Ngày càng có nhiều lý do nên kết thúc chiến tranh thương mại với Trung Quốc. Gần đây nhất là tình trạng lạm phát. Các doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ - không phải các nhà xuất khẩu Trung Quốc đang phải chịu chi phí của thuế quan từ thời chính quyền Trump. Điều này có thể thấy giá các sản phẩm và các bộ phận sản xuất tại Trung Quốc ngày càng tăng cao hơn.
Tuy nhiên, hơn một năm kể từ khi chính quyền Biden tiếp nhận, các mức thuế đối với hàng hóa Trung Quốc, được áp dụng từ lần đầu vào năm 2018, vẫn được áp dụng đối với hơn 350 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc.
Tổng thống Biden đã không có động thái xóa bỏ thuế quan, nếu càng không có hành động thì tác hại đối với Mỹ ngày càng sâu sắc.
Ngoài việc làm gia tăng lạm phát, thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc đã kích động các mức thuế trả đũa đã làm giảm mạnh xuất khẩu của Mỹ sang Trung Quốc. Điều này cho phép các quốc gia khác tiến vào các thị trường từng bị Mỹ thống trị để bù đắp thiệt hại cho nông dân và các nhà xuất khẩu khác. Việc chính phủ Mỹ đã chi trả các khoản trợ cấp, làm tăng thêm thâm hụt ngân sách của Mỹ. Đồng thời, thuế quan cũng làm suy yếu khu vực tư nhân ở Trung Quốc và dẫn đến việc nhà nước kiểm soát nhiều hơn các chuỗi cung ứng của Trung Quốc, làm giảm sự vững chắc của Mỹ.
Việc chính quyền Biden không sẵn sàng loại bỏ thuế quan phản ánh việc hoạch định chính sách và tính toán chính trị còn nhiều xáo trộn.
Về chính sách, các quan chức chính quyền Biden cho rằng việc kéo dài thuế quan là một cách để buộc Trung Quốc tuân thủ thỏa thuận thương mại giai đoạn một mà chính quyền Trump và Trung Quốc đã ký vào năm 2020. Trung Quốc đã không tuân thủ thỏa thuận này, đặc biệt là liên quan đến Cam kết mua thêm hàng hóa từ Mỹ. Theo dữ liệu mới cho thấy thỏa thuận không thúc đẩy Trung Quốc quay trở lại mức nhập khẩu năm 2017. Việc không tuân thủ như vậy là không thể chấp nhận được. Nhưng các quan chức chính quyền Biden đã nhầm khi nghĩ rằng họ có thể buộc Trung Quốc tuân thủ bằng cách kéo dài mức thuế quan, điều này gây tổn hại cho Mỹ nhiều hơn cho Trung Quốc.
Chính quyền Biden dường như cũng coi thuế quan như một công cụ để thúc đẩy các mục tiêu chính sách phi thương mại, bao gồm cả việc gây ảnh hưởng đến Trung Quốc đối với Hồng Kông, Đài Loan và về vấn đề nhân quyền. Nhưng một lần nữa cho thấy thuế quan gây tổn hại cho Mỹ chứ không phải là đòn bẩy hiệu quả.
Về chính trị, có quan điểm cho rằng sẽ là thảm họa về mặt chính trị nếu Biden chấm dứt thuế quan vào thời điểm này, vì công chúng có quan điểm ngày càng tiêu cực về Trung Quốc.
Qua thăm dò ý kiến, kết quả cho thấy công chúng đã chán ghét Trung Quốc. Nhưng thật sai lầm khi cho rằng những quan điểm tiêu cực về Trung Quốc được chuyển thành sự ủng hộ cho một cuộc chiến thương mại.
Trong các cuộc khảo sát ban đầu cho thấy những người ủng hộ việc chấm dứt chiến tranh thương mại là những người có quan điểm không có thiện chí đối với Trung Quốc và ngày càng lo sợ về chiến tranh, dù nóng hay lạnh với Trung Quốc.
Theo khoa học chính trị, lý thuyết về “hòa bình thương mại” có thể lý giải cho sự mâu thuẫn này. Theo lý thuyết các quốc gia buôn bán với nhau ít có khả năng xảy ra chiến tranh hơn. Khi lo ngại xung đột với Trung Quốc gia tăng, ngày càng nhiều người Mỹ dường như đã trở thành những nhà lý thuyết hòa bình thương mại theo bản năng, họ ủng hộ thương mại để giảm nguy cơ xung đột.
Kết quả các cuộc khảo sát cho thấy những người được hỏi có quan điểm tiêu cực đối với Trung Quốc và lo sợ chiến tranh với Trung Quốc cũng có xu hướng bày tỏ niềm tin mạnh mẽ vào hòa bình thương mại, giải thích sự phản đối của họ đối với thuế quan. Điều này là đúng bất kể đảng phái, trình độ học vấn và thu nhập, hoặc hệ tư tưởng của những người được hỏi.
Cuộc khảo sát cũng cho thấy đối với những người trả lời theo dõi tin tức chặt chẽ hơn có khả năng vừa chống Trung Quốc vừa ủng hộ việc chấm dứt chiến tranh thương mại.
Tóm lại, việc ủng hộ xóa bỏ thuế quan trở nên phổ biến và được nhiều người biết đến. Và chính quyền Biden rõ ràng là lo sợ về phản ứng dữ dội của công chúng nếu việc loại bỏ thuế quan không đúng
Có thể hiểu điều lo sợ của chính quyền là việc chấm dứt thuế quan sẽ đối mặt với dư luận của Đảng Cộng hòa về việc “mềm mỏng” đối với Trung Quốc, nhưng những khía cạnh như vậy là không thể tránh khỏi và sẽ không đại diện cho tất cả dư luận.
Ngược lại, chính quyền có thể lo ngại về việc mất lòng các tổ chức lao động là nhóm cử tri quan trọng đối với Biden. Nhưng thực tế thuế quan đã không đưa các nhà máy quay trở lại Mỹ, và việc tăng giá đối với các sản phẩm trung gian đã gây tổn hại cho các nhà sản xuất Mỹ nhiều hơn là các biện pháp bảo vệ thuế quan.
Thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc đã gây tổn hại cho nền kinh tế Mỹ và khiến nước này kém ổn định hơn. Công chúng không ủng hộ họ. Và chính quyền Biden có những cách khác để giải quyết các vi phạm của Trung Quốc trong thương mại, quan hệ quốc tế và nhân quyền. Việc tham gia Hiệp định CPTPP là đòn bẩy hữu hiệu để hạn chế cạnh tranh không lành mạnh của Trung Quốc và hỗ trợ các nhà xuất khẩu của Mỹ.
Trợ cấp cho các ngành công nghiệp trong nước được hướng đến - như trong Đạo luật Cạnh Tranh của Mỹ - cung cấp một kênh hiệu quả để đảm bảo chuỗi cung ứng và hỗ trợ việc làm của người Mỹ. Duy trì hoặc mở rộng các biện pháp trừng phạt đối với các công ty và cá nhân Trung Quốc tham gia vào các hoạt động vi phạm nhân quyền, như hành vi lạm dụng nhân quyền, đồng thời làm suy yếu những quan niệm của đối thủ như dỡ bỏ thuế quan sẽ thuận lợi cho Trung Quốc.
Càng sớm loại bỏ thuế quan càng tốt.
Nguồn: The Hill
Từ khóa: Mỹ- Trung, thuế quan, chiến tranh thương mại
