Hiệp định TTIP sẽ làm suy yếu ảnh hưởng quốc tế của EU

Hiệp định Quan hệ đối tác Thương mại và Đầu tư xuyên Đại Tây Dương (TTIP) sẽ làm tổn thương lợi ích của nhiều quốc gia Liên minh châu Âu (EU), một nghị sĩ Pháp tại Quốc hội Châu Âu, ông Jean-Luc Schaffhauser cho biết. Ông Schaffhauser cho rằng TTIP sẽ làm suy yếu ảnh hưởng quốc tế của EU.

Thỏa thuận gây nhiều tranh cãi này tìm cách thiết lập các cơ sở pháp lý quy mô cho một khu vực chiếm 2/3 sản lượng toàn cầu. “Chúng ta có thể thấy việc xây dựng một khu vực thương mại tự do được thực hiện nhằm giảm bớt ảnh hưởng của EU”, ông Schaffhauser nhắc lại.

Vai trò thống trị của Mỹ

Nghị sĩ người Pháp cũng cho rằng Washington đang cố gắng đảm bảo vị thế “thống trị” của mình bằng cách mua lại cổ phiếu của các công ty hàng đầu của Pháp như Alstom và Alcatel. Đây không chỉ là mối quan tâm của các nhà làm luật mà còn nhận được sự đồng thuận từ những người phản đối vốn cho rằng hiệp định TTIP ủng hộ cho các tập đoàn đa quốc gia, tổn hại đến chủ quyền quốc gia và người tiêu dùng EU. Phe đối lập khẳng định rằng TTIP sẽ gây tổn thương cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ của EU và gọi đó là “kinh tế NATO”.

Điều khoản ISDS gây lo lắng

Đối với các nước EU, mối bận tâm chính là Cơ chế giải quyết tranh chấp giữa nhà nước với nhà đầu tư (ISDS) khi điều khoản này cho phép các công ty kiện nhà nước. Vào tháng 7, Quốc hội châu Âu đã bỏ phiếu để trung hòa ảnh hưởng từ ISDS bằng cách đưa cơ chế giải quyết trọng tài vào TTIP theo đề xuất của các nghị sĩ dẫn chủ và xã hội.

Nghị viện châu Âu muốn một quy trình minh bạch hơn bao gồm “công khai bổ nhiệm, thẩm phán chuyên nghiệp và độc lập trong các phiên điều trần” hơn là cơ chế trọng tài tư nhân.

Cao ủy Thương mại EU - bà Cecilia Malmstrom tuyên bố: “TTIP sẽ không thể ảnh hưởng đến lĩnh vực dịch vụ công lẫn quyền lực của EU hay của các quốc gia thành viên. Và chắc chắn nó sẽ không làm thay đổi cốt lõi pháp luật của EU trong các lĩnh vực như an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường”.

Tuy nhiên, có vẻ phe đối lập vẫn chưa hài lòng. Họ cho rằng những thay đổi từ phía Nghị viện châu Âu chỉ là một số cải tiến nhỏ trong khi các khía cạnh trọng tâm trong ISDS vẫn còn là một mối đe dọa.

Có nên dừng TTIP

Bà Anne Dänner thuộc nhóm chiến dịch “Stop TTIP” cho rằng, “về bản chất nhà đầu tư nước ngoài vẫn đang tiếp nhận các quyền bổ sung đáng kể so với các công ty EU và có một hệ thống tư pháp song song để đảm bảo các quyền này cho họ”.

Trên thực tế, nhiều nhà hoạt động cho rằng ISDS là không cần thiết đưa vào TTIP vì hệ thống pháp lý của Mỹ và EU là đủ để đối phó với các trường hợp phát sinh. Trong nhiều thập kỷ qua, ISDS là ứng xử ngoại giao giữa các nước liên quan và có rất ít phiên tòa được thực hiện. Tuy nhiên, cuối thập niên 1990 số lượng các vụ liên quan đến ISDS bắt đầu tăng lên khi giới luật sư nhận thấy tiềm năng lợi nhuận cho các công ty và những lợi ích cho chính họ.

Số liệu thống kê từ Hội thảo Thương mại và Phát triển của Liên Hiệp Quốc cho thấy, cho đến năm 2014 có tổng cộng 608 vụ kiện liên quan đến ISDS trong đó ¼ số lượng xuất hiện trong vòng 3 năm trở lại đây.

Có vẻ như ISDS vẫn tiếp tục là sự bất đồng không nhỏ trong TTIP

Theo http://www.ibtimes.com.au/ - PC

Từ khóa: Hiệp định, TTIP, làm suy yếu, ảnh hưởng, quốc tế, EU