước châu Âu.

Ngoài ra, Anh là điểm đến đầu tư lớn thứ hai của Nhật Bản và nhiều công ty Nhật Bản có chuỗi cung ứng rộng khắp và liên kết chặt chẽ giữa Nhật Bản, Anh và EU. Quyết định rời EU của Anh khiến các công ty Nhật Bản lo lắng về tác động lên chuỗi cung ứng của họ.

Việc nhanh chóng ký kết hiệp định đã giúp xoa dịu hiệu quả mối lo ngại của các nhà đầu tư Nhật Bản về nền kinh tế và tài chính Anh, đồng thời giúp khôi phục và củng cố niềm tin của họ vào thị trường Anh.

Tomohisa Ishikawa, nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Nhật Bản, cho rằng việc ký kết Hiệp định FTA giữa Nhật Bản và Anh có lợi cho việc thúc đẩy Anh tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương càng sớm càng tốt, và đây là điều mà Nhật Bản mong muốn.

Ngoài ra, Anh có mối quan hệ thị trường sâu rộng với Ấn Độ và châu Phi, hai thị trường có tiềm năng phát triển lớn. Nhật Bản có thể coi việc sử dụng FTA như một bàn đạp để đẩy nhanh sự phát triển của các thị trường Ấn Độ và châu Phi, ông cho biết.

Nguồn: Tân Hoa Xã

Từ khóa: Anh, Nhật Bản, FTA, lợi ích kinh tế, khối lượng thương mại, liên kết chắc chặt chẽ