Những tác động của hiệp định TPP đối với Trung Quốc

China-us-2

Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã được ký tại Auckland (New Zealand) vào đầu tháng 02/2016 hiện gồm có 12 thành viên APEC là Australia, Brunei, Canada, Chile, Nhật Bản, Malaysia, Mexico,New Zealand, Peru, Singapore, Việt Nam và Mỹ. Được Mỹ thúc đẩy, hiệp định TPP hiện là một trong những hiệp định tự do thương mại lớn nhất thế giới với tổng GDP các nước thành viên chiếm khoảng 40% GDP toàn cầu.

Mặc dù tất cả các thành viên tham gia đàm phán đều đã ký kết hiệp định TPP, hiệp định này vẫn cần phải được thông qua bởi từng quốc gia thành viên, và việc này có thể mất một vài năm do cơ quan lập pháp của các nước này sẽ phải xem xét kỹ lưỡng trước khi chấp thuận thông qua hiệp định.

Việc thực hiện hiệp định TPP sẽ có tác động lớn đối với khu vực châu Á-Thái Bình Dương, trong đó đặc biệt quan trọng đối với Trung Quốc. Tất cả các nước thành viên TPP đều là thành viên của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC), và một số thành viên khác của APEC, chẳng hạn như Philippines, Thái Lan, Hàn Quốc và Colombia, cũng đều bày tỏ mong muốn tham gia TPP.

Nếu đa số các thành viên APEC quyết định ký hiệp định TPP, hiệp định này có thể sẽ cô lập các thành viên APEC còn lại, đặc biệt là Trung Quốc, vì hầu hết các thành viên APEC sẽ tuân theo các quy tắc thương mại chung của hiệp định TPP và kinh doanh theo các quy tắc này.

Là một thành viên APEC nhưng không phải là một thành viên TPP, Trung Quốc có thể sẽ gặp rắc rối khi kinh doanh với các thành viên TPP, vì hiệp định TPP có nhiều quy tắc và tiêu chuẩn khác biệt.

Hiệp định TPP chuyển sang các tiêu chuẩn thương mại cao hơn so với các tiêu chuẩn của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) cũng như hầu hết các FTA khác trên thế giới. Việc thực thi hiệp định TPP cũng yêu cầu các thành viên phải thay đổi chính sách đối nội trong một số lĩnh vực. Những lĩnh vực phải thay đổi bao gồm các tiêu chuẩn chất lượng, quy định sở hữu trí tuệ, luật mua sắm chính phủ, và các luật liên quan đến lao động, đầu tư và môi trường.

Mặc dù có nhiều thách thức, hiệp định TPP cũng đem lại cho nhiều nước cơ hội cải cách các chính sách hiện có của họ. Tham gia hiệp định TPP có thể đem lại cho Trung Quốc cơ hội thay đổi nhiều quy định trong nước và tiến đến một hệ thống kinh doanh và thương mại gần với thị trường hơn – tương tự như cơ hội mà Trung Quốc đã có được khi nước này tham gia WTO vào năm 2001. Hiệp định TPP có thể giúp mở ra trong giai đoạn cải cách trong nước thứ hai ở Trung Quốc.

TPP cũng là một thách thức lớn hơn WTO đối với Trung Quốc

Nhưng hiệp định TPP cũng là một thách thức lớn hơn WTO đối với Trung Quốc. Hiệp định này bao gồm Mỹ và các các đồng minh chính trị và các đối tác của Mỹ. Mỹ đóng vai trò thúc đẩy các cuộc đàm phán hiệp định TPP vì chính quyền của ông Barack Obama xem hiệp định này là một ưu tiên hàng đầu.

Hiệp định thương mại này phù hợp với trọng tâm chiến lược của chính quyền ông Obama là biến Mỹ trở thành một quốc gia có ảnh hưởng hàng đầu ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Mỹ đã tìm cách đạt được mục tiêu trên thông qua việc thúc đẩy hiệp định TPP vì Mỹ muốn đảm bảo rằng mình có thể viết nên các quy tắc thương mại trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương – điều khiến cho việc gia nhập hiệp định TPP trở thành một đề xuất khó chịu đối với Trung Quốc.

Ngoài việc là một hiệp định thương mại do Mỹ thúc đẩy, hiệp địnhTPP cũng bao gồm một số nước thành viên mà Trung Quốc không có mối quan hệ chính trị tốt đẹp và có tranh chấp lãnh thổ ở Biển Hoa Đông và Biển Đông như Nhật Bản, Việt Nam, Brunei và Malaysia. Điều này làm cho hiệp định TPP trở thành một thách thức chính trị rất lớn đối với Trung Quốc.

Vậy Trung Quốc nên lựa chọn như thế nào? Có khả năng Trung Quốc sẽ cố gắng nhanh chóng kết thúc đàm phán Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Australia và New Zealand và các nước thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).

Nhưng RCEP không có nhiều tham vọng như hiệp định TPP. Nhiều thành viên RCEP cũng là thành viên của TPP có thể thấy lợi ích kinh tế nhiều hơn từ phía hiệp định TPP, do đó các nước này có thể sẽ không xem trọng RCEP trong dài hạn.

Một lựa chọn khác tốt hơn cho Trung Quốc là hòa quyện giữa RCEP với TPP và thúc đẩy việc hình thành khu vực thương mại tự do khu vực châu Á-Thái Bình Dương (FTAAP) – một dự án mà Trung Quốc đã đề xuất. Nhưng FTAAP phải tham vọng như hiệp định TPP thì mới có thể thay thế hiệp định TPP trở thành một lựa chọn đáng tin cậy. Nếu không, các nền kinh tế khu vực lại sẽ chọn hiệp định TPP dẫn đến việc các chiến lược của Trung Quốc sẽ gặp khó khăn.

Theo http://usa.chinadaily.com.cn - TV

Từ khóa: Những tác động, hiệp định TPP, đối với, Trung Quốc