Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Để vào được thị trường Nhật, Doanh nghiệp Việt Nam phải tạo ra được sản phẩm (SP) có chất lượng mà người Nhật mong muốn.

“Sự thần kỳ” là cụm từ đã được cả thế giới này dành riêng cho Nhật Bản khi chứng kiến sự phục hồi kỳ diệu của đất nước này sau chiến tranh thế giới thứ 2. Thật vậy, Nhật Bản đã nhanh chóng trở thành cường quốc trên thế giới và sản phẩm Nhật với chất lượng tuyệt hảo và giá cả hợp lý đã chinh phục được thị trường châu Âu và Bắc Mỹ, nơi đã từng được cho là pháo đài bất khả chiến bại của mọi ngành công nghiệp. Chỉ trong một thời gian ngắn, người Nhật đã nhanh chóng tiếp thu, phát triển những công nghệ, cách quản lý doanh nghiệp và quản lý chất lượng được tạo bởi người phương Tây lên tầm cao hơn và vô cùng sáng tạo.

Từ rất lâu, hàng hóa “Made in Japan” luôn được thế giới mặc định công nhận là rất tốt và bền. Vậy đâu là những bí quyết quản lý chất lượng Nhật Bản? Và liệu ngành đồ gỗ có thể ứng dụng những bí quyết này như thế nào để tạo ra SP để được người Nhật chấp nhận? Những câu hỏi này đã được ông Nishiyama – Giám đốc Công ty BSO Nhật Bản giải đáp rất chi tiết thông qua buổi nói chuyện tại VP HAWA.

Sự khác biệt giữa Nhật Bản và phương Tây

Một đặc tính rất nổi bật của người Nhật là khả năng làm việc theo nhóm và tính kỷ luật rất cao. Vì thế, họ đã kế thừa và phát triển xuất sắc việc sản xuất theo dây chuyền. Họ đã phát minh ra bộ tiêu chuẩn 5S và quy trình cải tiến sản xuất Kaizen để hợp lý hóa và tối ưu hóa mọi công đoạn, vừa tiết kiệm được thời gian, chi phí, vừa nâng cao và ổn định chất lượng sản phẩm.

Khác với phương Tây, nơi mà mỗi một người thợ đều được huấn luyện để nắm vững mọi công đoạn tạo ra sản phẩm, mỗi công nhân Nhật lại chỉ tập trung vào những công đoạn nhất định để tạo được ra nhiều SP nhất trong một thời gian ngắn nhất. Tuy nhiên, nhược điểm của cách làm này là chất lượng đầu ra của công đoạn này có thể không đáp ứng được đầu vào của các công đoạn tiếp theo. Để giải quyết tận gốc vấn đề này, họ đã làm ra các dụng cụ kiểm tra chất lượng sản phẩm. Chỉ cần áp SP vào dụng cụ này, người công nhân sẽ ngay lập tức biết được rằng SP của mình làm ra đạt hay không. Chúng được người Nhật sử dụng rất rộng rãi cho từng công đoạn sản xuất. Để xác định được một công ty có năng lực quản lý chất lượng đáp ứng tiêu chuẩn hay không, cái người Nhật quan tâm đầu tiên sẽ chính là những dụng cụ này.

Triết lý về giá trị sản phẩm

Giá trị của một SP được kết tinh từ 3 yếu tố: thiết kế, kỹ thuật gia công và chất lượng. Thiết kế phụ thuộc vào yếu tố thời đại vàkỹ thuật gia công sẽ quyết định chất lượng sản phẩm. Không nên nhầm lẫn giữa kỹ thuật gia công và chất lượng, bởi kỹ thuật là phương tiện, còn chất lượng là mục đích phải đạt được. Người công nhân phải có được một nhận thức rõ ràng về chất lượng, mới có thể dùng kỹ thuật của mình học được làm ra được một sản phẩm đạt yêu cầu.

Triết lý quản lý chất lượng của người Nhật

Quản lý sản xuất được chia làm 3 nhóm: quản lý chất lượng, quản lý công đoạn và quản lý giá thành. Trong quản lý chất lượng, việc quan trọng nhất chính là công tác đào tạo tại hiện trường. Việc này trước hết là để giúp cho người công nhân hiểu rõ sự khác biệt giữa một SP tốt và chưa tốt, từ đó giúp giảm đến mức tối thiểu sự không đồng đều về chất lượng. Các công ty Nhật thường xuyên có những buổi học thực tế để đưa ra những ví dụ về các SP đạt hay không đạt. Thậm chí ngay cả khi SP đã đạt rồi cũng không có nghĩa là sẽ không có những SP không tốt bị SX ra. Vì thế công tác đào tạo này sẽ giúp cho người công nhân tìm ra nguyên nhân tại sao điều đó lại xảy ra, và cùng đề xuất các phương pháp cải tiến để tránh lặp lại các lỗi đó. Trong các nhà máy của Nhật thường xuyên có những buổi tập trung nhau lại để đánh giá sản phẩm, có thể là 1 tiếng/ngày hoặc một buổi/tuần. Tuy nhiên, có một vấn đề khó được đặt ra là làm sao có thể nhận diện ra được sự không đồng đều về chất lượng của sản phẩm và nhận thức này phải tương đối đồng bộ từ người quản lý cấp cao nhất đến người sản xuất trực tiếp. Một trong những cách hay nhất để đạt được điều này là phải chịu khó làm việc với những khách hàng khó tính.

Lời nhắn gửi của ông Nishiyamatới doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ của Việt Nam:

“Về mặt thiết kế, tuy ngành công nghiệp thiết kế của Việt Nam còn rất non trẻ nhưng các doanh nghiệp đã ý thức rất rõ về giá trị của nó và đang có những nỗ lực rất lớn để bắt kịp với thế giới. Với ý chí quyết tâm này cùng với sự tận dụng tối đa các ưu thế của internet và sự hội nhập ngày càng sâu vào thị trường thế giới, tôi tin tưởng rằng các doanh nghiệp Việt Nam sẽ sớm vượt qua được những rào cản để phát triển được một ngành công nghiệp thiết kế tương xứng với vị thế sản xuất của ngành đồ gỗ hiện nay.

Về mặt kỹ thuật gia công, Việt Nam chưa đạt được trình độ cao nên cần phải nỗ lực học hỏi hơn nữa. Nếu có thiết kế tốt nhưng kỹ thuật gia công không tốt thì không thể nào tạo ra được các SP đảm bảo chất lượng. Cách nhanh nhất để đạt được trình độ cao này là mời những người giỏi kỹ thuật của Nhật Bản qua Việt Nam để giao lưu và chuyển giao kiến thức và truyền thụ kinh nghiệm, hoặc đưa những kỹ thuật viên của Việt Nam qua đào tạo và huấn luyện tại Nhật Bản.

Về mặt chất lượng, tôi tin rằng nếu DN Việt Nam áp dụng triệt để những phương pháp quản lý chất lượng như đã nêu trên thì SP của Việt Nam sẽ có được chất lượng ngang tầm với SP của Nhật Bản. Nếu các bạn được tham quan và nhìn tận mắt những dụng cụ kiểm tra chất lượng của Nhật, xem chúng tôi sử dụng các dụng cụ đó và giải thích cụ thể, thì năng lực quản lý chất lượng của các bạn nhất định sẽ có những chuyển biến mạnh mẽ và tích cực.”

Nguồn: Hawa

Từ khóa: con đường, chinh phục, thị trường Nhật Bản