Mới đây trong cuộc họp vào 02/03/2022, FED đã tỏ ra ủng hộ phương án chỉ nâng lãi suất 0.25% trong cuộc họp tiếp theo với xác suất của đợt tăng lãi suất 25 điểm cơ bản vào ngày 16 tháng 3 tăng vọt lên 95,9%. Sau khi báo cáo lạm phát tháng 1/2022 tiếp tục cao kỉ lục, đã từng có lúc khảo sát xác suất tăng 50 điểm cơ bản vào tháng 3 lên cao tới hơn 50%.
Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ Jerome Powell hôm qua cho biết, ông sẽ đề xuất tăng lãi suất 25 điểm cơ bản tại cuộc họp tiếp theo của Ngân hàng trung ương. Powell nói với Ủy ban Dịch vụ Tài chính của Hạ viện: “Với lạm phát trên 2% và thị trường lao động mạnh mẽ, chúng tôi kỳ vọng sẽ là phù hợp để nâng lãi suất quỹ liên bang tại cuộc họp của chúng tôi vào cuối tháng này". Người đứng đầu Fed cho biết, ông "có xu hướng đề xuất và ủng hộ việc tăng lãi suất 25 điểm cơ bản" sau cuộc họp kéo dài hai ngày của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang vào ngày 16/3.
Nhiều nhà phân tích đã phân biệt liệu Ngân hàng trung ương sẽ thực hiện tăng lãi suất 25 điểm cơ bản hay 50 điểm cơ bản. Sau bình luận của Powell, xác suất tăng 25 điểm cơ bản đã tăng lên 97,8% vào lúc 3,07 giờ tối. EDT, theo FedWatch Tool do công ty thị trường toàn cầu Chicago Mercantile Exchange (CME) Group có trụ sở tại Hoa Kỳ cung cấp. Trong bối cảnh tác động tiêu cực tiềm tàng của các lệnh trừng phạt Nga đối với nền kinh tế Mỹ, xác suất Fed giữ nguyên lãi suất sau cuộc họp là 2,2%, theo CME Group.
Cuộc khủng hoảng chính trị Nga- Ukraine đã ảnh hưởng nhiều đến các quyết định của ngân hàng trung ương không chỉ ở Mỹ. Việc tăng lãi suất quá cao có thể gây sốc cho các thị trường tài chính mà đồng USD vẫn đang làm trụ cột và vốn đã và đang rung lắc trong khủng hoảng. Thanh khoản là một vấn đề cần chú ý để duy trì tăng trưởng kinh tế và việc làm trong điều kiện các lệnh trừng phạt với Nga sẽ đem lại gánh nặng cho cả Mỹ.
Tuy nhiên, việc nâng lãi suất thấp chỉ 0.25% cũng là một con dao hai lưỡi trong bối cảnh xung đột vũ trang Nga- Ukraine đang làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt toàn cầu, với một mức lạm phát cao hơn nữa dù đã đang ở mức cao kỉ lục. Lạm phát ở Mỹ hiện đang ở mức cao nhất kể từ năm 1982, với chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1 của nước này tăng 7,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Với cách tính CPI phụ thuộc nhiều vào năng lượng, dự kiến CPI tháng 2 của Mỹ sẽ vẫn còn tiếp tục ở mức cao kỉ lục. Giá dầu Brent tại thời điểm viết bài vẫn tiếp tục đà tăng giá mạnh, giao dịch ở 116.5$/thùng, tăng tới hơn 18% so với cùng thời điểm vào tuần trước. Giá dầu thô giao sau cũng tương tự, tăng lên mức 112$/thùng, các mức cao nhất kể từ 2014 do các ảnh hưởng từ lệnh trừng phạt của Mỹ và châu Âu vào Nga. Tuân thủ các biện pháp trừng phạt nhằm vào Nga, các ngân hàng phương Tây sẽ phải dừng cung cấp tài chính cho các thương vụ có Nga – nước sản xuất dầu lớn thứ ba thế giới và là đối tác quan trọng của Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu lửa (OPEC) trong liên minh OPEC+.
Nga không chỉ chiếm 10% sản lượng dầu toàn cầu mà còn là nước xuất khẩu khí đốt lớn nhất thế giới, đáp ứng khoảng 25% nhu cầu dầu và 40% nhu cầu khí đốt của Liên minh châu Âu (EU). Ngoài ra, Nga và Ukraine chiếm hơn 1/4 thị trường xuất khẩu lúa mỳ của thế gới, 1/5 thị trường ngô, 1/5 thị trường lúa mạch, và khoảng 80% thị trường dầu hạt hướng dương. Nhôm từ Nga chiếm khoảng 10% tổng lượng nhôm mà Mỹ nhập khẩu hàng năm. Giá hàng hoá cơ bản toàn cầu tăng mạnh nhất kể từ năm 2009 trong bối cảnh cuộc tấn công quân sự của Nga nhằm vào Ukraine đe doạ nguồn cung năng lượng, lương thực và kim loại. Bấp bênh lớn này xuất hiện đúng vào lúc thị trường vốn dĩ đã thắt chặt do cung không đáp ứng đủ nhu cầu của các nền kinh tế lớn đang phục hồi từ đại dịch Covid-19. Chưa kể đến các lệnh trừng phạt liên quan đến không phận và hải phận sẽ càng làm đứt đoạn chuỗi cung ứng, gián tiếp đẩy giá cả toàn cầu tiếp tục tăng lên. Chỉ số Bloomberg Commodity Spot Index (BCOMSP) đo giá của 23 hợp đồng tương lai hàng hoá cơ bản hiện tại tăng đạt mốc 615.76 điểm, tăng 41.25% so với cùng thời điểm năm 2021. Chỉ số này hiện đã tăng gấp hơn 2 lần kể từ mức thấp nhất 4 năm thiết lập vào tháng 3/2020 – thời điểm Covid mới trở thành đại dịch toàn cầu.
Có thể thấy các ngân hàng trung ương đang ở thế khó khi phải lựa chọn giữa ổn định lạm phát và duy trì tăng trưởng kinh tế và ổn định thị trường vốn. Và tạm thời, chúng ta có thể sẽ phải đổi mặt với một thời kì lạm phát cao và dài hơn dự kiến.
Nguồn: Doanh nghiệp Hội nhập
Từ khóa: Fed, lãi suất
