Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Circularity Foundation gần đây đã công bố về phân tích của một vài yếu tố dẫn đến thành công góp phần tạo nên câu chuyện thành công về tính tuần hoàn của xứ Wales. Mal Williams, Giám đốc điều hành của The Zero Waste International Trust và cựu giám đốc điều hành của Cylch – the Wales Community Recycling Network – đưa ra nhận định.

Hơn hai thập kỷ qua, xứ Wales đã nổi lên như một quốc gia dẫn đầu trong quá trình chuyển đổi từ xã hội lãng phí sang một xã hội ưu tiên tái chế, tái sử dụng và phát triển bền vững. Sự thành công này không ngẫu nhiên mà có; đó là kết quả của hành động có tầm nhìn của chính quyền, sự tham gia của cộng đồng và hoạch định lâu dài. Thông qua các chính sách đầy tham vọng và cách tiếp cận hợp tác, xứ Wales đã trở thành hình mẫu của toàn cầu về quyền công dân bảo vệ môi trường – mô hình mà các quốc gia khác có thể áp dụng có thể thích ứng với hoàn cảnh khi tính cấp thiết của việc giải quyết biến đổi khí hậu và cạn kiệt tài nguyên ngày càng tăng.

Kể từ khi Chính phủ xứ Wales thành lập vào năm 1999, xứ Wales đã đi từ tái chế chỉ 3% nguồn tài nguyên vật chất sang một con số ấn tượng 66%. Đồng thời, chất thải còn lại tính trên đầu người đã giảm đáng kể. Những cột mốc này đã được thông qua cẩn thận lập kế hoạch và chiến lược sử dụng nguồn tài nguyên, được thúc đẩy bởi quá trình đưa ra các quyết định dựa trên bằng chứng và quản trị minh bạch.

Tầm nhìn Chính Phủ và hành động cộng đồng

Hành trình của xứ Wales tiến tới mục tiêu zero waste đã bắt đầu vào những cuối năm 1970, bắt nguồn từ những nỗ lực của Chương trình hỗ trợ cộng đồng chống rác thải ở Cardiff và Wastesavers tại Newport. Những sáng kiến này do cộng đồng lãnh đạo đã nắm bắt được ý tưởng chất thải là tài nguyên quý giá, sớm chứng minh lợi ích đối với môi trường, xã hội và kinh tế của việc sử dụng vật liệu bền vững. Những nỗ lực này đặt nền tảng cho những thay đổi mang tính hệ thống sau khi chuyển giao quyền lực cho xứ Wales vào năm 1999.

Chính quyền xứ Wales đóng vai trò cực kì quan trọng trong việc chuyển đổi này, thể hiện qua việc áp dụng các sáng kiến do cộng đồng lãnh đạo như Cleanstream® Hệ thống phục hồi tài nguyên toàn diện cho xứ Wales, công bố bởi Cylch vào năm 2000. Do tích hợp các nguyên tắc Zero waste toàn cầu – điển hình như là nhấn mạnh việc bảo tồn chất lượng tái chế thay vì ‘chôn rác’ – vào chính sách quốc gia, xứ Wales đã tạo ra một khuôn khổ toàn diện kết nối các sáng kiến tái chế của cộng đồng với các mục tiêu quản lý lớn hơn.

Các biện pháp chính bao gồm:

1. Đầu tư đáng kể vào việc thay đổi cơ sở hạ tầng thu gom và xử lý, chủ yếu đối với Cơ quan địa phương đơn nhất, 20 trong số 22 là nhà thầu thu gom, không giống các quốc gia khác tại Anh.

2. Xây dựng cơ sở chế biến, bao gồm 5 lò xử lý kỵ khí để thu gom riêng thức ăn thừa.

3. Hỗ trợ các dự án tái chế và tái sử dụng cộng đồng.

4. Việc triển khai chương trình thu gom thức ăn thừa vào năm 2006/07 trên toàn xứ Wales (96% hộ gia đình đã có bộ dụng cụ trong vòng 18 tháng) là bước tiến chính và là lý do chính khiến xứ Wales có bước nhảy vọt 10% trong vài năm đó.

5. Lễ khánh thành của Chương trình Thay đổi Hợp tác sau khi công bố lần thứ hai về Chiến lược Chất thải của xứ Wales “Hướng tới Zero Waste” trong năm 2010 đã đưa ra chuyên môn và nguồn lực đầy đủ - thông qua WRAP – vào việc thuyết phục Chính quyền Địa phương còn do dự và thiếu tài chính thay đổi sang Kế hoạch Thu gom của xứ Wales - Cleanstream® của Cylch bằng tên khác.

Sự thành công của chương trình Thay đổi Hợp tác có sức thuyết phục đã được cải thiện nhờ thực tế “Hướng tới Zero Waste” đặt ra các mục tiêu tái chế theo quy định phải đạt được hàng năm với mức phạt 200 bảng Anh cho mỗi tấn nếu không đạt được. Thật thú vị khi ghi lưu ý cách Chính quyền địa phương miễn cưỡng đã nhanh chóng chuyển sang tái chế khi đạt được mục tiêu. Pembrokeshire – nổi tiếng – đã chuyển từ 63% lên 72% tái chế trong năm đầu tiên chuyển đổi.

Sự thịnh vượng của thế hệ tương lai

Cột mốc quan trọng khác của hành trình phát triển bền vững của xứ Wales là việc thông qua Well-being of Future Generations Act (2015). Đạo luật mang tính bước ngoặt yêu cầu cơ quan công quyền của xứ Wales áp dụng các phương pháp tiếp cận lâu dài, có tư duy tiến bộ đối với việc sử dụng tài nguyên, tránh xa việc đưa ra quyết định chính sách ngắn hạn. Đạo luật đảm bảo rằng sự phát triển bền vững được đưa vào chính sách công, điều chỉnh các hành động của chính phủ, doanh nghiệp và cộng đồng hướng tới mục tiêu chung: bảo vệ môi trường cho thế hệ tương lai.

Kinh tế tuần hoàn và Zero Waste: Mục tiêu có thể thay thế được

Mô hình xứ Wales cho thấy việc đạt được kinh tế tuần hoàn và theo đuổi một tương lại Zero waste là mục tiêu có thể thay thế được. Chính sách zero waste thật sự phù hợp hoàn hảo với các nguyên tắc của kinh tế tuần hoàn, nơi nguồn tài nguyên được sử dụng lâu nhất có thể và chất thải được giảm thiểu. Quan trọng là zero waste là mục tiêu cho tất cả mọi người – cá nhân, doanh nghiệp và chính phủ - có thể bắt đầu tiến hành ngay lập tức. Khi xứ Wales đã chứng minh có thể đạt được tiến bộ đáng kể bằng các thu hút mọi tầng lớp xã hội vào nổ lực chung.

Mô hình sao chép toàn cầu

Thành công này ở xứ Wales cung cấp lộ trình cho các quốc gia toàn cầu, đặc biệt khi nhu cầu hành động về biến đổi khí hậu trở nên cấp bách hơn. Mô hình xứ Wales chứng minh rằng thay đổi mang tính hệ thống là có thể khi chính sách chính phủ được hỗ trợ bởi sự tham gia của cộng đồng và quá trình đưa ra quyết định minh bạch, dựa trên bằng chứng. Quan trọng là, cách tiếp cận cho thấy việc giải quyết cấp bách các vấn đề toàn cầu như biến đổi khí hậu và cạn kiệt tài nguyên đòi hỏi sự hợp tác giữa tất cả các lĩnh vực xã hội.

Kêu gọi hành động

Thành công của xứ Wales trong việc trở thành quốc gia dẫn đầu về công dân bảo vệ môi trường là lời kêu gọi hành động cho tất cả cộng đồng và các quốc gia trên toàn cầu. Để đạt được tính bền vững toàn cầu, sẽ yêu cầu các phương pháp hợp tác với sự tham gia của chính phủ, doanh nghiệp và công dân cùng chung tay xây dựng. Bằng cách áp dụng và điểu chỉnh mô hình của xứ Wales, các quốc gia có thể đẩy nhanh nỗ lực hướng tới xây dựng một nền kinh tế tuần hoàn, đảm bảo công bằng hơn, tương lai bền vững hơn cho tất cả.

Bây giờ phải hành động. Bằng cách học tập từ xứ Wales, chúng ta có thể nắm chắc được sức mạnh của nỗ lực chung trong việc giải quyết các vấn đề cấp bách thách thức toàn cầu.

Nguồn Resource.co

Từ khóa: xứ Wales, tuần hoàn, môi trường