Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, năng suất lao động (NSLĐ) không chỉ là thước đo sự tiến bộ của nền kinh tế mà còn là yếu tố quan trọng để dân tộc ta vươn mình trong kỷ nguyên mới.

NSLĐ là thước đo hiệu quả công việc của người lao động trong một khoảng thời gian nhất định. Trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình, khi đất nước đang đối mặt với nhiều thách thức như cạnh tranh toàn cầu, yêu cầu đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế, NSLĐ trở thành yếu tố quyết định đến khả năng duy trì và phát triển nền kinh tế.

Thời gian qua, dù đã có nhiều cải thiện nhưng NSLĐ của Việt Nam hiện vẫn thấp so với các nước trong khu vực. Xét về giá trị tuyệt đối, theo số liệu của Ngân hàng Thế giới, NSLĐ theo sức mua tương đương (tính theo PPP 2011) năm 2019 của Việt Nam chỉ bằng 7,64% mức năng suất của Singapore; 19,53% của Malaysia; 37,92% của Thái Lan; 45,56% của Indonesia; 56,88% của Philippines; 88,05% của Lào.

Tuy vậy, những năm gần đây, Việt Nam đã có nhiều nỗ lực mạnh mẽ trong cải thiện NSLĐ. Ông Nguyễn Tùng Lâm, Viện trưởng Viện Năng suất Việt Nam (Ủy ban TCĐLCL Quốc gia) cho hay, trong thập kỷ qua, năng suất lao động của Việt Nam được đánh giá có tốc độ tăng cao nhất trong các nước ASEAN. Với những nỗ lực cải thiện năng suất đã giúp cho Việt Nam đạt kết quả đáng khích lệ về tăng trưởng năng suất, tạo cơ hội thu hẹp dần khoảng cách về mức năng suất so với các nước có nền kinh tế tiên tiến hơn.

Theo ông Lâm, thực tế cho thấy, Việt Nam vẫn giữ được sức hút với các nhà đầu tư nước ngoài. Một điểm sáng khác trong việc thu hút FDI đó là lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, tập đoàn lớn như Apple của Mỹ đã hoàn tất việc chuyển 11 nhà máy sản xuất của mình vào Việt Nam. Đồng thời, đối tác quen thuộc của Apple tại Việt Nam là Foxconn, Luxshare và Goertek cũng đồng loạt tăng vốn, mở rộng nhà máy ở Việt Nam.

Ông Lâm cũng dẫn chứng, hiện Việt Nam có khoảng 735.455 doanh nghiệp, trong đó chiếm 96,63% doanh nghiệp ngoài nhà nước và khoảng 14.400 hợp tác xã và hơn 5 triệu hộ kinh doanh. Hầu hết doanh nghiệp tư nhân có quy mô nhỏ và siêu nhỏ, hoạt động sản xuất kinh doanh thiếu ổn định, bền vững. Do tiếp cận nguồn vốn tín dụng gặp khó khăn nên việc mở rộng sản xuất kinh doanh và ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến vào sản xuất còn hạn chế dẫn đến NSLĐ và năng lực sản xuất còn thấp.

“Vì vậy, cần có sự đánh giá, phân loại và thiết lập các chương trình hỗ trợ cải thiện năng suất doanh nghiệp phù hợp, phát triển chuyên gia năng suất, cải thiện năng lực quản trị, đào tạo kỹ năng, hỗ trợ vay vốn, đổi mới công nghệ. Các doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực đáp ứng xu hướng về phát triển bền vững, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số để có thể tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu”, ông Lâm nhấn mạnh.

Cũng theo các chuyên gia, về dài hạn, tái cấu trúc kinh tế để chuyển dịch từ các ngành có giá trị gia tăng thấp sang các ngành có giá trị gia tăng cao, không còn sử dụng nhiều lao động chi phí thấp. Tăng cường đầu tư, phát triển nhân lực chất lượng cao; thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo tiếp tục là mục tiêu liên tục và lâu dài vì vốn con người và khoa học công nghệ là yếu tố cốt lõi đối với năng lực cạnh tranh quốc gia, cải thiện năng suất bền vững.

Nguồn: Lao động

Từ khóa: năng suất lao động, bền vững, người lao động