Tác động của RCEP lên nền kinh tế Ấn Độ

ấn độ

Trung Quốc có thể đẩy mạnh hợp tác thương mại và đầu tư với Ấn Độ trong tương quan với các nước ASEAN. Thâm hụt thương mại song phương Ấn Độ-Trung Quốc có khả năng sẽ giảm xuống.

Đàm phán Hiệp định quan hệ đối tác toàn diện khu vực (RCEP) bước vào năm thứ 4, các đường nét cơ bản của hiệp định này đang dần hiện rõ. Dựa trên những phát biểu sau vòng đàm phán thứ 13 diễn ra từ ngày 12-18 tháng 6 tại Auckland, Australia, chúng ta có thể có được bức tranh chung về những ngành có thể kỳ vọng từ RCEP.

Thứ nhất, RCEP sẽ không tạo ra một thị trường lớn tích hợp. Các chuyên gia đều tin rằng thay vì là một “tô mỳ” tổng hợp của nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA), RCEP sẽ chỉ là sự đơn giản hóa những nguyên tắc thương mại và kiến tạo ra nền tảng sản xuất chung mạnh mẽ hơn cho các nước thành viên tham gia RCEP.

Nếu muốn trở thành một thị trường lớn tích hợp, RCEP phải chấp nhận không tồn tại hàng rào thuế quan giữa các nước thành viên. Tuy nhiên, đó là giải pháp quá tham vọng và chưa bao giờ trở thành vấn đề được thảo luận trong các chương trình nghị sự. Thay vào đó, giải pháp tốt nhất là các nước RCEP đồng ý với một danh sách nhượng bộ thuế quan cho sản phẩm của từng nước thành viên. Tuy nhiên, điều này cũng không nhận được sự đồng thuận từ tất cả các thành viên.

Sau các vòng đàm phán, tất cả các FTAs sẽ vẫn có hiệu lực và RCEP chỉ thêm vào hàng loạt danh sách nhượng bộ mới.

Đồng thuận và định hình trong các nước RCEP

Thứ hai, RCEP sẽ không xóa bỏ thuế quan trong hầu hết các trường hợp. Xóa bỏ thuế quan trên quy mô lớn về mặt lý thuyết là điều không thể khi các quốc gia đã được kết nối thông qua một mạng lưới các FTAs hiện hữu. Ví dụ, các nước ASEAN đã mở cửa thương mại đến 80% cho các quốc gia còn lại. Do đó, họ chỉ có thể đưa ra một tỷ lệ cắt giảm bổ sung không đáng kể trong khuôn khổ RCEP.

Các nhóm nước khác như Ấn Độ-Trung Quốc, Ấn Độ-Australia và New Zealand, Trung Quốc - Nhật Bản hiện không có FTA và do đó có tiềm năng để có thể cắt giảm thuế quan sâu hơn. Tuy nhiên, các quốc gia trong nhóm này cũng không mặn mà với đàm phán cắt giảm thuế quan trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Mức độ cắt giảm thuế trong nhóm này vẫn chưa được xác nhận.

Thứ ba, có thể dự đoán các nước RCEP sẽ đồng thuận về việc áp dụng một bộ quy định chung về xuất xứ (ROO) giúp hoạt động vận chuyển và giao dịch hàng hóa trở nên dễ dàng hơn. Tuy nhiên, đây mới chỉ là một khuôn khổ và chi tiết sản phẩm với 5.200 đầu mục vẫn chưa được đàm phán. Tiêu chí xác định xuất xứ hàng hoá, ví dụ, nếu nước ép được sản xuất tại Ấn Độ thì đương nhiên xuất xứ hàng hóa sẽ được ghi là Ấn Độ. Nhưng nếu nước ép được làm ra tại Ấn Độ từ cam được trồng tại Mỹ thì xuất xứ sẽ được xác định như thế nào?

Không có câu trả lời chính xác trong trường hợp này. Tuy nhiên, có 2 vấn đề: với các nền kinh tế định hướng xuất khẩu như nhiều nước ASEAN, các nước này cho rằng hoạt động sản xuất nhỏ lẻ vẫn có thể đáp ứng được tiêu chí chất lượng sản phẩm để hưởng lợi từ các FTA; trong khi các nước như Mỹ, Trung Quốc hay Ấn Độ cho rằng hoạt đông chế biến nên được tiến hành ở một nước nằm ngoài FTA và sau đó đi vào thị trường nội địa. Điều này sẽ khiến RCEP gặp khó khăn trong việc cân bằng các nhu cầu trái ngược nhau của các bên liên quan.

Trong khi một số quốc gia đang đẩy mạnh xây dựng các nguyên tắc cho các tập đoàn đa quốc gia thì RCEP lại là ngôi nhà chung của hơn 100 triệu doanh nghiệp nhỏ, do đó bài toán cân bằng sẽ là không dễ dàng.

Thứ tư, kết quả cuối cùng vẫn xuất hiện trong các lĩnh vực gồm sở hữu trí tuệ, dịch vụ và đầu tư. RCEP buộc phải dung hòa lợi ích của nhiều nhóm lợi ích mâu thuẫn nhau để đảm bảo rằng các quy định về sở hữu trí tuệ sẽ không được thỏa hiệp với vấn đề sức khỏe cộng đồng khi các nước thành viên RCEP chiếm đến 45% dân số thế giới và phần lớn là người nghèo.

Một vấn đề gây không ít tranh cãi nữa là “cơ chế giải quyết tranh chấp giữa nhà nước và nhà đầu tư” (ISDS), cho phép nhà đầu tư khởi kiện chính phủ. Quy định chi tiết về vấn đề này dự kiến sẽ được thảo luận ở các vòng đàm phán cuối cùng.

Xu hướng trong đàm phán RCEP

Với những diễn biến trong đàm phán RCEP, một số xu hướng có thể được dự báo cho ngành, khu vực và Ấn Độ như sau:

RCEP sẽ ảnh hưởng đến quyết định đầu tư mới trong ngành dệt may, da giày, chế biến thực phẩm, máy móc thiết bị và linh kiện điện tử. Điều này diễn ra xuất phát từ quy định về xuất xứ hàng hóa chung và sự hiện diện của Trung Quốc với vai trò là đối tác FTA của Nhật Bản, Ấn Độ và Australia.

Tuy nhiên, dự báo sẽ không có sự thay đổi về chiến lược kinh doanh trong các lĩnh vực như nông nghiệp hay công nghiệp ô tô vì không có dấu hiệu nào cho thấy sẽ có sự nhượng bộ về thuế quan hay điều khoản loại trừ xuất xứ hàng hóa trong lĩnh vực này. Đầu tư mới trong sản xuất thép cũng có thể không diễn ra vì hiện đang thừa năng lực sản xuất.

Thương mại nội khối ASEAN sẽ giảm. Thương mại trung gian chiếm trên 60% hoạt động nhập khẩu của khu vực này. Tuy nhiên, xu hướng này có thể được dịch chuyển đến chỉ 1 hoặc 2 nước ASEAN hoặc thậm chí là Trung Quốc nhờ khuôn khổ xuất xứ hàng hóa chung nhằm tận dụng được các lợi thế theo quy mô.

Xuất khẩu của Trung Quốc vào Ấn Độ có thể tăng. Hiện nay, hàng hóa xuất xứ từ Trung Quốc đang chịu thế quan đầy đủ vì nước này không có FTA với Ấn Độ. Tuy nhiên, với các sản phẩm có mức đánh thuế cao, các doanh nghiệp thường thành lập một liên danh tại Thái Lan hay Maylasia để từ đó xuất khẩu vào Ấn Độ mà không phải đóng thuế theo FTA ASEAN-Ấn Độ. Với RCEP, Trung Quốc có thể xuất khẩu trực tiếp vào Ấn Độ mà không phải trải qua bước trung gian này. Tuy nhiên, dự báo tổng xuất khẩu của Trung Quốc và ASEAN vào thị trường Ấn Độ sẽ không thay đổi đáng kể.

Chuẩn bị

Ấn Độ có thể nổi lên như một điểm đến đầu tư hấp dẫn với Trung Quốc. Để bù đắp chi phí lao động tăng, các công ty Trung Quốc dần dịch chuyển các ngành sản xuất thâm dụng lao động sang Việt Nam, Campuchia, Thái Lan và Indonesia. Bằng cách thành lập cơ sở sản xuất tại Ấn Độ, Trung Quốc có thể tiếp cận có hiệu quả thị trường Ấn Độ và thậm chí thị trường châu Âu khi Ấn Độ ký kết được FTA với khu vực này. Nếu điều này diễn ra, thâm hụt thương mại của Ấn Độ với Trung Quốc sẽ giảm.

RCEP có thể cần hơn một năm nữa mới có thể đi đến kết luận. Ấn Độ cần tận dụng giai đoạn này để can thiệp và cũng cố những mắc xích còn lỏng lẻo. Quyết định của Chính phủ Ấn độ vào ngày 22 tháng 6 vừa qua về cải cách lao động trong ngành dệt may chính là một bước tiến lớn.

Nguồn : http://www.thehindubusinessline.com/ - HP

Từ khóa : Tác động, RCEP, kinh tế Ấn Độ.