Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

 

Tại cuộc họp báo sau hội nghị thượng đỉnh EU vào ngày 16 tháng 10, chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel đã phát biểu: Brussels sẽ không thay đổi cách tiếp cận của mình trong các cuộc đàm phán về quan hệ mới hậu Brexit với Anh. Đó là lời đáp trả của EU cho tuyên bố trước đó của Thủ tướng Anh Boris Johnson rằng các cuộc đàm phán sẽ chấm dứt trừ khi EU “thay đổi cơ bản” cách tiếp cận.

“27 quốc gia đã có cơ hội tranh luận về vấn đề này. Về vấn đề Brexit, chúng tôi đều thống nhất quan điểm và quyết tâm đạt được một thỏa thuận. Nhưng không phải bằng mọi giá, ” vị chính trị gia cho biết.

Tại hội nghị thượng đỉnh, các nước cũng nhất trí tăng thẩm quyền cho Michel Barnier, trưởng đoàn đàm phán về Brexit, cho London một sự trì hoãn mới về vấn đề tách khỏi EU.

Kết luận được Hội đồng châu Âu thông qua tại cuộc họp có nêu “Hội đồng Châu Âu nhắc lại rằng giai đoạn chuyển tiếp sẽ kết thúc vào ngày 31 tháng 12 năm 2020 và lưu ý rằng tiến độ trong các vấn đề chính mà Liên minh quan tâm vẫn chưa đủ để đạt được một thỏa thuận. Trong bối cảnh đó, Hội đồng châu Âu đề nghị trưởng đoàn đàm phán của Liên minh tiếp tục đàm phán trong những tuần tới và kêu gọi Vương quốc Anh thực hiện các động thái cần thiết để có thể đạt được thỏa thuận ”.

“Hội đồng Châu Âu kêu gọi các Quốc gia thành viên, các tổ chức Liên minh và tất cả các bên liên quan đẩy mạnh công tác chuẩn bị và sẵn sàng cho mọi tình huống, bao gồm cả tình huống không đạt được thỏa thuận, và đặc biệt yêu cầu Ủy ban châu Âu cân nhắc kịp thời các biện pháp dự phòng để bảo vệ lợi ích của EU”, tài liệu nói thêm.

Trước đó, Thủ tướng Anh Boris Johnson nói rằng London sẽ chuẩn bị cho kịch bản không có thỏa thuận sau khi kết thúc giai đoạn chuyển tiếp.

“Vì EU đã từ chối đàm phán nghiêm túc trong nhiều tháng qua, và hội nghị thượng đỉnh lần này dường như rõ ràng loại trừ khả năng sẽ có một thỏa thuận theo kiểu Canada, cho nên, tôi có thể kết luận rằng chúng ta nên sẵn sàng cho ngày 1 tháng 1 tới với các thỏa thuận như của Australia, ” người đứng đầu chính phủ Anh phát biểu.

Vì các cuộc đàm phán đang đi vào bế tắc và chỉ còn hơn hai tháng nữa là kết thúc giai đoạn chuyển tiếp, cả hai bên đang tăng cường chuẩn bị cho việc Anh thực sự rời khỏi EU mà không có bất kỳ thỏa thuận nào và hoạt động giao thương giữa hai bờ eo biển Manche sẽ phải tuân thủ các quy định của WTO về sử dụng hạn ngạch và thuế quan.

Phân tích triển vọng khắc phục những khác biệt gay gắt giữa London và Brussels, Michael Emerson, Phó nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Châu Âu (CEPS), cựu Đại sứ EU tại Nga, nhấn mạnh rằng các bên vẫn có thể đạt được thỏa thuận trong tuần này hoặc tuần tới.

Theo ông Emerson, hội nghị thượng đỉnh EU vừa qua vẫn chưa đưa ra được kết luận cuối cùng về Brexit, ngoài việc đồng ý tiếp tục đàm phán những vấn đề chính.

Các vấn đề chính bao gồm ‘sân chơi bình đẳng’, tức là các quy tắc nhằm tránh việc Vương quốc Anh sử dụng trợ cấp để cạnh tranh không lành mạnh; đánh bắt cá trong vùng biển của Vương quốc Anh; cũng như các quy tắc và thể chế giải quyết tranh chấp.

Theo ông Emerson, Thủ tướng Anh Boris Johnson đang chơi đòn tâm lý, hy vọng có được một số nhượng bộ nhỏ trong 3 vấn đề trên, và sau đó tuyên bố “chiến thắng trước Brussels!”.

“Điều này có thể giúp ông Johnson vớt vát lại một chút lòng tin trong công chúng, vốn đang rất thấp”. Vị cựu Đại sứ còn nhận định, “Phía EU chơi rất đẹp, sẵn sàng đưa ra một số thỏa hiệp và không bị lung lay bởi các chiến thuật của Johnson”.

“Tôi đoán rằng hai bên sẽ đạt được thỏa thuận đối với ba vấn đề còn lại. Nên nhớ rằng, trước đó, hai phía đã thống nhất xong toàn bộ vấn đề khác, cũng như đã hoàn tất văn kiện pháp lý dài hàng trăm trang. Những khác biệt còn lại thực sự không quá lớn và khách quan mà nói, đạt được một thỏa thuận thương mại tự do sẽ có lợi cho cả hai bên, ”ông nói.

Ngược lại, Peter Taylor-Gooby, Giáo sư Chính sách Xã hội tại Đại học Kent, cho rằng ông Boris Johnson không quá rõ ràng như những gì ông đang cố thể hiện.

“Tuyên bố của Johnson chỉ đơn giản là một lập trường tranh luận. Ông ấy sẽ nhượng bộ, ông ấy luôn làm vậy và sẽ có một thỏa thuận”, chuyên gia này nhận định. Tuy nhiên, theo ông Taylor-Gooby, thỏa thuận đó có thể gây bất lợi cho Vương quốc Anh.

Cũng theo ông Taylor-Gooby, hội nghị thượng đỉnh EU đã thể hiện rõ ràng quan điểm của các nước trong khối, đó là yêu cầu Vương quốc Anh phải đặt ra một lập trường nghiêm túc hơn nữa trong vấn đề xây dựng quan hệ với EU. Hơn nữa, theo ông, các hiệp hội doanh nghiệp ở Anh cũng muốn chấm dứt tình trạng bấp bênh này, nên đã gửi thư yêu cầu Thủ tướng Boris Johnson ký kết thỏa thuận thương mại với EU càng sớm càng tốt.

Trong khi đó, Neil MacKinnon, Nhà chiến lược vĩ mô toàn cầu tại VTB Capital, nhắc nhở mọi người rằng phần lớn lý do dẫn tới sự kiện Brexit là về chính trị.

“Các cử tri đã bỏ phiếu cho brexit để ‘giành lại quyền kiểm soát’chủ quyền của Vương quốc Anh và giành lại quyền ưu tiên lập pháp từ Brussels, vốn được đánh giá là không có trách nhiệm và không dân chủ. Suy cho cùng, Brexit liên quan đến chủ quyền chính trị,” ông nói.

Đồng thời, về khía cạnh kinh tế, ông tin rằng EU không phải là một câu chuyện thành công.

Neil MacKinnon giải thích: “Tỷ lệ tăng trưởng của EU rất thấp, tỷ lệ thất nghiệp thì cao, và một chính sách kinh tế chung thực sự không phù hợp với hầu hết các nước EU, đặc biệt là các nền kinh tế có nợ công cao ở phía Nam”.

Vì vậy, theo ý kiến ​​của ông MacKinnon, Brexit mang lại cho London rất nhiều cơ hội tích cực về mặt kinh tế và thương mại.

“Nếu kịch bản không có thỏa thuận diễn ra, Vương quốc Anh có quyền theo đuổi chương trình nghị sự của riêng mình và trên thực tế, Anh Quốc vừa ký một thỏa thuận với Nhật Bản. Nhưng một thỏa thuận thương mại không phải chỉ để hoạt động thương mại tiếp diễn, một thỏa thuận đúng nghĩa phải có lợi cho cả hai bên, nếu không, thỏa thuận đó không có tác dụng gì cả”, ông nói và nhấn mạnh rằng các đối tác thương mại chính của EU không có thỏa thuận thương mại với EU.

Trong khi đó, Matt Qvortrup, Giáo sư Khoa học Chính trị tại Đại học Coventry, bày tỏ tin tưởng rằng tình huống không có thỏa thuận sẽ tác động mạnh đối với ngành công nghiệp của Anh.

“Ngành công nghiệp ô tô ở phía Bắc sẽ bị giết chết. Sẽ có một loạt các thỏa thuận nhỏ. Nước Anh sẽ yếu hơn và hậu quả có thể rất thảm khốc - mặc dù không đến mức thảm họa ”, vị chuyên gia này giải thích.

Theo quan điểm của ông, những diễn biến tiếp theo liên quan đến việc Anh rời EU không phải là mối quan tâm lớn đối với thủ tướng đương nhiệm.

“Ông Boris Johnson muốn đạt được một thỏa thuận, cho dù dưới hình thức nào, và rất có thể, ông ấy sẽ làm được. Khi đã đạt được thỏa thuận, ông ấy sẽ tuyên bố rằng 'ông ấy đã giải quyết xong vấn đề Brexit' và ông ấy sẽ từ chức Thủ tướng sau Giáng sinh. Ông ấy đang mất quyền kiểm soát chính phủ. Từ chức ngay sau khi đạt được một thỏa thuận để ông ấy không phải ở lại giải quyết những hậu quả nghiêm trọng có thể xảy ra đối với nền kinh tế Anh, ”Matt Qvortrup kết luận.

Nguồn: Eurasia Review

Từ khóa: Brexit, chương trình nghị sự, hậu quả, nghiêm trọng, tích cực kinh tế và thương mại