Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Tranh luận về những chính sách sắp tới của chính quyền mới tại xứ cờ hoa đang dần trở nên nóng bỏng. Một trong những quan điểm đó đến từ Robert Zoellick, cựu giám đốc Ngân hàng Thế giới. Trong một bài báo gần đây, ông Zoellick nhận định người dân Hoa Kỳ vẫn yêu chuộng chủ nghĩa quốc tế, và họ sẽ không ủng hộ các chính sách ngoại giao cô lập. Khi người dân Hoa Kỳ có một chính phủ mới, liệu nước này có trở lại những cơ chế đa phương? Cuộc cạnh tranh giữa toàn cầu hoá và chống toàn cầu trên thế giới sẽ diễn tiến thế nào?

Có thể nói, toàn cầu hóa kinh tế là một hiện thực khách quan và xu hướng lịch sử. Mặc dù chủ nghĩa đơn phương, bảo hộ và cô lập đang trở thành làn sóng tại nhiều quốc gia, tạo ra lực cản và sự giật lùi đối với hiện thực toàn cầu hóa kinh tế, nhưng xu thế hội nhập toàn cầu vẫn không thể bị đảo ngược. Lý do là vì toàn cầu hóa là sự đòi hỏi tất yếu của sự phát triển sản xuất và là kết quả của sự phát triển công nghệ.

Động lực chính cho toàn cầu hóa đã chuyển từ cấp độ chính phủ sang các doanh nghiệp đa quốc gia. Quá trình đã nêu cũng cổ vũ tiến trình số hóa, liên kết và thông minh hóa công nghệ. Internet vạn vật (IoT) trên nền tảng 5G, dữ liệu lớn và điện toán đám mây giúp thúc đẩy sự kết nối chặt chẽ và có tác động bao trùm mạnh mẽ hơn những gì internet đã làm được. Chúng tôi tin rằng xu hướng toàn cầu hóa không thể bị tác động bởi chính sách của bất kỳ quốc gia nào.

Hai là, chính quyền mới của Mỹ dường như đang vận động cho chính sách ngoại giao với đường hướng “chủ nghĩa đa phương + lợi ích quốc gia”. Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và UNESCO là những cơ chế trụ cột của thể chế toàn cầu và cũng là nơi để xứ cờ hoa thể hiện vai trò của mình đối với các vấn để quốc tế.

Biến đổi khí hậu cũng là chủ đề quan trọng được Đảng Dân chủ Mỹ hết sức quan tâm. Nối lại mối quan hệ với WHO trong cuộc chiến chống dịch COVID-19 cũng được mong đợi là ưu tiên hàng đầu đối với chính quyền kế tiếp. Do vậy, bộ máy hành pháp mới của Mỹ nhiều khả năng sẽ trở lại với các cơ chế đa phương mà chính quyền Trump trước đây đã từ bỏ.

Tuy vậy, xu hướng toàn cầu hóa cũng như nước Mỹ đều không thể trở về với trạng thái trước đây. Thái độ của giới tinh hoa chính trị Hoa Kỳ đối với toàn cầu hóa vốn được thiết lập dưới thời Tổng thống Trump sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến chính quyền xứ cờ hoa bất kể ai sẽ là người đứng đầu Nhà Trắng. Mặc dù vẫn còn nhiều bất đồng về hàng loạt vấn đề, bộ máy mới sẽ không có bất kỳ lý do nào để từ bỏ những kết quả về chính sách mà chính quyền tiền nhiệm đã đạt được. Nói chung, thay đổi mang tính hệ thống và thể chế liên quan đến một loạt chính sách được thiết lập dưới thời Tổng thống Trump sẽ tiếp tục tác động đến chính quyền mới, thúc đẩy họ ưu tiên theo đuổi lợi ích quốc gia.

Thế giới nhiều khả năng sẽ chứng kiến sự trở lại của Hoa Kỳ trong các thể chế đa phương, tuy vậy nước này khó tiếp tục đảm nhiệm vai trò lãnh đạo đối với nhiều vấn đề toàn cầu.

Về vấn đề biến đổi khí hậu, có nhiều lý do để cho rằng mặc dù Hoa Kỳ sẽ tiếp tục theo đuổi sách lược hợp tác quốc tế, vậy như, với tư cách một quốc gia phát triển, đất nước này sẽ không chấp nhận hy sinh lợi riêng vì trách nhiệm chung đối với thế giới.

Trong lĩnh vực thương mại, chính quyền Mỹ khó có thể rút khỏi WTO, tuy nhiên, xứ cờ hoa được dự đoán sẽ ép buộc WTO tiến hành cải cách theo hướng có lợi cho họ.

Nguồn: Global Times

Từ khóa: Hoa Kỳ, chính quyền mới, biến đổi khí hậu, toàn cầu hóa