Hôm 20/2, trong Hội nghị An ninh Munich năm 2022 (MSC), Ngoại trưởng Ấn Độ, ông Subrahmanyam Jaishankar đã cảnh báo các quốc gia sẽ phải hứng chịu “bẫy nợ” nếu tham gia Sáng kiến BRI của Trung Quốc. “Bẫy nợ” là từ mà Mỹ và các đồng minh thân cận thường sử dụng nhằm làm mất uy tín Dự án Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) của Trung Quốc cũng như mối quan hệ hợp tác kinh tế và thương mại cùng có lợi giữa Trung Quốc và các đối tác.
Theo tờ Hindustan Times, trong cuộc thảo luận về chủ đề “Trật tự và an ninh khu vực Ấn Độ- Thái Bình Dương” với người đồng cấp Úc và Nhật Bản, ông Jaishankar đã cảnh báo các nước hiện đang nhận nguồn viện trợ của Trung Quốc: “Chúng tôi đã nhìn thấy nhiều quốc gia, kể cả những nước trong khu vực của mình đang phải gánh chịu những khoản nợ lớn.”
Tuy nhiên, cũng trong cuộc thảo luận trên, ngoại trưởng Banladesh, ông Abul Kalam Abdul Momen lại có quan điểm trái ngược. Khi Bangladesh yêu cầu nguồn vốn vay để xây dựng một loạt các dự án cơ sở hạ tầng nhằm đáp ứng nguyện vọng của người dân, Trung Quốc đã đề xuất một “gói vay vốn” và các đề xuất phù hợp với khả năng tài chính của Bangladesh, trong khi nếu Bangladesh vay tiền từ các nước khác sẽ phải chịu rất nhiều điều kiện ràng buộc.
Xét trên nhiều góc độ, các nước đã nhận viện trợ như Bangladesh thảo luận về nguồn viện trợ của Trung Quốc sẽ phù hợp hơn nhiều so với nước ngoài cuộc như Ấn Độ.
Trên thực tế, các nước theo phe Ấn Độ đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch buộc tội sự hợp tác kinh tế cùng có lợi giữa Trung Quốc và các nước Nam Á như Sri Lanka và Bangladesh. Cảnh báo gần đây nhất của ông Jaishankar về “bẫy nợ” giống một trò chơi địa chính trị nhằm cản trở việc theo đuổi con đường thịnh vượng của các quốc gia khác.
Như lãnh đạo của nhiều nước châu Á đã lưu ý, họ chưa và sẽ không rơi vào bẫy nợ khi nhận vốn viện trợ của Trung Quốc. Vì cho đến nay, sự hỗ trợ của Trung Quốc đã góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống của các nước nhận tài trợ.
Tờ Financial Express trích dẫn dữ liệu từ Cơ quan quản lý Khu Kinh tế Banladesh (BEZA), bất chấp những cáo buộc liên tục từ Mỹ, Ấn Độ và một số quốc gia khác, từ năm 2018- 2020, Trung Quốc luôn nằm trong top những nhà đầu tư nước ngoài có nguồn vốn lớn tại các khu kinh tế của Bangladesh. Theo dữ liệu BEZA, các doanh nghiệp Trung Quốc đã đóng góp hơn 1/3 đề xuất mang lại lợi ích cho các khu kinh tế.
Một số chính trị gia ở Ấn Độ rõ ràng xem các nước Nam Á như Bangladesh hay Sri Lanka nằm trong phạm vi ảnh hưởng của Ấn Độ và do đó Trung Quốc chính là đối thủ địa chính trị của Ấn Độ. Quan điểm khác nhau đã khiến một số nước như Ấn Độ không muốn nhìn thấy các nước khác trong khu vực tham gia BRI và mở rộng quan hệ hợp tác với Trung Quốc.
Tuy nhiên, những hành vi thao túng chính trị của chính phủ Ấn Độ như cáo buộc “bẫy nợ” không thể xâm phạm các quy luật kinh tế và xu hướng hội nhập kinh tế và toàn cầu hóa sâu rộng.
Việc làm mất uy tín quan hệ hợp tác kinh tế và thương mại cùng có lợi giữa Trung Quốc và Bangladesh hoặc các nền kinh tế khác sẽ không hiệu quả và sẽ chỉ gợi sự đối đầu của các quốc gia liên quan đối với Ấn Độ.
Vì cùng mục đích địa chính trị với Trung Quốc, Ấn Độ cũng từ chối tham gia hợp tác kinh tế khu vực và các hiệp định thương mại tự do như Hiệp định Đối tác Toàn diện Khu vực (RCEP) bất chấp đây là hiệp định giúp Ấn Độ vượt qua những khó khăn kinh tế giữa đại dịch Covid-19.
Ấn Độ đã thất bại trong việc thu hút các nhà sản xuất từ Trung Quốc và sự can thiệp vào quan hệ hợp tác kinh tế giữa Trung Quốc và các đối tác cũng vậy.
Trong bài phát biểu tại MSC, Ủy viên Quốc vụ kiêm Ngoại trưởng Trung Quốc, Vương Nghị đã cảnh báo nguy cơ chia rẽ và đối đầu trên thế giới, đồng thời kêu gọi tinh thần đoàn kết và hợp tác theo đường lối của chủ nghĩa đa phương.
Hy vọng rằng Ấn Độ có thể từ bỏ sự can thiệp khu vực và tích cực tham gia vào hợp tác kinh tế nhằm thúc đẩy thịnh vượng khu vực trong kỷ nguyên hậu Covid-19.
Nguồn: Global Times
Từ khóa: Ấn Độ, Trung Quốc, BRI, bẫy nợ
