Đức quan tâm khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, nhắm tới một chính sách thống nhất về Trung Quốc

Trong bài phỏng vấn với tờ Sydney Morning Herald, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Annegret Kramp-Karrenbauer cho biết, sự hiện diện của hải quân Đức ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sẽ giúp bảo vệ trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và “hy vọng có thể triển khai vào năm tới”. Trong bài báo, hãng truyền thông Úc cũng nói thêm, “các sĩ quan Đức dự kiến sẽ dàn trận cùng với hải quân Úc, và một tàu khu trục nhỏ của Đức sẽ tuần tra Ấn Độ Dương theo kế hoạch của Berlin nhằm kiềm chế sự ảnh hưởng của Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.”

Vào ngày 2/9, chính phủ Đức ban hành hướng dẫn chính sách cho khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Đây là lần đầu tiên Đức tán thành quan điểm “Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.” Có một vài lý do khiến Đức, một quốc gia ngoài khu vực, can thiệp vào khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Thứ nhất, Đức hy vọng sẽ trở thành một cường quốc và có thể dẫn dắt chính sách Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của EU. Hướng dẫn vừa mới ban hành đã liệt kê 8 lợi ích của Đức và 7 nguyên tắc trong chính sách của nước này đối với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, từ thị trường mở và thương mại tự do đến chủ nghĩa đa phương.

Thứ hai, điều này cũng cho thấy Đức đang muốn điều chỉnh chính sách về châu Á, chuyển từ chính sách lấy Trung Quốc làm trọng tâm, sang đa dạng hóa quan hệ với nhiều nước trong khu vực hơn.

Thứ ba, Đức rất chú ý đến lợi ích của mình ở khu vực này. Nhiều đối tác thương mại nổi bật của Đức nằm trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, và đây cũng là khu vực quan trọng về kinh tế đối với các quốc gia châu Âu khác.

Thứ tư, với sự can dự của Hoa Kỳ, tình hình an ninh khu vực đã thay đổi. Để bảo vệ lợi ích kinh tế của mình, Đức muốn hiện diện quân sự của mình trong khu vực này.

Mặt khác, thay vì kiên định với chính sách châu Á trước đây, Đức ủng hộ chính sách an ninh gây tranh cãi Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, thể hiện ý định hợp tác với Mỹ. Washington đã gây áp lực lên Berlin, ép Đức phải phối hợp với Mỹ ban hành những chính sách cứng rắn nhằm chống lại Trung Quốc. Động thái này của Đức được xem là để đáp trả lại sức ép từ Hoa Kỳ.

Berlin cũng có những tính toán riêng như làm sâu sắc thêm mối quan hệ với Tokyo và New Delhi. Việc tăng cường đầu tư an ninh ở khu vực này là phù hợp với lợi ích của Đức.

Trung Quốc cảnh giác trước việc Đức triển khai quân đội tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Do chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ nhắm vào Trung Quốc, nên ý định triển khai ở khu vực này của Đức là rất rõ ràng. Tờ Sydney Morning Herald cho biết “một tàu khu trục nhỏ cua Đức sẽ tuần tra ở Ấn Độ Dương.” Động thái này sẽ kém nhạy cảm hơn so với việc tuần tra ở Biển Đông, nhưng vẫn đáng được Trung Quốc chú ý.

Việc Đức thường xuyên nhấn mạnh vào chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương còn bao gồm việc điều chỉnh chính sách của nước này đối với Trung Quốc. Điều này cho thầy Đức tin rằng việc hợp tác và đối đầu có thể cùng tồn tại trong quan hệ tương lai với Trung Quốc.

Vị thế của Đức đối với Trung Quốc – một đối tác kinh tế, một đối thủ cạnh tranh về công nghệ và đối thủ trong hệ thống xã hội – về cơ bản giống như vị thế của EU đối với Trung Quốc. Lời kêu gọi giảm phụ thuộc vào Trung Quốc chưa bao giờ dừng lại ở Đức. Hợp tác vẫn là yếu tố chi phối trong chính sách Trung Quốc của Đức, nhưng yếu tố cạnh tranh vẫn không ngừng gia tăng.

Sự can thiệp của Đức vào vấn đề Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sẽ ảnh hưởng như thế nào đến mối quan hệ Trung Quốc – Đức. Điều này phụ thuộc vào các hành động tiếp theo của Đức. Nếu Đức có hành động khiêu khích trong lĩnh vực quân sự thì sẽ có tác động tương đối lớn.

Bộ trưởng Kramp-Karrenbauer cho biết trong cuộc phỏng vấn, “điều quan trọng là là liệu phương Tây có thể thống nhất hơn trong cách đối phó với Bắc Kinh hay không, bất kể kết quả của cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ”. Ngoại trưởng Đức Heiko Maas cũng cho biết tương lai của các mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương sẽ được quyết định bởi các đối phó đúng đắn với Bắc Kinh. Những tuyên bố tương tự như trên từ hai vị bộ trưởng của Đức cho thấy, Đức đang mong muốn hình thành một chính sách thống nhất về Trung Quốc giữa Mỹ và EU.

Đây cũng là động thái khiến Trung Quốc quan ngại. Mỹ coi Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh chính và hiện đang tỏ ra rất cứng rắn với Trung Quốc. Một khi Mỹ và EU phối hợp, Đức và một số nước châu Âu khác nhất định sẽ làm theo Mỹ bằng cách xây dựng một chính sách cứng rắn hơn với Trung Quốc.

Mặt khác, đối đầu hoàn toàn với Trung Quốc không mang lại lợi ích gì cho Đức và EU. Do đó, các nước này bằng cách nào đó sẽ can ngăn Mỹ kiếm chế Trung Quốc một cách quá mức. Đức và Mỹ hoặc EU và Mỹ, hầu như không thể hình thành một chính sách thống nhất về Trung Quốc vì cơ sở trong chính sách Trung Quốc của các nước này là khác nhau. Thật khó để biết được bên nào sẽ thống trị quá trình này, Mỹ hoặc EU. Hợp tác và tranh chấp cùng tồn tại trong chính sách Trung Quốc của Mỹ và EU, và hai bên có thể sẽ không đạt được đồng thuận trong chính sách này.

Trong nội bộ EU, Đức đã cam kết hình thành một chính sách thống nhất với Trung Quốc, cố gắng gây thêm áp lực lớn hơn đối với Trung Quốc và cố gắng đạt được nhiều điều kiện đàm phán hơn với sức mạnh của 27 nước thành viên EU. Nhưng điều này cũng có thể khó khăn. Các thành viên EU có những bất đồng lớn về nhiều vấn đề. Một số quốc gia cứng rắn với Trung Quốc và một số quốc gia tỏ ra thân thiện. Rất khó để đạt được sự đồng thuận, nhưng Đức hy vọng sẽ làm được.

Nguồn: Global Times

Từ khóa: Đức. khu vực châu Á- Thái Bình Dương, Trung Quốc