Cơ quan Năng lượng Quốc tế cảnh báo tình trạng thiếu khí đốt và than đá có thể kích thích thị trường dầu mỏ phục hồi.
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, toàn thế giới đang đối mặt với tình trạng khủng hoảng năng lượng, từ đó kích thích nhu cầu dầu mỏ gia tăng trở lại, gây ra mối đe dọa đối với những mục tiêu về chống biến đổi khí hậu của thế giới cũng như sự phục hồi kinh tế toàn cầu do COVID-19.
Cơ quan giám sát năng lượng toàn cầu cho biết các nền kinh tế lớn nhất đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt khí đốt và than khiến thị trường năng lượng tăng vọt và có thể sẽ kích hoạt thị trường dầu mỏ phục hồi nhanh hơn dự kiến, đẩy nhu cầu lên cao hơn cả mức so với trước đại dịch.
Điều này sẽ làm tăng đáng kể chi phí cho các ngành công nghiệp cần nhiều năng lượng. Ngoài ra, việc mất điện có thể làm giảm hoạt động công nghiệp và khiến sự phục hồi kinh tế thế giới sau đại dịch bị chậm lại.
IEA cho biết: “Giá than và khí đốt kỷ lục cũng như tình trạng mất điện đang khiến ngành điện và các ngành công nghiệp sử dụng nhiều năng lượng chuyển sang dùng dầu mỏ để duy trì hoạt động”.
Tại Trung Quốc, chỉ số giá sản xuất, hay PPI, đã tăng 10,7% trong tháng 9 so với cùng kỳ năm ngoái. Lạm phát của Trung Quốc đang ở mức cao nhất trong 26 năm sau đợt tăng giá hàng hóa toàn cầu kéo dài nhiều tháng.
Tình trạng giá hàng hóa tăng vọt và mất điện đã diễn ra tại ít nhất 20 trong số 31 tỉnh của Trung Quốc. Có thể nói, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã bị giáng một đòn kép. Tháng trước, nền kinh tế của nước này đã bất ngờ giảm tốc trong bối cảnh hạn chế sử dụng điện, giá hàng hóa và phụ tùng tăng cao dẫn đến sản lượng sụt giảm.
IEA cho hay giá năng lượng tăng đã tạo thêm “áp lực lạm phát, cùng với việc mất điện, có thể dẫn đến hoạt động công nghiệp giảm và phục hồi kinh tế chậm lại”.
Cảnh báo được đưa ra khi John Wood, giám đốc điều hành của công ty kỹ thuật hàng hải Harland & Wolff, dự báo về sự suy giảm nguồn cung cấp năng lượng của Vương quốc Anh. Phát biểu trên chương trình Radio 4’s Today của BBC, ông John cho biết công ty dự kiến sẽ “giảm tải hệ thống điện và hiện tượng Brownouts có thể xảy ra”. Brownouts là hiện tượng sụt áp. Đây là sự sụt giảm điện áp có chủ ý hoặc không chủ ý trong hệ thống cung cấp điện, nghĩa là nhà máy sẽ giảm dòng điện đến một khu vực cụ thể để tránh mất điện.
Harland & Wolff đã đặt ra kế hoạch tăng công suất lưu trữ khí đốt tổng thể của Vương quốc Anh lên một phần ba với một cơ sở mới tận dụng các hang muối sâu 1.500 mét dưới lòng đất gần vùng Larne ở Hạt Antrim.
Tổng kho khí đốt của Vương quốc Anh là một trong những kho nhỏ nhất ở châu Âu. Dự án Harland & Wolff’s Islandmagee sẽ khó mà xoa dịu cuộc khủng hoảng năng lượng hiện tại. Tình trạng hiện nay đã dẫn đến giá khí đốt cao kỷ lục và khiến 15 nhà cung cấp năng lượng nhỏ phá sản.
Daligas Limited, công ty cung cấp khí đốt cho khoảng 9.000 khách hàng trong và ngoài nước, mới rút khỏi thị trường năng lượng vào tuần trước. Ngoài ra, còn cả sự rút lui của Pure Planet - cả sự rút lui của Pure Planet - nơi cung cấp năng lượng cho 235.000 hộ gia đình, và Colorado Energy - nơi cung cấp khí đốt và điện cho 15.000 hộ.
Bên cạnh đó, có khả năng 18 nhà cung cấp sẽ bị phá sản trong thời gian tới, nhất là sau khi CNG (có trụ sở tại Yorkshire) cảnh báo khách hàng rằng công ty này sẽ tạm dừng các chuyến hàng do rủi ro trong thị trường gas. CNG là một công ty giúp các nhà cung cấp nhỏ tiếp cận thị trường khí đốt.
Hiện tại, nhiều người kỳ vọng giá dầu sẽ theo đà tăng ổn định khi nhu cầu về dầu thô tăng. Gần đây, nhu cầu về dầu cao hơn bình thường 500.000 thùng/ngày, khiến giá thị trường tăng hơn một phần tư trong tám tuần qua, cộng thêm tác động của giá khí đốt và than đá cao kỷ lục. Giá dầu thô Brent đã lên tới gần 85 USD / thùng, mức cao nhất trong vòng 3 năm trở lại đây.
Theo IEA, giá năng lượng có thể sẽ tiếp tục tăng. IEA đưa ra dự đoán nhu cầu dầu sẽ vượt cung 700.000 thùng/ngày trong những tháng cuối năm. Như vậy, giá thị trường sẽ còn cao hơn trong những tuần tới. Goldman Sachs, một trong những nhà kinh doanh dầu hàng đầu, đã nâng dự báo giá dầu lên 90 USD/thùng cho năm nay.
Giám đốc điều hành Fatih Birol của IEA cho biết sự gia tăng mạnh về nhu cầu dầu và than đá có thể dẫn đến sự gia tăng lượng khí thải CO2 lớn thứ hai trong lịch sử bởi lẽ các chính phủ đã bỏ qua cơ hội để "phục hồi xanh" từ đại dịch.
IEA dự kiến nhu cầu dầu toàn cầu sẽ tăng 5,5 triệu thùng/ngày trong năm 2021 và 3,3 triệu thùng/ngày vào năm 2022, tăng nhẹ so với mức trước COVID lên 99,6 triệu thùng/ngày.
Birol cho hay: “Chúng ta đang chứng kiến sự phục hồi không bền vững sau đại dịch”. Ông kêu gọi các chính phủ hãy “cùng nhau và đưa ra một thông điệp chính trị cho thế giới thấy rằng chúng ta quyết tâm vì một tương lai năng lượng sạch”.
Birol cũng bác bỏ những tuyên bố gần đây liên quan tới cuộc khủng hoảng giá năng lượng có một phần nguyên nhân do nỗ lực thực hiện quá trình chuyển đổi là “không chính xác và gây hiểu lầm”. Trong một thế giới năng lượng sạch, “những cú sốc đến từ việc giá dầu và khí đốt tăng gấp đôi sẽ ít được người tiêu dùng cảm nhận hơn nhiều”.
Nguồn: Grist
Từ khóa: IEA, khủng hoảng năng lượng, Anh, Covid-19
