Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Các nước ASEAN+3 không nên lãng phí thời gian để chuẩn bị cho những thách thức đáng kể trước mắt mà họ phải đối mặt. Triển vọng của nền kinh tế toàn cầu phụ thuộc vào sự thành công này.

Bối cảnh kinh tế toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng. Những vết thương từ đại dịch Covid-19 đã làm suy yếu tiềm năng tăng trưởng, khiến cho việc thu nhập tăng chậm hơn trở thành điều bình thường mới đối với nhiều quốc gia. Căng thẳng địa chính trị - đặc biệt là “cuộc chiến” thương mại và công nghệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc – đang đe dọa không chỉ làm trì hoãn quá trình toàn cầu hóa, một yếu tố quan trọng thúc đẩy tăng trưởng trong vài thập kỷ qua, mà còn làm chia rẻ nền kinh tế thế giới thành các khối riêng biệt. Thêm vào đó, những chuỗi ngày lạm phát thấp và ổn định dường như đang nhường chỗ cho giá cả tăng cao hơn và biến động hơn về cơ cấu.

Trong khi đó, quá trình số hóa nhanh chóng – được thúc đẩy một phần bởi các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo tạo ra – đang tiếp tục diễn ra nhanh chóng và tác động của việc biến đổi khí hậu ngày càng trở nên rõ ràng hơn. Nhìn chung, những diễn biến này đặt ra những thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách trên toàn thế giới. Các quốc gia thuộc khối ASEAN+3, bao gồm10 quốc gia thành viên ASEAN, cùng với Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc – cũng không ngoại lệ.

Trong thời kỳ đại dịch, các chính phủ ASEAN+3 đã nỗ lực hết mình để hỗ trợ nền kinh tế của họ, đặc biệt bằng cách kiếm tiền từ thâm hụt tài chính – một điều cấm kỵ trong thời kỳ bình thường. Các gói kích thích tài chính chưa từng có mà họ theo đuổi - bao gồm số lượng lớn hỗ trợ trực tiếp cho các hộ gia đình và doanh nghiệp, từ trợ cấp tiền mặt đến trợ cấp nhiên liệu - đi kèm với việc cắt giảm lãi suất lớn. Ví dụ, ở Philippines, mức cắt giảm lãi suất chính sách tích lũy đã đạt 200 điểm cơ bản vào năm 2020. Các chính phủ cũng theo đuổi các chính sách như hoãn nợ và hoãn trả nợ theo quy định.

Trong thời kỳ hậu đại dịch, những biện pháp này là quá mức, thiếu thận trọng và không bền vững. Nhưng tốc độ tăng trưởng thấp hơn, lạm phát cao hơn và nợ công nhiều hơn, với mức tăng trung bình từ khoảng 93% GDP vào năm 2019 lên 100% vào năm 2022 ở các nền kinh tế ASEAN+3 khiến việc giải quyết chúng các vấn đề này càng trở nên khó khăn. Để giải quyết những thách thức nhiều mặt phía trước sẽ đòi hỏi sự kết hợp các chính sách được xây dựng cẩn thận, phù hợp với nhu cầu của các nền kinh tế cụ thể.

Các nhà hoạch định chính sách ASEAN+3 dường như nhận ra điều này. Mặc dù phải đối mặt với những thách thức tương tự nhau, chính phủ ở khối này đã nhấn mạnh các biện pháp khác nhau, tùy thuộc vào hoàn cảnh nền kinh tế và không gian chính sách của họ. Ví dụ, các quốc gia như Singapore và Philippines đã tìm cách giải quyết lạm phát chủ yếu thông qua việc thắt chặt tiền tệ một cách tích cực, trong đó Singapore sử dụng mục tiêu tỷ giá hối đoái để giảm lạm phát nhập khẩu.

Ngược lại, Indonesia, Malaysia, Hàn Quốc và Thái Lan theo đuổi việc tăng lãi suất dần dần và sử dụng trợ cấp nhiên liệu và thực phẩm để kiểm soát lạm phát. Trong khi đó, Trung Quốc (nơi lạm phát vẫn ở mức thấp và quá trình phục hồi sau đại dịch chậm hơn dự kiến) và Nhật Bản (với lạm phát cơ cấu thấp) vẫn duy trì các chính sách hỗ trợ.

Các nước ASEAN+3 cũng can thiệp vào thị trường ngoại hối. Khi Cục Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ tích cực tăng lãi suất, làm dấy lên kỳ vọng rằng lãi suất sẽ tiếp tục cao hơn, đồng đô la Mỹ tăng giá, đặc biệt là so với đồng tiền của các quốc gia có chênh lệch lãi suất lớn hơn. Vì đồng tiền mất giá nhanh có thể làm tăng áp lực lạm phát, khiến các doanh nghiệp và hộ gia đình khó điều chỉnh hơn, một số ngân hàng trung ương ASEAN+3 đã sử dụng nguồn dự trữ quốc tế để củng cố đồng tiền của mình.

Nhưng các nhà hoạch định chính sách đã cẩn thận không lạm dụng và duy trì đủ dự trữ quốc tế để đáp ứng các nghĩa vụ đối ngoại của mình. Nhìn rộng hơn, họ dường như đã hạn chế được tác động từ các cú sốc đại dịch và lạm phát, và nhìn chung, ASEAN+3 vẫn là một điểm sáng trong nền kinh tế toàn cầu.

Tuy nhiên, thành công này phải trả giá bằng việc thu hẹp không gian chính sách và để chống chọi với những cú sốc trong tương lai, các nước ASEAN+3 giờ đây phải tái thiết lập nó. Để đạt được mục tiêu này, họ nên bắt tay vào việc củng cố tài chính và chấm dứt sự nhường bước quy định, giảm nợ cũng như các chính sách và chương trình đặc biệt khác được đưa ra trong thời kỳ đại dịch.

Nhiều nền kinh tế ASEAN+3 đã cam kết xây dựng lại không gian tài chính của mình. Singapore đã tăng một số loại thuế, trong đó có Thuế Hàng hóa và Dịch vụ, còn Indonesia đã thực hiện gói cải cách thuế toàn diện, bao gồm tăng 2% thuế giá trị gia tăng. Malaysia đang giảm bớt các khoản trợ cấp trên diện rộng để chuyển sang hỗ trợ có mục tiêu hơn. Và Philippines đã áp dụng khuôn khổ tài chính trung hạn.

Nhưng còn rất nhiều công việc cần phải được thực hiện. Trong ngắn hạn, có hai ưu tiên nổi bật là: Tăng cường bảng cân đối tài chính ở cả khu vực công và tư nhân, và xây dựng nguồn dự trữ tài chính.

Mặc dù các lĩnh vực tài chính ở các nước Asean+3 vẫn ổn định, với thanh khoản và vốn dự trữ dồi dào, nhưng vẫn còn một số điểm yếu ở các nền kinh tế, và ở nhiều nơi, nguồn nợ đã tăng gần đến ngưỡng bền vững. Các chính sách an toàn vĩ mô - chẳng hạn như yêu cầu về vốn, tỷ lệ cho vay trên giá trị và tỷ lệ trả nợ - cần được triển khai hoặc củng cố, và các ngân hàng yếu kém cần được tái cấp vốn. Một số quốc gia đã và đang theo đuổi việc tái cơ cấu nợ để đảm bảo rằng những người đi vay có thể tồn tại khi các chương trình giảm nợ kết thúc

Các nhà hoạch định chính sách ASEAN+3 cũng phải giải quyết các thách thức cơ cấu dài hạn. Hội nhập khu vực sâu rộng hơn là điều cần thiết vì nó sẽ tăng cường khả năng phục hồi của các quốc gia trước các lực lượng phân tán, củng cố các nỗ lực giảm thiểu biến đổi khí hậu và nâng cao hiệu quả cũng như năng suất thông qua quá trình số hóa nhanh hơn. Một số quốc gia có thể cần phát triển cơ sở hạ tầng, cải cách thị trường lao động, chính sách công nghiệp, thay đổi quy định và nỗ lực phối hợp để thúc đẩy thương mại và đầu tư trực tiếp nước ngoài.

Các nước ASEAN+3 không nên lãng phí thời gian để chuẩn bị cho những thách thức đáng kể trước mắt mà họ phải đối mặt. Triển vọng của nền kinh tế toàn cầu phụ thuộc vào sự thành công của họ.

Nguồn: Khaleej Times

Từ khóa: chuyển đổi số, ASEAN+3, thách thức, chính sách, cải cách