Ấn Độ: Ký kết FTA để mắt tới FDI

fdi

Các FTA của Ấn Độ nên tạo điều kiện thuận lợi trong việc thành lập các công ty con ở Ấn Độ và bên ngoài, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất

Trong vài năm qua, chính phủ đã và đang đẩy mạnh nhằm đạt được các FTA (Hiệp định thương mại tự do), CECA (Hiệp định Hợp tác Kinh tế Toàn diện), CEPA (Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện) với nhiều đối tác thương mại lớn của mình.

Gần đây, Ấn Độ đã ký CEPA với UAE và Mauritius, đưa các mối quan hệ kinh tế của Ấn Độ với các quốc gia này lên một tầm cao mới. Trong khi đó, các thỏa thuận với Vương quốc Anh, EU và Canada đang được thực hiện. Điều thường ít được chú ý là lợi ích tiềm năng mà các hiệp định có thể mang đến gia tăng dòng vốn FDI giữa các bên ký kết.

Dòng vốn FDI bị ảnh hưởng bới nhiều yếu tố như cơ sở hạ tầng, vốn nhân lực, quy mô thị trường, nguồn tài nguyên, chính sách thuế khóa và môi trường pháp lý, v.v. Ngoài các yếu tố này, nghiên cứu gần đây đã chỉ ra FDI – tác động tăng cường của FTA. Nghiên cứu này đã nhấn mạnh sự tồn tài của nhiều kênh thông qua các FTA có thể dẫn đến gia tăng dòng vốn FDI.

Về cơ bản, việc hạ thấp của các rào cán thương mại giữa các quốc gia tạo điều kiện thuận lợi cho di chuyển hàng hóa trung gian hay là thành phẩm giữa các công ty mẹ trong quốc gia cung cấp nguyên liệu đầu vào và các công ty con ở nước ngoài hoạt động ở quốc gia tiếp nhận FDI.

Hàng ngang so với hàng dọc

Ngoài ra, dòng vốn FDI tăng có thể xảy ra do các điều khoản hiệp định nới lỏng hạn chế về việc di chuyển của vốn giữa các công ty mẹ và các chi nhánh của họ hoạt động trong quốc gia đối tác. Tuy nhiên, các FTA có thể có những tác động khác nhau dựa trên loại đầu tư FDI, nghĩa là, dù FDI theo hàng dọc hay hàng ngang. Đầu tư FDI theo hàng dọc là những khoản đầu tư mà công ty đầu tư vào một công ty nước ngoài hoạt động trong cùng chuỗi cung ứng và có thể có mà cũng có thể không được cùng ngành.

Mặt khác, FDI theo hàng ngang là khi một công ty đầu tư vào một công ty nước ngoài hoạt động cùng ngành. Một nhà sản xuất dược phẩm Ấn Độ đầu tư vào các công ty nước ngoài cung cấp nguyên liệu thô cho nước này, nói hoạt chất dược phẩm (API) là một ví dụ của FDI theo hàng dọc. Trong khi đó, một nhà sản xuất vải và may trang phục của Ấn Độ mở cửa hàng tại Hoa Kỳ có thể được gọi là FDI theo hàng ngang. Các công ty tham gia FDI theo hàng dọc để được hưởng lợi từ các yếu tố sản xuất giá rẻ và dồi dào có sẵn trong nhiều quốc gia.

Mặc khác, FDI theo hàng ngang dẫn tới sự trùng lập của cơ sở sản xuất hiện có ở nước ngoài. Nghiên cứu đã chỉ ra các FTA thường có xu hướng ảnh hưởng tích cực đến FDI theo hàng dọc như việc buôn bán hàng hóa trung gian đến các thành viên của FTA và việc nhập khẩu thành phẩm từ những quốc gia này về quê hương của họ trở nên rẻ hơn. Bằng chứng của ảnh hưởng tích cực đối với FDI theo hàng dọc có ý nghĩa quan trọng vì thương mại quốc tế ngày nay bị chi phối bởi Chuỗi giá trị toàn cầu (GVC).

Theo OECD, 70% của thương mại quốc tế ngày nay liên quan đến các GVC. Không phải quốc gia nào cũng có thể chứng kiến dòng vốn FDI tăng lên khi ký kết FTA, lợi thế về vị trí cũng đóng vai trò quan trọng trong thu hút FDI. Bằng chứng thực tiễn cho thấy mối quan hệ bổ sung giữa FTA và đầu tư nếu các đối tác đang trong những giai đoạn phát triển khác nhau.

Ví du, nghiên cứu của Hàn Quốc về FTA cho thấy FTA ảnh hưởng tích cực đến FDI ra nước ngoài đối với các nước phát triển và FDI đổ vào từ các quốc gia có thu nhập cao hơn Hàn Quốc. Việt nam đã và đang thành công trong việc thu hút FDI trong lĩnh vực sản xuất và tận dụng lợi thế chiến lược Trung Quốc – cộng một. Nghiên cứu đã cho thấy FTA với các quốc gia đối tác đã góp phần làm tăng dòng vốn FDI bên cạnh lợi thế về vị trí của các quốc gia.

Cần phải cân nhắc lại việc ký kết FTA không tự động đẫn đến FDI cao hơn vì nhiều yếu tố khác như là vị trí, chính sách thuế khóa, quy mô thị trường, v.v. đóng một vai trò quan trọng. Ký kết FTA và CEPA sẽ là liều thuốc bổ không chỉ cho thương mại quốc tế của Ấn Độ mà còn để tăng dòng vốn FDI. Ví dụ, CEPA Ấn Độ - UAE là toàn diện và bao gồm nhiều khía cạnh khác nhau như thương mại, đầu tư, chăm sóc sức khỏe và quyền sở hữu trí tuệ.

Dòng vốn thương mại

Trong tám tháng đầu tiên sau khi ký thỏa thuận, thương mại song phương giữa Ấn Độ và UAE tăng 27,5%. Dòng vốn FDI hai chiều đã tăng nhanh, với sự chảy vào của dòng vốn FDI đạt khoảng 3 tỷ USD từ tháng 4 đến tháng 12 năm 2022 so với 843 triệu USD cùng kỳ năm ngoái.

Dòng vốn FDI ra nước ngoài vào UAE trong chín tháng đầu tiên năm tài chính 23 được khoảng 930 triệu USD, cao hơn so với số liệu năm ngoái. Một cái nhìn chi tiết về các quốc gia đối tác mà Ấn Độ đang nhắm đến để đạt được các thỏa thuận cho thấy rằng điểm đến này không chỉ cung cấp một thị trường rộng hơn cho hàng hóa Ấn Độ mà còn là nguồn đầu tư, công nghệ và IP phong phú.

Các công ty Ấn Độ đã ngày càng thực hiện FDI ra nước ngoài trong các nước phát triển và đang phát triển trong thập kỷ qua. Việc tham gia các thỏa thuận có thể giúp họ đáp ứng khát vọng toàn cầu của họ bằng cách đạt được dễ dàng hơn với công nghệ hiện đại, tài nguyên thiên nhiên, bí quyết kỹ thuật, v.v.

Trong bối cạnh của chiến lược Trung Quốc - cộng một thu hút được nhiều MNE, Ấn Độ phải cố gắng tận dụng sức mạnh của nước này để kết hợp các điều khoản trong CEPA tạo điều kiện thuận lợi cho việc thành lập các công ty con ở Ấn Độ và ngược lại, đặc biệt là trong lĩnh vực sản xuất.

Nỗ lực phải được thực hiện để sắp xếp các điều khoản trong Chương trình Khuyến khích Liên kết Sản xuất (PLI) với các điều khoản của CEPA, như là một chiến lược phù hợp cho tất cả có thể không tác dụng để triển khai thành công chương trình PLI. Cải cách chính sách nhằm cải thiện môi trường kinh doanh phải được tiếp tục thực hiện để nền kinh tế Ấn Độ hội nhập liền một mảnh với mạng lưới thương mại và đầu tư toàn cầu.

Krishnan là một học giả nghiên cứu và Padmaja M là Trợ giảng tại NIT Trichy; Gopalakrishnan là Thành viên và Cựu Giám đốc, Mậu dịch và Thương mại, NITI Aayog

Nguồn: The Hindu Business line

Từ khóa: Ấn Độ, FTA, FDI, hàng dọc, hàng ngang, PLI