Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Giá đồng giảm, giá vận chuyển suy yếu và hiện tượng đảo ngược năng suất lịch sử đều đặt các tín hiệu cảnh báo

Ba chỉ số hàng đầu, cụ thể là giá đồng thấp hơn, đường cong lợi suất của Hoa Kỳ đảo ngược và tỷ lệ vận chuyển giảm, đã hội tụ để cảnh báo về sự suy giảm trong tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Giá đồng gần đây đã giảm khoảng 20% so với mức đỉnh của năm nay, theo một chỉ số dựa trên hợp đồng giao kỳ hạn 3 tháng được giao dịch trên Sàn giao dịch kim loại Luân Đôn. Tương tự, giá kẽm giảm 30% hoặc hơn và giá nhôm giảm khoảng 20%.

Đồng được sử dụng trong nhiều lĩnh vực, chẳng hạn như cơ sở hạ tầng, ô tô và điện tử tiêu dùng. Vì vậy, những biến động về giá của mặt hàng này thường dự đoán sức khỏe tổng thể của nền kinh tế, khiến kim loại này có biệt danh là "Tiến sĩ Đồng".

Giá đồng trượt dốc cho thấy lo ngại về tình trạng trì trệ kinh tế ở Trung Quốc, quốc gia chiếm khoảng 60% nhu cầu đồng toàn cầu. Trung Quốc tiêu thụ kim loại này chủ yếu để làm dây đồng trong xây dựng.

Đầu tư của Trung Quốc vào phát triển bất động sản đã giảm 6,2% trong giai đoạn từ tháng 1 – 4 so với cùng kỳ năm ngoái. Nền kinh tế hậu COVID được kỳ vọng sẽ phục hồi, nhưng nguồn vốn vẫn không ổn định đối với các nhà phát triển bất động sản và đầu tư mới đã chậm lại.

Tại Trung Quốc, bất động sản được cho là chiếm khoảng 30% tổng sản phẩm quốc nội, nghĩa là nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào lĩnh vực này. Các địa phương chủ yếu dựa vào nguồn thu từ chuyển nhượng quyền sử dụng đất nên nhiều nơi lo ngại về nợ công.

Đặc biệt, các thành Kunming, Weifang, Lanzhou và Liuzhou đang gây sự chú ý vì tình hình tài chính yếu kém. Chính quyền ở nơi đây thiếu khả năng đầu tư vào cơ sở hạ tầng và hỗ trợ nền kinh tế địa phương.

Trên toàn bộ Trung Quốc, chỉ số quản lý mua hàng trong ngành sản xuất (PMI) của tháng 4 đã giảm xuống dưới mức 50, đây là lần đầu tiên trong 4 tháng. Với tình hình tăng trưởng kinh tế chậm lại ở phương Tây, điều kiện không thuận lợi cho việc tăng cường xuất khẩu của Trung Quốc.

Atsushi Takeda, nhà kinh tế trưởng tại Viện nghiên cứu Itochu, cho biết: “Không có dấu hiệu nào cho thấy nền kinh tế Trung Quốc đang phục hồi và giá cả hàng hóa khó có thể tăng”.

Các dấu hiệu đáng lo ngại cũng đã xuất hiện trên thị trường trái phiếu chính phủ Hoa Kỳ.

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 2 năm đã vượt quá lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm trong 226 ngày giao dịch liên tiếp tính đến ngày 3/6. Đây là đường cong lợi suất đảo ngược kéo dài nhất kể từ năm 1981. Đường cong lợi suất đảo ngược này cho thấy sự suy thoái kinh tế đang đến gần.

Lợi suất trên trái phiếu Chính phủ Mỹ có kỳ hạn 10 năm đã thấp hơn 1,9 điểm phần trăm so với lợi suất trên kỳ hạn 3 tháng của trái phiếu Chính phủ Mỹ tại một thời điểm vào đầu tháng 5, đây là sự chênh lệch tiêu cực rộng nhất trong 42 năm qua.

Cục Dự trữ Liên bang New York sử dụng đường cong lợi suất đảo ngược để tính xác suất rằng 68% nền kinh tế Hoa Kỳ sẽ rơi vào suy thoái, một con số cao hơn so với trước cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu hoặc sự bùng nổ của bong bóng dot-com.

Yếu tố cần xem xét trong các xu hướng này là chính sách siết chặt của Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ nhằm đối phó với lạm phát. Nhiều người cho rằng chính sách siết chặt này đang tạo áp lực giảm xuống đối với nền kinh tế.

Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân tăng 4,4% so với cùng kỳ năm ngoái vào tháng 4, vượt quá kỳ vọng của thị trường và thể hiện sức mạnh duy trì của lạm phát. Fed được kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng lãi suất chính sách, kéo dài đường cong lợi suất đảo ngược.

Giá vận chuyển container châu Á, phản ánh sức mạnh tiêu dùng ở các nền kinh tế phương Tây, đã giảm đáng kể so với năm ngoái.

Giá cước giao ngay cho các tuyến đường biển giữa Thượng Hải và Bờ Tây Hoa Kỳ là 1.398 USD/TEU trong tuần thứ tư của tháng 5, theo Shanghai Shipping Exchange -- giảm 82% so với một năm trước đó.

Giá cước đối với container đi từ Thượng Hải đến Châu Âu đã giảm 85% xuống còn 859 USD/đơn vị tương đương 20 foot. Một số công ty tàu container nói rằng mức giá như vậy là không có lãi.

Những yếu tố đẩy làm giảm mức giá vận chuyển là sự dư thừa của hàng tồn kho bán lẻ trong các nền kinh tế phương Tây. Châu Á thường xuất khẩu hàng hóa thành phẩm, chẳng hạn như nội thất, trang phục và đồ chơi, đến các điểm đến phương Tây. Sự gián đoạn chuỗi cung ứng trong suốt đại dịch đã thúc đẩy các nhà bán lẻ mua thêm hàng tồn kho, nhưng lạm phát sau đó đã làm giảm chi tiêu của người tiêu dùng.

Hàng tồn kho quá mức đã khiến lượng hàng xuất khẩu giảm mạnh kể từ nửa cuối năm 2022.

Doanh số bán lẻ của Mỹ tăng trong tháng 4, cho thấy sức tiêu thụ ổn định. Nhưng có vẻ như nhu cầu nhập khẩu mới không mạnh.

Công ty nghiên cứu vận tải biển Sea-Intelligence cho biết trong một thông cáo báo chí gần đây rằng: “Cả nhà bán lẻ và nhà bán buôn… đang nhận thấy xu hướng ngày càng tăng. "Điều này có nghĩa là quy mô hàng tồn kho so với doanh số bán hàng tiếp tục tăng và nếu có bất kỳ sự điều chỉnh hàng tồn kho cơ bản nào đang diễn ra, thì rõ ràng là không đủ."

Sea-Intelligence giải thích rằng sự bùng nổ nhập khẩu vào Mỹ trong giai đoạn 2020 – 2021 một phần được thúc đẩy bởi người tiêu dùng chuyển hướng chi tiêu từ dịch vụ sang hàng hóa. Việc ổn định lại thói quen chi tiêu của người tiêu dùng Mỹ “sẽ mang ý nghĩa tiêu cực đối với khối lượng hàng container trong một thời gian khá lâu nữa”

Giá cước vận tải hàng rời cũng giảm. Chỉ số Baltic Dry đạt 1.172 điểm vào hôm 3/6, giảm khoảng 30% so với mức cao nhất từ đầu năm đến nay được ghi nhận vào ngày 10 tháng 5. Nhập khẩu quặng sắt và than của Trung Quốc đã suy yếu.

Nguồn: Nikkei Asia

Từ khóa: suy thoái kinh tế, giá đồng, chuyển hướng chi tiêu, chính sách