Tự do hóa thương mại mang lại thu nhập và cuộc sống tốt đẹp hơn

free trade

Hỗ trợ thương mại tự do đã lỗi thời. Ở các quốc gia phát triển, nó bị đổ lỗi cho tình trạng mất việc làm và bị các nhà hoạch định chính sách bỏ rơi. Trong thế kỷ qua, thương mại tăng theo tỷ lệ phần trăm của kinh tế toàn cầu, nhưng nó đã đạt đến đỉnh điểm từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu và hiện đang giảm dần. Điều này thậm chí còn đúng với Trung Quốc, nơi tỷ trọng thương mại trong GDP cũng giảm.

Trong nhiều thế kỷ, người ta cho rằng thương mại làm nâng cao thu nhập của người dân vì nó làm tăng năng suất và nâng cao tính chuyên môn hóa. Một nghiên cứu chỉ ra rằng, thương mại làm cho chúng ta giàu hơn 27%, nghĩa là thu nhập trung bình của các quốc gia cao hơn một phần tư so với một thế giới không có thương mại.

Thương mại không chỉ nâng cao thu nhập trung bình. Nó còn giúp người nghèo trên thế giới thoát khỏi cảnh nghèo đói. Một trong những nghiên cứu gần đây được trích dẫn nhiều nhất cho thấy thu nhập của 20% người nghèo nhất đã tăng nhanh bằng với mức thu nhập trung bình.

Rõ ràng, chúng ta thấy được điều này từ hai quốc gia đông dân nhất thế giới là Trung Quốc và Ấn Độ. Khi thương mại của Trung Quốc tăng vọt, thu nhập tăng gấp bảy lần và tình trạng nghèo đói giảm từ 28% xuống gần bằng 0 như hiện nay. Ấn Độ cũng xảy ra điều tương tự: khi thuế quan giảm từ mức cao 56% năm 1990 xuống còn 6% năm 2020, thu nhập trung bình tăng gần gấp bốn lần và tỷ lệ nghèo đói giảm từ 22% xuống 1,8%.

Chúng tôi cũng thấy quỹ đạo tương tự đối với các quốc gia đang phát triển nhanh khác như Hàn Quốc, Chile và Việt Nam. Thu nhập từ thương mại được chia sẻ. Do đó, không có gì ngạc nhiên khi đưa tự do hóa thương mại là một trong những cam kết mà các nhà lãnh đạo thế giới đã ký kết với các mục tiêu Phát triển bền vững của Liên hợp quốc cho năm 2030.

Thật không may, thế giới đã thất bại trong lời hứa này và các lời hứa khác. Không có gì bí mật nào cả. Các nhà lãnh đạo đã hứa mọi thứ với mọi người, danh sách các lời hứa có tới 169 mục tiêu. Có 169 ưu tiên giống như không có gì cả. Danh sách này có rất nhiều mục tiêu cốt lõi như tăng cường thương mại, xóa bỏ tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh, giáo dục tốt hơn, xóa bỏ chiến tranh và biến đổi khí hậu.

Nhưng đồng thời, nó bao gồm các mục tiêu có thiện chí nhưng mang tính ngoại vi hơn nhiều như thúc đẩy hoạt động tái chế, nhiều công viên đô thị hơn và thúc đẩy lối sống hài hòa với thiên nhiên.

Năm nay thế giới đang ở giữa chặng đường thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững, nhưng chúng ta vẫn chưa đi được nửa chặng đường. Rõ ràng là thế giới không thể làm được hết mọi thứ, vì vậy chúng ta cần xác định và ưu tiên thực hiện những cam kết quan trọng nhất. Tổ chức nghiên cứu chính sách của tôi, Copenhagen Consensus, đang làm chính xác điều đó: Cùng với một số người đoạt giải Nobel và hơn một trăm nhà kinh tế học hàng đầu, chúng tôi đã làm việc trong nhiều năm để xác định nơi nào cần bổ sung tiền để mang lại hiệu quả tốt nhất.

Nghiên cứu mới được duyệt bởi hội đồng chuyên gia cho thấy lý do tại sao thương mại nhiều hơn nên được đưa lên hàng đầu trong chương trình nghị sự toàn cầu. Nghiên cứu có tính đến vấn đề mất việc làm được các chính trị gia của các nước phát triển nhấn mạnh. Nghiên cứu cũng tính toán chi tiết chi phí bổ sung mà thương mại tự do tác động lên những người lao động do mất việc làm, cần phải đào tạo lại kỹ năng (thường là những công việc được trả lương thấp hơn) hoặc rời bỏ thị trường việc làm hoàn toàn.

Nhưng nghiên cứu cũng phát hiện ra những lợi ích của việc thương mại nhiều hơn, bao gồm thu nhập cao hơn và cải thiện cuộc sống của người nghèo trên thế giới. Điều này giúp chúng tôi có thể cân nhắc cả chi phí và lợi ích của thương mại tự do. Đây là nghiên cứu mang tính đột phá vì nghiên cứu này lần đầu tiên xác định chi phí và lợi ích không chỉ ở cấp độ toàn cầu mà còn cho cả người giàu và người nghèo trên thế giới.

Mô hình kinh tế cho thấy rằng nếu thương mại toàn cầu tăng 5%, chi phí ngày nay cho tất cả người lao động trên toàn cầu trong tương lai sẽ là 1 nghìn tỷ USD. Chi phí này khẳng định cho mối quan tâm của các chính trị gia dân túy. Tuy nhiên, lợi ích cho nhân loại là 11 nghìn tỷ USD, khiến đây là một thỏa thuận rất tốt cho thế giới.

Những người bị tổn thương do thương mại tự do nên được các chính phủ trên khắp thế giới giúp đỡ nhiều hơn, các chính phủ không chỉ cung cấp một khoảng thu nhập từ thặng dư thương mại tự do mà còn mang đến cơ hội phát triển to lớn để nâng cao thu nhập và giúp mọi người thoát khỏi nghèo đói.

Mô hình mới cũng cho thấy ai là người phải chịu chi phí và giải thích tại sao các nước giàu lại hạ nhiệt thương mại. Vì các nước giàu chiếm phần lớn hơn trong nền kinh tế toàn cầu nên họ kiếm được 60% trong số 11 nghìn tỷ USD. Nhưng họ phải chịu hơn 90% chi phí. Mặc dù điều này xác thực một số lo ngại chính trị, nhưng nó bỏ qua bức tranh lớn hơn: các nước giàu kiếm được 7 USD cho mỗi USD chi phí.

Và nó hoàn toàn bỏ qua cơ hội tốt mà thương mại mang lại cho hơn một nửa người nghèo trên toàn cầu. Chi phí của họ khá nhỏ ở mức 15 tỷ USD, nhưng lợi ích vượt xa 1 nghìn tỷ USD. Đối với mỗi USD bị mất, các nhà kinh tế tìm thấy 95 USD lợi ích lâu dài, tăng thu nhập và giảm đói nghèo.

Nếu chúng ta nghiêm túc trong việc cải thiện thế giới, chúng ta không thể hứa hẹn mọi thứ. Trước tiên, chúng ta phải thực hiện các chính sách hiệu quả nhất và thương mại hóa là một giải pháp tốt nhất để nâng cao thu nhập và đem lại cuộc sống tốt đẹp hơn.

Nguồn: China Daily

Từ khóa: thương mại tự do, phát triển bền vững