Chile, tiếp bước Hồng Kông của Trung Quốc và Sri Lanka, gần đây đã nộp đơn xin gia nhập Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP), đánh dấu sự công nhận ngày càng tăng về lợi ích và cơ hội của thỏa thuận thương mại tự do lớn nhất thế giới này, theo các nhà phân tích cho biết.
Đơn xin gia nhập này được đưa ra ngay sau kỷ niệm ngày thực thi đầy đủ của hiệp định thương mại khổng lồ giữa 15 quốc gia ký kết gồm Trung Quốc, Úc, Nhật Bản, New Zealand, Hàn Quốc và 10 quốc gia thành viên của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).
Claudia Sanhueza Riveros, Thứ trưởng Kinh tế Quốc tế của Chile, đã trao thư chính thức xin gia nhập RCEP vào giữa tháng 6, theo một thông cáo từ Bộ Ngoại giao Chile.
Nếu thành công, Chile sẽ trở thành quốc gia đầu tiên ở khu vực Mỹ Latinh gia nhập RCEP, theo lời ông Xu Ningning, chủ tịch Ủy ban Hợp tác Công nghiệp RCEP.
Ông Xu nhấn mạnh rằng Chile, quốc gia đang theo đuổi nền kinh tế thị trường mở và tự do, luôn tìm cách đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và thu hút đầu tư nước ngoài thông qua việc ký kết các thỏa thuận thương mại.
Chile đã đàm phán 33 hiệp định thương mại, bao phủ 65 nền kinh tế - đại diện cho 88% GDP của thế giới, theo dữ liệu từ Cơ quan Thương mại Quốc tế có trụ sở tại Hoa Kỳ.
Ông Xu cho biết, việc Chile là thành viên của Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và các hiệp định thương mại tự do hiện có với các quốc gia thành viên RCEP như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Úc đã tạo ra môi trường thuận lợi cho việc gia nhập RCEP của Chile.
Giá trị xuất khẩu hàng hóa của Chile đạt khoảng 94 tỷ USD vào năm 2023, với Trung Quốc, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc là các điểm đến xuất khẩu hàng đầu, theo dữ liệu chính thức.
Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đã trở thành những đối tác thương mại quan trọng và là nguồn đầu tư trực tiếp nước ngoài chính cho Chile. Bằng việc tìm kiếm gia nhập RCEP, quốc gia Nam Mỹ này muốn củng cố mạng lưới thương mại của mình và khai thác những cơ hội rộng lớn do các quốc gia ASEAN mang lại, theo ông Yuan Bo, nhà nghiên cứu tại Học viện Hợp tác Kinh tế và Thương mại Quốc tế Trung Quốc cho biết.
Trong khi đó, việc Chile gia nhập RCEP sẽ mở rộng phạm vi của hiệp định thương mại này đến Nam Mỹ. Thêm vào đó, diễn biến này có thể thúc đẩy sự kết nối giữa RCEP và CPTPP và cũng có tiềm năng thúc đẩy việc thiết lập một khu vực thương mại tự do châu Á - Thái Bình Dương trong tương lai, ông Yuan cho biết.
Đặc biệt, mối liên kết kinh tế giữa Trung Quốc và Chile đã phát triển mạnh mẽ qua các năm dù khoảng cách địa lý xa xôi, được thúc đẩy bởi thế mạnh và nguồn tài nguyên của cả hai bên.
Hiện tại, Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất toàn cầu của Chile, là điểm đến xuất khẩu hàng hóa hàng đầu và là nguồn nhập khẩu chính, trong khi Chile xếp hạng là đối tác thương mại lớn thứ ba của Trung Quốc tại khu vực Mỹ Latinh và là nhà cung cấp đồng nhập khẩu hàng đầu của Trung Quốc.
Trung Quốc chủ yếu xuất khẩu máy móc, sản phẩm điện tử, dệt may, thép và đồ gia dụng sang Chile. Đổi lại, Trung Quốc nhập khẩu đồng, lithium, quặng sắt, bột giấy, trái cây và rượu vang từ quốc gia này, theo ông Cui Fan, giáo sư tại Đại học Kinh doanh và Kinh tế Quốc tế ở Bắc Kinh cho biết.
Đáng chú ý, xuất khẩu cherry của Chile sang thị trường Trung Quốc trong mùa vụ 2023-24 đạt 377.000 tấn, chiếm 91,1% thị phần và củng cố vị thế của Trung Quốc là điểm đến xuất khẩu chính cho cherry của Chile, theo niên giám cherry được iQonsulting công bố vào tháng 4.
Trung Quốc và Chile đang ở các giai đoạn phát triển khác nhau với tính bổ sung cao về cơ cấu công nghiệp và sự đa dạng về tài nguyên, và việc ký kết Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) sẽ tạo ra môi trường thuận lợi hơn cho việc mở rộng quan hệ đối tác thương mại và đầu tư, đồng thời thúc đẩy tăng trưởng dài hạn của cả hai quốc gia, theo ông Cui Fan.
Với sự đa dạng của các nền kinh tế thành viên, RCEP bao gồm các quốc gia phát triển giàu có cùng với ba trong số những quốc gia kém phát triển nhất thế giới. Cấu trúc độc đáo này cho phép RCEP đáp ứng nhu cầu của các nền kinh tế ở các giai đoạn phát triển khác nhau, ông Cui bổ sung.
Bất chấp chủ nghĩa bảo hộ gia tăng và sự chậm lại của thương mại toàn cầu, thương mại nội khối giữa các quốc gia thành viên RCEP đã tăng vọt lên 5,6 nghìn tỷ USD vào năm 2023, tăng nhẹ so với năm trước khi ký kết hiệp định là năm 2021, theo dữ liệu từ Bộ Thương mại.
Hơn nữa, khu vực RCEP đã thu hút 234,1 tỷ USD đầu tư mới vào năm 2023, đánh dấu mức tăng trưởng đáng kể 29,8% và hơn gấp đôi so với năm 2021, theo bộ này.
Quốc gia Bangladesh đang trong quá trình chuẩn bị nộp đơn xin gia nhập hiệp định. Bằng cách chấp nhận các thành viên mới và liên tục nâng cấp khung pháp lý của mình, RCEP có thể đóng góp vào một hệ thống thương mại toàn cầu toàn diện và dựa trên quy tắc, thúc đẩy hợp tác kinh tế trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương và xa hơn nữa, theo ông Cui cho biết.
Nguồn: ECNS
Từ khóa: RCEP, Chile, khung pháp lý, thúc đẩy hợp tác, chủ nghĩa bảo hộ
