Dù mức tăng trưởng GDP năm 2022 ước đạt trên 8% nhưng cần thận trọng trước nguy cơ suy thoái kinh tế thế giới trong năm 2023, những rủi ro về tài chính, tiền tệ, nợ công, an ninh năng lượng và lương thực... nhằm chủ động các phương án ứng phó.
Trình bày báo cáo kết quả kinh tế - xã hội năm 2022 và dự kiến kế hoạch năm 2023 tại phiên khai mạc kỳ họp thứ 4 Quốc hội khóa XV vào ngày 20-10, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết dù trong bối cảnh nhiều thách thức nhưng tăng trưởng GDP cả năm dự kiến đạt khoảng 8%, làm tiền đề cho Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng năm sau là 6,5%; chỉ số giá tiêu dùng tăng 4,5%
Đồ họa: TUẤN ANH
Chủ động xây dựng kịch bản ứng phó
Thủ tướng nhìn nhận tình hình thế giới năm 2023 có thể diễn biến nhanh, phức tạp và khó lường. Nguy cơ suy thoái kinh tế và các rủi ro về tài chính, tiền tệ, nợ công, an ninh năng lượng và lương thực... gia tăng.
Do đó, Chính phủ dự báo tăng trưởng có xu hướng chậm lại. "Nhận diện như vậy để chúng ta không chủ quan, thỏa mãn với kết quả đạt được", ông nói và cho biết Chính phủ sẽ tập trung các giải pháp như tiếp tục ưu tiên giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.
Thủ tướng lưu ý việc thực hiện chính sách tiền tệ thận trọng, chắc chắn; điều hành lãi suất, tỉ giá phù hợp; bảo đảm cung cấp đủ vốn tín dụng cho nền kinh tế; kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; tập trung giữ vững ổn định thị trường tài chính, tiền tệ.
Bên cạnh việc hoàn thiện thể chế và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu tập trung phòng chống tham nhũng, tiêu cực; tăng cường kỷ luật, kỷ cương; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với cá thể hóa trách nhiệm người đứng đầu; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán và kiểm soát quyền lực.
Đồng tình các giải pháp trên song Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ bổ sung cơ sở đề xuất chỉ tiêu tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng CPI bình quân năm 2023 là 4,5%.
"Chính phủ cần bám sát thực tiễn, nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, chủ động xây dựng các kịch bản, chuẩn bị cho mọi tình huống, không để lỡ nhịp hồi phục sau dịch bệnh, nhất là tác động do giá xăng dầu và giá nguyên vật liệu sản xuất tăng cao trên thế giới. Xây dựng kịch bản ứng phó với nguy cơ đình trệ và lạm phát", Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh nhấn mạnh.
Đánh giá kỹ sức khỏe doanh nghiệp
Ông Vũ Hồng Thanh cũng nhìn nhận dù tăng trưởng kinh tế của VN có sự phục hồi tích cực, mạnh mẽ song dấu hiệu suy giảm xuất khẩu đang trở nên rõ nét hơn trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục dự báo còn nhiều khó khăn trong những tháng cuối năm.
Trên thực tế, các mặt hàng tiêu dùng không thiết yếu nhập khẩu chịu ảnh hưởng, cầu hàng hóa nhập khẩu từ các nước là đối tác thương mại chính như Mỹ và EU sụt giảm; nhiều doanh nghiệp xuất khẩu dệt may, đồ gỗ và lâm sản, da giày, gốm sứ... đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt, thậm chí bị hủy đơn hàng, trong những tháng cuối năm 2022 và đầu năm 2023.
Cũng theo ông Thanh, kinh tế phục hồi song cộng đồng doanh nghiệp vẫn đối mặt với nhiều khó khăn, mức độ liên kết doanh nghiệp còn hạn chế.
Trong chín tháng đầu năm 2022, bình quân mỗi tháng có 12.500 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, cao hơn bình quân của năm 2020 - 2021. "Doanh nghiệp đang đối mặt với khó khăn về tài chính, lợi nhuận của đơn hàng xuất khẩu sụt giảm, tăng năng suất và chất lượng...", ông Thanh khẳng định.
Chưa hết, thu hút FDI chín tháng đầu năm 2022 giảm 15,3%, theo ông Thanh, do chưa tận dụng hiệu quả các cơ hội từ xu hướng dịch chuyển dòng vốn đầu tư. Giải ngân đầu tư công đạt thấp, cần đánh giá kỹ lưỡng khả năng hấp thụ vốn và khâu tổ chức thực hiện.
Việc sụt giảm vốn FDI đăng ký có thể ảnh hưởng đến số vốn FDI giải ngân trong tương lai và do đó ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.
Ông Thanh cũng lưu ý lạm phát được kiểm soát nhưng giá xăng dầu trong nước tăng ở mức kỷ lục, gây khó khăn cho doanh nghiệp và đời sống người dân.
Dự báo lạm phát sẽ có xu hướng tiếp tục tăng cao, áp lực từ tỉ giá, những rủi ro tiềm ẩn khi thị trường chứng khoán tăng trưởng nhanh nhưng có nhiều biến động, quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp ngày càng được mở rộng nhưng có giai đoạn tăng nóng và tiềm ẩn nhiều rủi ro, cơ cấu thị trường còn thiếu cân đối...
Nguồn: Tuổi trẻ
Từ khóa: ổn định kinh tế
