TPP: Úc nên ủng hộ sự tham gia của Trung Quốc và Indonesia

TPP-countries

Ngày 05/10/2015, các nhà đàm phán cuối cùng cũng đạt được thỏa thuận về Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP). Quốc hội Mỹ có thể sẽ là một trở ngại sắp tới cho hiệp định TPP, nhưng nhiều nhóm lợi ích Mỹ vốn được hưởng lợi từ hiệp định này chắc chắn sẽ tìm cách ảnh hưởng đến quyết định của quốc hội Mỹ. Bên cạnh đó, hiệp định TPP cũng cần được quốc hội của các nước TPP khác thông qua.

Mặc dù hiệp định TPP có lẽ vẫn tồn tại thiếu sót,nhưng có thể tham gia hiệp định này vẫn tốt hơn là đứng bên ngoài hiệp định. Hiện tại là thời gian để các nước bắt đầu suy nghĩ làm thế nào để tăng lợi ích có được từ hiệp định TPP.

Nguyên tắc chung làmột nhóm thương mại lớn vẫn tốt hơn so với một nhóm thương mại nhỏ vì có ít sự chệch hướng thương mại. Tất nhiên, đa phương hóa là lựa chọn tối ưu, nhưng Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) lại không đạt được nhiều tiến bộ trong những năm gần đây, do đó, 12 quốc gia đã đạt cùng đàm phán và đạt thỏa thuận về một hiệp định mới – hiệp định TPP.

Theo quan điểm của Úc, hiện TPP vẫn có khá ít thành viên là nước châu Á, nhưng điều này có thể sẽ thay đổi trong tương lai. Tổng thống Indonesia Joko Widodo đã bày tỏ mong muốn tham gia hiệp định này. Hàn Quốc cũng có khả năng tham gia TPP (hiệp định song phương Hàn Quốc hiện có với Mỹ sẽ giúp cho việc đàm phán gia nhập của Hàn Quốc trở nên dễ dàng hơn). Mỹ cũng đang khuyến khích Thái Lan và Philippines gia nhập.

Mặc dù Mỹ đang cố gắng khuyến khích nhiều nước châu Á khác tham gia hiệp định TPP, nhưng hiện tại vẫn chưa rõ liệu Mỹ có đồng ý cho Trung Quốc gia nhập TPP hay không. Về phía Trung Quốc, nước này cũng tỏ ra không quá suốt ruột khi không phải là thành viên của hiệp định TPP.

Một số bên cho rằng việc loại Trung Quốc ra khỏi các cuộc đàm phán ban đầu của TPP nhằm mục đích giúp Mỹ dễ dàng xây dựng các quy tắc cho hiệp định hơn. Nguyên nhân là do mô hình kinh tế của Trung Quốc – nền kinh tế do chính phủ kiểm soát với rất nhiều doanh nghiệp nhà nước, quả thật rất khác so với mô hình kinh tế của Mỹ.

Nhật Bản có thể sẽ không ủng hộ sự tham gia của Trung Quốc, và thái độ của Mỹ với việc khuyến khích Trung Quốc gia nhập là khá thờ ơ.Đây có thể là cơ hội cho Úc trở thành nước đầu tiên mời Trung Quốc tham gia TPP. Điều này sẽ phù hợp với chiến lược tổng thể của Úc, trong đó đặt mục tiêu khiến Trung Quốc phải tuân thủ nghiêm túc hơn các luật lệ kinh tế quốc tế.

Câu hỏi đặt ra là liệu việc mở rộng số lượng thành viên TPP có làm suy yếu RCEP hay không? Thật ratrọng tâm của RCEP và TPP là khác nhau. Trong khi TPP cố gắng đưa ra các quy định và tiêu chuẩn caocó thể chi phối thương mại thế giới (các quy định về sở hữu trí tuệ, giải quyết tranh chấp, các vấn đề thị trường lao động và môi trường) thì trọng tâm của RCEP là về các vấn đề cụ thể gây cản trở thương mại.

Việc Indonesia nhìn thấy lợi ích của TPP và mong muốn tham gia hiệp định này có thể khiến cho tất cả các nước thành viên RCEP sẽ thực hiện việc mà Úc từng thực hiện: tham gia đồng thời cả RCEP và TPP.

Tóm lại, Úc có thể sẽ mở một cuộc đối thoại với Trung Quốc nhằm khuyến khích nước này gia nhập TPP. Mặt khác, Úc cũng sẽ tổ chức đối thoại với Indonesia nhằm củng cố mong muốn tham gia TPP của nước này, vì hiện nay vấn đề chủ nghĩa dân tộc đang gây khó khăn cho Indonesia trong việc tiến hành gia nhập hiệp định. Đồng thời, Úc sẽ bảo vệ quan điểm về việc mời Trung Quốc và Indonesia tham gia TPP trước các thành viên TPP khác.

Theo http://www.lowyinterpreter.org – TV

Từ khóa: TPP, Úc, nên ủng hộ, sự tham gia, Trung Quốc, Indonesia