Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Thành công của BRI, và RCEP với ASEAN, đã đưa Trung Quốc trở thành người dẫn đầu về Tự do thương mại tại khu vực Châu Á Thái Bình Dương (FTAAP)

Kể từ khi Trung Quốc và 14 quốc gia khác ký kết Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) vào ngày 15/11 tại Hà Nội, ông Xiao Maochang, chủ tịch công ty dệt may Sunvim Group tại tỉnh Sơn Đông, đã không ngừng băn khoăn liệu công ty ông có nên tiến vào các thị trường Đông Nam Á.

Toàn bộ 10 nước thành viên của Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đều tham gia vào RCEP, tương tự với Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và New Zealand. Các chuyên gia đã gọi RCEP là “một chiến thắng của chủ nghĩa đa phương và tự do thương mại” khi mà 15 quốc gia này chiếm gần 1/3 GDP thế giới.

Về phía Sunvim, một công ty với hơn 15.000 nhân viên, họ đã trải qua ba tháng đầu năm đầy khó khăn do ảnh hưởng của Covid-19. Mọi thứ đã thay đổi kể từ tháng 4 về sau, khi mà nhiều công ty dệt may nước ngoài tạm ngưng sản xuất hoặc đóng cửa nhà máy để tránh các rủi ro về sức khỏe.

Kể từ khi tình hình cải thiện tại Trung Quốc và các nhà máy sản xuất hoạt động trở lại, công ty Sunvim đã chiếm 53% trong tổng sản lượng khăn xuất khẩu từ Trung Quốc sang Nhật Bản trong 3 quý đầu năm nay. Sunvim cũng được chọn là nhà cung cấp khăn chính thức cho kỳ đại hội Olympics 2020 tại Tokyo, tuy nhiên sự kiện này đã bị hoãn lại.

Sản phẩm của Sunvim phải chịu thuế quan 7,4% khi xuất khẩu sang Nhật Bản. Nhưng các đối thủ cạnh tranh của Sunvim tại Việt Nam thì được hưởng thuế quan 0% tại Nhật Bản, nhờ có hiệp định tự do thương mại song phương.

Điều này nghĩa là Sunvim phải giảm giá bán để cạnh tranh được với đối thủ, và khiến lợi nhuận công ty giảm xuống – ông Xiao cho biết.

Bất lợi này sẽ trở thành dĩ vãng một khi RCEP khiến thuế quan trở về 0% trong thập kỷ tới. Ngoài ra, tháng trước, Trung Quốc và Nhật Bản đã đạt được một hiệp định cắt giảm thuế quan song phương, đánh dấu một cột mốc lịch sử trong nỗ lực thúc đẩy tự do hóa thương mại cấp độ cao trong khu vực.

Ông Chen Dapeng, phó chủ tịch Hội đồng Dệt may Quốc gia Trung Quốc, cho biết khi RCEP bắt đầu được triển khai từng phần, và các chính sách kèm theo bắt đầu tạo ra lợi ích như kỳ vọng, các nhà sản xuất hàng dệt may Trung Quốc có thể sẽ tăng trưởng mạnh mẽ trong thập kỷ tới.

Wei Jianguo, phó chủ tịch Trung tâm Trao đổi Kinh tế Quốc tế Trung Quốc nhận định, với sự hậu thuẩn của chiến dịch cải cách và mở cửa tại Trung Quốc, động lực mới do RCEP tạo ra sẽ không chỉ củng cố các chuỗi cung ứng công nghiệp, thúc đẩy đầu tư xuyên biên giới, nâng cao khả năng đối phó với đại dịch Covid-19 và tăng cường hồi phục kinh tế cho các nước thành viên, mà còn đặt nền móng vững chắc cho sự tăng trưởng trong hoạt động ngoại thương của Trung Quốc trong năm 2021.

Ông cho biết quan hệ kinh doanh mật thiết giữa Trung Quốc và ASEAN, và việc ký kết RCEP cũng sẽ tạo ra một con đường rõ ràng và một động lực mạnh mẽ cho sự phát triển của Khu vực Tự do Thương mại Châu Á - Thái Bình Dương, hay FTAAP.

Ke Liangdong, phó chủ tịch Hội đồng Xúc tiến Thương mại Quốc tế Trung Quốc có trụ sở tại Bắc Kinh, cho biết nỗ lực của Trung Quốc và các đối tác trong việc ủng hộ tự do thương mại và hệ thống thương mại đa phương sẽ gửi một tính hiệu mạnh mẽ đến chủ nghĩa đơn phương và chủ nghĩa bảo hộ, và tạo tác động tích cực lên nền kinh tế toàn cầu.

Ông cho biết hoạt động ngoại thương của Trung Quốc dự kiến sẽ tăng trưởng ổn định trong năm sau, nhờ vào nhiều yếu tố như: sự cải thiện đáng kể trong các chuỗi cung ứng, dịch vụ và công nghiệp; bùng nổ dịch vụ vận tải đường sắt giữa Trung Quốc và Châu Âu; sự cải cách trong các doanh nghiệp Nhà nước; và những sự kiện thương mại quan trọng như Triển lãm Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc và Hội chợ Canton.

Gu Xueming, chủ tịch Học viện Hợp tác Kinh tế và Thương mại Quốc tế Trung Quốc có trụ sở tại Bắc Kinh cho biết, bất chấp những bất ổn tiềm năng do tình hình đại dịch xấu đi trên toàn cầu trong quý 4 năm nay và sự sụt giảm nhu cầu tiêu dùng, những lợi thế và điều kiện tăng trưởng căn bản cho hoạt động ngoại thương của Trung Quốc, như hiệu ứng cụm công nghiệp, chất lượng lao động và mạng lưới hậu cần phát triển tốt, vẫn không thay đổi.

Ông nhấn mạnh rằng Trung Quốc đã có thể nhanh chóng áp dụng một loạt các biện pháp chính sách để ổn định tình hình ngoại thương trên cả nước hồi đầu năm nay, tập trung vào các liên kết quan trọng và khắc phục những khiếm khuyết.

Theo những số liệu thương mại mới nhất do Tổng cục Hải quan công bố, nhờ sự hồi phục sớm sau đại dịch và các chính sách hỗ trợ của chính phủ, hoạt động ngoại thương của Trung Quốc đã duy trì được đà tăng trưởng trong tháng 11 với mức tăng trưởng ấn tượng và cơ cấu được cải thiện.

Trong tháng 11, giá trị ngoại thương của Trung Quốc tăng 7,8% so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó, xuất khẩu tăng 14,9% và nhập khẩu giảm 0,8% so với cùng kỳ. Từ tháng 1 đến 11, tổng giá trị xuất nhập khẩu hàng hóa của Trung Quốc đạt 29,04 nghìn tỷ Nhân dân Tệ (4,17 nghìn tỷ USD), tăng 1,8% so với cùng kỳ năm ngoái.

Mặc dù việc đi lại quốc tế vẫn là một khó khăn đối với nhiều khách hàng nước ngoài, các nhà xuất khẩu tại Thành phố Thương mại Quốc tế Nghĩa Ô phía đông tỉnh Chiết Giang, báo cáo rằng doanh thu bán hàng từ các kênh thương mại điện tử đã tăng lên trong giai đoạn nữa cuối năm nay. Một lượng lớn khách hàng nước ngoài chọn container vận chuyển làm đơn vị mua cơ bản, lớn hơn nhiều so với các đơn vị mua nhỏ trước đây.

Bà Zhou Xianglan, phó tổng giám đốc Công ty Trách nhiệm Hữu hạn Thương mại điện tử Yiwu Yitijian cho biết: “Do ảnh hưởng của đại dịch, nhiều khách hàng nước ngoài đã chọn cách làm việc tại nhà. Họ có nhiều thời gian hơn để thực hiện các công việc tự làm (DYI), chẳng hạn như lấp ráp đồ nội thất, làm vườn, bảo dưỡng và sửa chửa xe. Đơn hàng cho các sản phẩm liên quan đến những lĩnh vực này đã tăng trưởng đáng kể trên các kênh thương mại điện tử của chúng tôi trong vài tháng qua.”

Bà cho biết những câu hỏi thường gặp từ khách hàng trên các nền tảng bán hàng của công ty là: “Bạn có những loại sản phẩm… không? Và “Bạn còn hàng không?”.

Công ty phát hiện rằng các khách hàng nước ngoài không còn kì kèo gắt gao, mà sử dụng thời gian đó để giải quyết các vấn đề kinh doanh cấp bách khác như vấn đề cung và cầu, chi phí vận tải biển, và sự sẵn có của các container vận tải biển.

Xu Xiaobing, một quan chức tại Cục Hải Quan Nghĩa Ô cho biết, ngoài các sản phẩm DYI, những mặt hàng xuất khẩu mạnh trong năm nay còn có phần cứng, máy tính bảng, thiết bị thể dục, các thiết bị nhỏ và đồ dùng nhà bếp.

Ông cho biết, xu hướng này có thể sẽ tiếp tục trong năm sau, dựa trên phản hồi và lịch đặt hàng của các nhà xuất khẩu Trung Quốc.

Theo thống kê của Hải Quan, chỉ trong tháng 9, thành phố Nghĩa Ô đã xuất khẩu lượng hàng hóa trị giá 29,64 tỷ Nhân dân Tệ vào thị trường toàn cầu, tăng 15% so với cùng kỳ năm trước. Xuất khẩu đồ gia dụng đạt 740 triệu Nhân dân Tệ, tăng gần 69% so với cùng kỳ.

Hàng xuất khẩu cũng bao gồm các mặt hàng do công ty nước ngoài sản xuất tại Trung Quốc. Ví dụ, theo thông tin từ Bộ Thương mại Trung Quốc, lô hàng 7.000 chiếc Tesla Model 3 đầu tiên, sản xuất bởi công ty xe hơi điện Tesla Inc của Mỹ, có nhà máy đặt tại Thượng Hải, đã cập cảng Bỉ vào tháng trước, để chuẩn bị xuất sang Đức, Pháp, Ý, Bồ Đào Nha, Thụy Sĩ và Thụy Điển.

Siêu nhà máy (Gigafactory) của Tesla tại Thượng Hải đã nâng công suất sản xuất Model 3 lên 250.000 chiếc một năm. Trong khi đó, dây chuyền sản xuất Tesla Model Y cũng đang được xây dựng và dự kiến đưa vào hoạt động trong năm 2021.

Nhiều công ty toàn cầu như ABB, BASF, Volvo Cars, Honeywell, Cargill và General Electric đều cam kết sẽ nâng cao năng suất hoặc xuất khẩu nhiều hơn các sản phẩm được sản xuất tại nhà máy của họ ở Trung Quốc trong những năm tới. Họ đều hài lòng với những nỗ lực mạnh mẽ của Trung Quốc trong việc kiểm soát dịch bệnh và cam kết của nước này đối với việc tiếp tục mở cửa.

Công ty Archer-Daniels-Midland (ADM), một nhà kinh doanh và chế biến ngũ cốc có trụ sở tại Mỹ, hiện đang xây dựng một nhà máy chế biến nguyên liệu thô tại thành phố Gia Hưng, tỉnh Chiết Giang, để cung cấp nguyên liệu thô và các sản phẩm khác cho thị trường Châu Á - Thái Bình Dương.

Ông Leo Liu, Chủ tịch chi nhánh ADM tại khu vực Châu Á-Thái Bình Dương cho biết, khi nhà máy tại Chiết Giang hoàn thành vào năm 2021, công ty sẽ không chỉ nhắm đến thị trường Trung Quốc mà còn xuất khẩu sản phẩm sang toàn bộ khu vực châu Á - Thái Bình Dương, bao gồm Nhật Bản, Hàn Quốc, Đông Nam Á, Australia và New Zealand.

Ông cho biết, cơ sở mới sẽ đảm nhiệm việc đóng gói nguyên liệu thô, xuất khẩu nguyên liệu thô và thành phẩm.

Ông Yang Weimin, Phó chủ tịch Ủy ban các Vấn đề về Kinh tế, thuộc Ủy ban Quốc gia của Hội nghị Hiệp thương Chính trị Nhân dân Trung Quốc nhận định, để giảm thiểu ảnh hưởng của chủ nghĩa đơn phương đang gia tăng và các rủi ro tiềm ẩn khác, trong giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-25), Trung Quốc phải tiếp tục nâng cấp cơ cấu thương mại và chuyển đổi sang các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như sản xuất và dịch vụ công nghệ cao. Ông đưa ra nhận định này tại một diễn đàn do China News Service và Đại học Tsinghua đồng tổ chức hồi cuối tháng 11.

Ông Li Xingqian, Vụ trưởng Vụ Ngoại thương Bộ Thương mại Trung Quốc cho rằng, mặc dù các dây chuyền công nghiệp của Trung Quốc đang đối mặt với áp lực di dời, sự ổn định và sức cạnh tranh của dây chuyền công nghiệp xuất khẩu của quốc gia này vẫn không suy yếu và đang được điều chỉnh thêm.

Chen Bin, Phó chủ tịch điều hành của Liên đoàn Công nghiệp Máy móc Trung Quốc có trụ sở tại Bắc Kinh nhận định, mặc dù các ngành công nghiệp thâm dụng lao động đang dần chuyển dịch từ Trung Quốc sang các nước Đông Nam Á và những khu vực khác, họ vẫn phụ thuộc nhiều vào các sản phẩm trung gian và thiết bị từ Trung Quốc. Hầu hết các dây chuyền công nghiệp vẫn sẽ được đặt tại Trung Quốc.

Nguồn: ECNS

Từ khóa: RCEP, hội nhập kinh tế, Covid-19, hiệp định tự do thương mại