Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Sự gián đoạn chuỗi cung ứng nhấn mạnh sự phụ thuộc lẫn nhau ngày càng phức tạp giữa Đông – Tây

Trong vài năm qua, tình trạng thiếu hụt mọi thứ từ iPhone cho đến paracetamol do phong tỏa đại dịch ở Trung Quốc đã nhấn mạnh sự phụ thuộc của chuỗi cung ứng toàn cầu vào quốc gia này.

Quốc gia này cũng thu hút sự chú ý đến nguy cơ gián đoạn trong tương lai đối với các công ty đa quốc gia khi hoạt động thương mại và giao dịch xuyên biên giới trở nên phức tạp hơn – và giá trị của các biện pháp pháp lý khả thi.

Từng được biết với vai trò là người lắp ráp đơn thuần của các sản phẩm cao cấp và nhà sản xuất linh kiện, các công ty Trung Quốc đã và đang vươn lên trong chuỗi giá trị sản xuất.

Ví dụ, Apple, đã nổi tiếng trong việc tìm nguồn cung ứng nhiều sản phẩm do Hoa Kỳ thiết kế ở Trung Quốc, năm 2023 đã thuê nhà sản xuất theo hợp đồng Trung Quốc Luxshare Precision để giúp lãnh đạo thiết kế tai nghe thực tế tăng cường – là một trong những sản phẩm cao cấp mới nhất của Apple.

Sự phụ thuộc lẫn nhau giữa Đông và Tây ngày càng phức tạp này đang phát triển khi Trung Quốc trở thành người tiêu dùng hàng hóa quan trọng hơn và là người mua lại các công ty của nước ngoài.

Nhập khẩu hàng tiêu dùng của Trung Quốc đạt mức kỷ lục 1,9 nghìn tỷ Nhân dân tệ (280 tỷ USD) vào năm 2022, tăng gấp đôi trong suốt thập kỷ qua. Nhu cầu đối với sản phẩm làm đẹp và xa xỉ từ châu Âu đặc biệt mạnh mẽ, trong khi giá mua lại xuyên biên giới đã tăng vọt trong những năm gần đây. Nhưng quy mô và tầm quan trọng ngày càng tăng của doanh nghiệp cũng có nghĩa là việc tiếp quản phức tạp hơn nhiều.

Một ví dụ là việc mua LF Logistics, là đơn vị logistics của nhà quản lý chuỗi cung ứng lớn nhất thế giới Li & Fung, bởi tập đoàn vận tải Đan Mạch Maersk vào năm 2022 với giá trị doanh nghiệp là 3,6 tỷ USD.

“Ngành kinh doanh quản lý vận tải toàn cầu đã từng là một phần không thể thiếu trong nhóm mục tiêu,” Sarah Su, đối tác tại Freshfields Bruckhaus Deringer cho biết. “Vì vậy, một cuộc tái tổ chức vô cùng phức tạp đã phải xảy ra trước khi có thể tách biệt hoàn toàn hoạt động kinh doanh logistics và kinh doanh quản lý vận tải.”

Khi thương mại toàn cầu mở rộng và hoạt động của chuỗi cung ứng kéo dài, những thách thức pháp lý và địa chính trị đối với lĩnh vực logistics cũng ngày phát triển. “Ví dụ một số quy định ở Ấn Độ hạn chế mua hoặc đầu tư vào một số doanh nghiệp Ấn Độ nhất định của người mua hoặc nhà đầu tư có liên kết với Trung Quốc,” Su cho biết. Bà ta lưu ý điều quan trọng là “tìm cách giải quyết cho các hạn chế đó và cơ cấu doanh nghiệp để phù hợp với yêu cầu quy định cho từng thẩm quyền.”

Căng thẳng địa chính trị leo thang giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ, cùng với sự tập trung phát triển chuỗi cung ứng thế giới ở Trung Quốc, cũng đã thu hút sự chú ý đến rủi ro gián đoạn. Tuy nhiên, các công ty và nhà đầu tư nước ngoài vẫn cam kết duy trì mối quan hệ và dòng chảy thương mại giữa Trung Quốc đại lục và phần còn lại của thế giới khi quốc gia này mở cửa hoàn toàn sau các đợt phong tỏa do đại dịch Covid. Khu vực kinh tế Qianhai của quốc gia này là một trong những cách đang mở rông hơn nữa. Alvin Ho, đối tác tại Pinsent Masons, mô tả khu vực phát triển như là một “cửa ngõ bổ sung từ Trung Quốc đại lục không chỉ mở đến Hồng Kông mà còn đến phần còn lại của thế giới”.

Thu hút các công ty và đầu tư nước ngoài là rất quan trọng đối với liên doanh, được thiết kế nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế và hợp tác chặt chẽ giữa Trung Quốc đại lục và Hồng Kông.

Các yêu cầu quan trọng cho sự thành công của đặc khu là mô hình mua sắm và pháp lý đơn giản cho các dự án cơ sở hạ tầng, các khu định cư xuyên biên giới dễ dàng hơn và khuôn khổ giải quyết tranh chấp cho các hợp đồng xây dựng bao gồm cả pháp luật Hồng Kông và Trung Quốc.

“Chúng tôi có cảm giác về những thay đổi mà cơ quan quản lý sẽ chấp nhận và những thay đổi nào họ sẽ thấy khó hiểu và khó chấp nhập,” Ho cho biết. “Chúng tôi phải đưa ra một hệ thống đủ hấp dẫn cho người nước ngoài nhưng vẫn quen thuộc với các quan chức đại lục và cũng được họ chấp nhận”.

Cho phép các công ty nước ngoài lựa chọn sử dụng luật pháp và trọng tài Hồng Kông nếu họ chọn yếu tố khác biệt chính của khu vực kinh tế Qianhai. Đó là một “sự sắp đặt độc đáo khác với phần còn lại của Trung Quốc”, Ho cho biết.

Việc mở rộng những đặc khu kinh tế đã giúp nhiều công ty địa phương trở thành những công ty hàng đầu trong việc cung cấp toàn cầu nhiều mặt hàng tiêu dùng và công nghiệp.

Nhưng với sự tăng trưởng này đã kéo theo sự gia tăng các tranh chấp pháp lý về bằng sáng chế và các hình thức sở hữu trí tuệ khác. Năm 2022, nhà sản xuất điện thoại thông minh Oppo của Trung Quốc đã thua trong một vụ tranh chấp bằng sáng chế tại tòa án khu vực của Đức với Nokia, điều này có thể ngăn công ty bán một số thiết bị cầm tay ở quốc gia châu Âu. Đây chỉ là một ví dụ về cách nhà cung cấp toàn cầu hàng đầu trong khuc vực Châu Á – Thái Bình Dương đang phải xử lý các cuộc chiến pháp lý, các thỏa thuận xuyên biên giới và tranh chấp bằng sáng chế là ngày càng phức tạp hơn qua nhiều thẩm quyền.

Các chiến lược giải quyết tranh chấp thông thường không phải lúc nào cũng hiệu quả trong những trường hợp như vậy. Ví dụ, trong các tranh chấp thẩm quyền, một tòa án ở một quốc gia có thể thông qua một quyết định mâu thuẫn với quyết định được đưa ra ở một quốc gia khác.

Trong những trường hợp này, luật sư tập trung vào pháp triển chiến lực toàn cầu để giúp khách hàng của họ. Trong trường hợp của Nokia, Anand đã sử dụng tòa án Ấn Độ như một điểm xuất phát cho hành động toàn cầu đối với tranh chấp bên cạch hành động của thẩm quyền khác ở châu Âu và châu Á, bao gồm cả vụ kiện của tập đoàn viễn thông Phần Lan chống lại Oppo về công nghệ 4G và 5G. Đây có thể là khuôn mẫu cho trường hợp tranh chấp IP quốc tế tương tự.

Nguồn: Financial Times

Từ khóa: Trung Quốc, thẩm quyền, tranh chấp, pháp lý, đặc khu kinh tế, chuỗi cung ứng