Thúc đẩy thương mại tự do dưới thời tổng thống Joe Biden

tsai 1536x1024

Quyền Xúc tiến Thương mại Hoa Kỳ đã hết hiệu lực từ ngày 01/07/2021…

Đạo luật thương mại cho phép Quốc hội Hoa Kỳ rút ngắn việc xem xét các hiệp định thương mại bằng cách trao quyền cho Tổng thống, được gọi là Quyền Xúc tiến Thương mại (Trade Promotion Authority – TPA), đã hết hạn vào ngày 1 tháng 7. Vì vậy, việc ký kết các hiệp định thương mại giờ đây sẽ phải tuân theo trình tự ban đầu, khiến chính quyền Biden gặp khó khăn hơn trong việc ký kết bất kỳ hiệp ước mới nào.

Tổng thống Joe Biden đã không bận tâm đến việc yêu cầu gia hạn Quyền Xúc tiến Thương mại (TPA), dù đây là một hành động thông lệ đối với các chính quyền cũ. Việc ông không hành động báo hiệu rằng các Hiệp định thương mại đã không nằm trong chương trình nghị sự.

Quốc hội có thể thông qua một dự luật TPA mới (bao gồm các cải cách mạnh mẽ về quy trình) mà không cần yêu cầu từ phía Nhà Trắng. Tuy nhiên, tháng 12 năm ngoái, Tổng thống Biden đã tuyên bố: “Tôi sẽ không tham gia bất kỳ thỏa thuận thương mại mới nào với bất kỳ quốc gia nào cho đến khi chúng tôi thực hiện các khoản đầu tư lớn dành cho đất nước, cho những gia đình, công nhân và nền giáo dục Hoa Kỳ”. Vì vậy, không có nhiều khả năng cho việc Quốc hội có thể thông qua một dự luật TPA mới.

Chính quyền Biden sẽ thúc đẩy thương mại tự do như thế nào nếu không thông qua các hiệp định thương mại mới?

Mới đây Đại diện Thương mại Hoa Kỳ, Bà Katherine Tai cho biết chính phủ nước này có ý định xem xét các vấn đề thương mại qua lăng kính “Xây dựng lại tốt đẹp hơn” thay vì theo đuổi các hiệp định thương mại tự do mới.

Điều này chứng tỏ, chính quyền Tổng thống Biden hy vọng sẽ thực hiện quyền hành pháp của mình để điều chỉnh và kiểm soát dòng chảy thương mại theo cách nâng cao dòng sản phẩm trong các Hiệp định thương mại cũ. Tuy nhiên, ràng buộc thương mại với các vấn đề không liên quan như biến đổi khí hậu, chính sách về giới tính và các chính sách có lợi liên đoàn lao động chỉ làm vấy bẩn thêm các mối quan hệ thương mại.

Ví dụ cụ thể nhất chính là việc chính quyền Mỹ đã theo đuổi 2 vụ kiện chống lại Mexico và Canada liên quan đến các điều khoản về lao động được nêu trong Hiệp định thương mại Mỹ-Mexico-Canada, mặc dù các hướng dẫn về quy tắc lao động mới theo Hiệp định này vẫn chưa được hoàn thiện.

Công bằng mà nói, chính quyền Hoa Kỳ cũng đã thực hiện một số bước quan trọng để làm giảm leo thang tranh chấp thương mại với các nước đồng minh. Hoa Kỳ đã ký các thỏa thuận 5 năm với Liên minh châu Âu và Vương quốc Anh nhằm loại bỏ thuế quan trả đũa phát sinh từ tranh chấp trợ cấp hàng không kéo dài hàng thập kỷ.

Bà Tai cũng đã công bố một thỏa thuận với EU về thuế quan thép và nhôm nhằm ngăn chặn các hành động trả đũa thêm nữa trong khi hai bên đang đàm phán một giải pháp cho tranh chấp mà Mỹ bắt đầu từ năm 2018.

Các thỏa thuận này không loại bỏ hoàn toàn rào cản thương mại, nhưng chúng tạm thời ngăn chặn việc tăng thuế quan hơn nữa và hàn gắn quan hệ thương mại với các đồng minh.

Trong tháng 6, Chính quyền Biden cũng đã thông báo sẽ khởi động lại các cuộc đàm phán với Đài Loan liên quan đến Hiệp định khung về Thương mại và Đầu tư (TIFA). Đây là một tin đáng hoan nghênh, nhưng chính quyền nên theo đuổi thương mại tự do hơn nữa giữa hai bên.

Các quan chức Đài Loan thông báo rằng họ đã sẵn sàng. Đài Loan hy vọng rằng các cuộc đàm phán được gia hạn sẽ dẫn đến một Hiệp định thương mại tự do toàn diện. Quốc hội cũng đã kêu gọi chính quyền Biden nên theo đuổi một Hiệp định thương mại tự do với Đài Loan. Đạo luật TPA mới có thể làm cho điều này trở nên khả thi.

Với những nỗ lực này, chính quyền Biden chỉ mới khơi lên lớp bề mặt những lợi ích có được thông qua thương mại tự do. Tự do hóa thương mại tạo ra và gia tăng giá trị, tận dụng lợi thế cạnh tranh và khai thác hơn nữa sức mạnh của tự do và sự lựa chọn. Thúc đẩy tự do thương mại là rất quan trọng, đặc biệt khi nền kinh tế Mỹ đang phục hồi sau đại dịch.

Có rất ít hy vọng đạt được một chương trình nghị sự thương mại thành công mà không có TPA. Nếu không còn TPA, những người được bổ nhiệm chính trị có thể tự do thực hiện các thỏa thuận thương mại với các điều khoản nhằm mang lại lợi ích nhóm hơn là cho toàn bộ người dân Mỹ. Điều đó chắc chắn sẽ làm sa lầy các cuộc đàm phán, tạo ra ác ý với các đối tác thương mại và khiến Quốc hội phải đứng ngoài cuộc.

Nếu chính quyền không muốn chấp nhận thương mại tự do toàn phần, Quốc hội nên đóng vai trò tích cực hơn trong việc thiết lập và thực hiện một chương trình nghị sự về thương mại theo định hướng tăng trưởng. Nó có thể bắt đầu bằng việc mạnh tay cắt giảm thuế quan đối với tất cả hàng hóa sản xuất, đổi mới và mở rộng các chương trình ưu đãi thương mại và thúc đẩy đạo luật TPA nhằm đảm bảo rằng các hiệp định thương mại chỉ tập trung vào việc loại bỏ các rào cản đối với thương mại.

Nguồn: Seattle Times

Từ khoá: TPA, Cơ quan Xúc tiến Thương mại Hoa Kỳ, thương mại Hoa Kỳ, thúc đẩy thương mại