Xuất hiện nhiều điểm sáng trong bức tranh kinh tế "màu xám"

Để đạt mục tiêu tăng trưởng 6,5% trong năm 2023 theo kế hoạch, thì 6 tháng đầu năm cần phải đạt được mức tăng 6,2%. Tuy vậy, kinh tế cả nước 6 tháng đầu năm chỉ đạt 3,72% do nhiều tác động tiêu cực từ bên ngoài, cũng như những khó khăn từ nội tại.

12.2

Vốn đăng ký vào nền kinh tế giảm gần 40%

Nhìn vào số liệu kinh tế - xã hội quý II và 6 tháng đầu năm 2023 vừa được Tổng cục Thống kê công bố, có thể thấy bức tranh kinh tế có nhiều gam sáng, tối đan xen, song gam màu tối chiếm nhiều hơn màu sáng.

Điều này được thể hiện ở nhiều lĩnh vực. Cụ thể, sản xuất một số ngành công nghiệp chủ lực suy giảm, chủ yếu do thiếu đơn hàng sản xuất. Giá trị tăng thêm ngành công nghiệp 6 tháng đầu năm 2023 tăng 0,44% so với cùng kỳ năm trước, là mức tăng thấp nhất của cùng kỳ các năm trong giai đoạn 2011 - 2023.

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 6 tháng đầu năm 2023 ước giảm 1,2% so với cùng kỳ năm trước (cùng kỳ năm 2022 tăng 8,4%) do đơn hàng sụt giảm, kim ngạch xuất khẩu giảm. Nhiều ngành công nghiệp trọng điểm giảm so với cùng kỳ năm trước và giảm ở nhiều địa phương có quy mô công nghiệp lớn.

Kim ngạch xuất khẩu hàng hóa 6 tháng đầu năm 2023 giảm 12,1% so với cùng kỳ năm trước và giảm ở nhiều mặt hàng trong bối cảnh lạm phát tăng cao, suy giảm nhu cầu tiêu dùng tại một số thị trường là đối tác thương mại quan trọng của Việt Nam.

Trong đó, gỗ và sản phẩm gỗ giảm 28,8%; thủy sản giảm 27,4%; xơ, sợi dệt các loại giảm 26,2%; điện thoại và linh kiện giảm 17,9%; dệt may giảm 15,3%; giày, dép giảm 15,2%; điện tử, máy tính và linh kiện giảm 9,3%... Kim ngạch xuất khẩu sang một số thị trường lớn giảm: Hoa Kỳ giảm 22,6%; Hàn Quốc giảm 10,2%; EU giảm 10,1%; ASEAN giảm 8,7%; Nhật Bản giảm 3,3%; Trung Quốc giảm 2,2%.

Trong khi đó, doanh nghiệp tiếp tục gặp nhiều khó khăn, số lượng doanh nghiệp và dòng vốn sản xuất sụt giảm. Trong 6 tháng đầu năm 2023, số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn tăng 18,2% so với cùng kỳ năm trước; doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể tăng 28,9%; vốn đăng ký bình quân một doanh nghiệp thành lập mới đạt 9,3 tỷ đồng, giảm 19,4%.

Nếu tính cả 958,7 nghìn tỷ đồng vốn đăng ký tăng thêm của gần 25,2 nghìn lượt doanh nghiệp tăng vốn, tổng số vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế trong 6 tháng đầu năm 2023 là 1.666,1 nghìn tỷ đồng, giảm 39% so với cùng kỳ năm trước.

Vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam tính đến 20/6/2023 giảm 4,3% so với cùng kỳ năm trước, trong đó vốn đăng ký điều chỉnh tăng thêm là 2,93 tỷ USD, giảm 57,1% cho thấy khó khăn của các nhà đầu tư nước ngoài chưa thể tăng đầu tư vào các dự án hiện hữu tại Việt Nam.

Giá dịch vụ, cước vận tải, chi phí logistic... tăng cao làm tăng chi phí sản xuất và gia tăng áp lực lạm phát, tiềm ẩn rủi ro đối với ổn định kinh tế vĩ mô. Chỉ số giá sản xuất sản phẩm nông, lâm nghiệp và thủy sản 6 tháng đầu năm 2023 tăng 3,83% so với cùng kỳ năm trước; chỉ số giá sản xuất sản phẩm điện, khí đốt, nước nóng, hơi nước và điều hòa không khí tăng 5,06%; chỉ số giá sản xuất dịch vụ tăng 5,42%, trong đó chỉ số giá dịch vụ vận tải, kho bãi tăng 11,24%.

Hoạt động sản xuất kinh doanh đang dần cải thiện

Tuy vậy, số liệu vài tháng gần đây cũng chỉ ra một số tín hiệu khả quan hơn. Đó là hoạt động sản xuất kinh doanh trong tháng 5 và tháng 6 đang dần cải thiện, phần lớn các doanh nghiệp đánh giá xu hướng tăng trưởng và ổn định trở lại. Tăng trưởng kinh tế trong quý II/2023 đạt 4,14%, cao hơn 0,86 điểm phần trăm so với mức tăng 3,28% của quý I.

Trong đó, khu vực công nghiệp đã có chuyển biến tích cực với mức tăng trưởng 1,56% (quý I giảm 0,75%); ngành xây dựng tăng cao (7,05%), cao hơn mức tăng 4,94% của cùng kỳ năm trước. Điểm sáng nhất vẫn là khu vực dịch vụ với mức tăng 6,11%; khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản đạt mức tăng trưởng ổn định 3,25% so với cùng kỳ năm trước.

Tính chung 6 tháng đầu năm, tăng trưởng kinh tế đạt 3,72%. Trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,07%, khu vực dịch vụ tăng 6,33% vẫn là nhân tố chủ lực đóng góp vào tốc độ tổng giá trị tăng thêm của nền kinh tế với mức đóng góp lần lượt 0,36 điểm phần trăm và 3,04 điểm phần trăm. Khu vực công nghiệp và xây dựng vẫn còn nhiều khó khăn nhưng đã tạm thời chấm dứt đà tăng trưởng âm từ quý I, đạt 1,13%. Đây là những tín hiệu lạc quan hơn cho triển vọng kinh tế 6 tháng cuối năm.

Trước tình hình này, Tổng cục Thống kê đánh giá để đạt được tăng trưởng tích cực trong năm 2023 là thách thức rất lớn, cần sự nỗ lực, quyết tâm cao, sự chung sức, đồng lòng để tạo nên sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, doanh nghiệp và nhân dân. Các ngành, các cấp cần tăng cường dự báo, chủ động điều hành linh hoạt, phù hợp với tình hình mới, kịp thời ứng phó với mọi tình huống phát sinh, tập trung triển khai hiệu quả, đồng bộ các chính sách hỗ trợ phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội.

Nguồn: Thời báo tài chính Việt Nam

Từ khóa: Việt Nam, bức tranh kinh tế, kinh tế 6 tháng đầu năm