Thủ tướng Ấn Độ họp bàn về RCEP giữa những lo ngại

TT An Do

Hôm qua, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã đưa ra nhận định về Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP), khi tiến trình đàm phán đã bước vào giai đoạn cuối.

Giới chức Ấn Độ cho biết, Ấn Độ có khả năng vẫn sẽ ở lại RCEP, nhưng với một số tự vệ và cảnh báo để bảo vệ lợi ích của mình.

Thủ tướng Ấn Độ đã có cuộc họp kéo dài 4 giờ đồng hồ với các bộ ngành quan trọng, giữa lúc nhiều bộ và nhiều ngành công nghiệp, bao gồm dệt may và bơ sữa, phản đối RCEP do có sự hiện diện của Trung Quốc. Đưa bơ sữa vào danh mục loại trừ trong hiệp định, bảo vệ các ngành nhạy cảm trước hàng nhập khẩu và các khoản đầu tư của Trung Quốc là các chủ đề chính được quan tâm.

Trước cuộc họp với Thủ tướng, nhiều bộ ngành đã dành trọn một ngày để thảo luận sôi nổi về hiệp định.

“Các bộ trưởng đang bất đồng quan điểm với nhau, trong đó có 2 bộ trưởng phản đối việc gia nhập RCEP. Bộ trưởng nội vụ cố gắng đứng giữa để điều phối”, một quan chức thạo tin cho biết.

Trong một động thái khác, Đảng Bharatiya Janata đã gặp gỡ ngành công nghiệp và các bên liên quan khác để thu thập ý kiến về hiệp định. Theo dự kiến, RCEP sẽ kết thúc đàm phán vào tháng tới khi Thủ tướng Modi tham gia Hội nghị thượng đỉnh ASEAN.

Tuy nhiên, việc ký kết có khả năng sẽ đến tháng 6 năm 2020.

Đảng Bharatiya Janata đứng ra tổ chức cuộc họp vì “RCEP và các Hiệp định thương mại tự do (FTA) giúp Ấn Độ có được vị thế quan trọng trong quan hệ thương mại với các quốc gia Nam Á khác”, và Nam Á thì lại là “trọng tâm” trong chính sách Hướng Đông của ông Modi.

BL Santosh, Tổng thư ký của Đảng Bharatiya Janata cũng có mặt tại cuộc họp.

“Mặc dù những bên tham gia cuộc họp có nhiều quan điểm trái chiều, nhưng nhìn chung, mọi người đều có cùng lo ngại về vấn đề Trung Quốc và vấn đề cho phép nhập khẩu sản phẩm bơ sữa. Phe ủng hộ Ấn Độ tham gia RCEP nhấn mạnh rằng, nội dung hiệp định phải phù hợp với điều kiện của đất nước”, một người dự họp cho biết.

“Có cảm giác, lập trường đàm phán tiếp theo của Ấn Độ trong RCEP sẽ là tự vệ ở mức vừa đủ và loại trừ bơ sữa ra khỏi danh mục giảm thuế. Thủ tướng Modi đã nắm được những lo ngại trên, lợi ích chính trị và lợi ích của ngành bơ sữa sẽ được bảo vệ”

RCEP là FTA đang đàm phán giữa 10 nước thành viên Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và 6 đối tác của ASEAN, gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và New Zealand.

Tiến trình đàm phán RCEP bắt đầu tư tháng 11/2012 và luôn được Ấn Độ xem xét rất kỹ, vì các ngành công nghiệp nước này lo sợ hàng hóa giá rẻ của Trung Quốc sẽ tràn vào trong nước một khi hiệp định được ký kết.

“Kết thúc đàm phán là một cột mốc pháp lý quan trọng, nghĩa là Quốc hội Ấn Độ sẽ phải được thông báo về hiệp định”, một quan chức cho biết.

Nỗi sợ, giải pháp

Economic Times trước đó đưa tin Ấn Độ đề xuất xóa/giảm thuế cho 80% hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, nhưng đề xuất trên vẫn chưa được đem ra trao đổi vì có các cuộc thảo luận của Trung Quốc đưa ra các nhượng bộ nhiều hơn. Ấn Độ có kế hoạch cắt giảm thuế cho 86-88% hàng nhập khẩu từ Australia và New Zealand, và 90% hàng nhập khẩu từ ASEAN, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Bộ thương mại nước này cũng đang đau đầu xử lý những lo ngại từ nhiều ngành khác, và phải vất vả xây dựng biểu thuế riêng cho từng nhóm nước.

Hơn nữa, mặc dù điều khoản gây tranh cãi – cơ chế giải quyết tranh chấp giữa nhà nước và nhà đầu tư (ISDS) - hiện đã được đưa ra khỏi hiệp định, nhưng vấn đề này sẽ được nối lại đàm phán sau 3 năm.

Lập trường của Ấn Độ trong vấn đề này là, các cơ quan xét xử trong nước đến được sử dụng trước để giải quyết tranh chấp giữa nhà nước và nhà đầu tư, sau đó mới đến cơ quan trọng tài thứ ba.

Ấn Độ đã phản đối cơ chế này do lo ngại ảnh hưởng đến chủ quyền quốc gia, như đã từng xảy ra trong vụ tranh chấp thuế với tập đoàn khai thác dầu và khí Cairn và tập đoàn viễn thông Vodafone.

Nguồn: Economic Times

Từ khóa: Ấn Độ, RCEP, nhượng bộ.