Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Hôm thứ Năm vừa qua, các quan chức thương mại cấp cao của Trung Quốc và Hoa Kỳ đã tổ chức cuộc điện đàm đầu tiên dưới thời chính quyền Biden. Cả hai bên đều tin rằng sự phát triển và hợp tác thương mại song phương là vô cùng quan trọng.

Việc tái khởi động các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trong bối cảnh tranh chấp kéo dài có thể sẽ trở thành bước ngoặt tích cực cho mối quan hệ kinh tế và thương mại Trung - Mỹ đang ngày càng trở nên tồi tệ. Phía Trung Quốc cũng như các quốc gia liên quan hy vọng Hoa Kỳ bày tỏ thiện chí và chân thành trong việc khôi phục thương mại song phương. Hành động thiện chí đầu tiên Hoa Kỳ nên xúc tiến đó là điều chỉnh lại các lệnh trừng phạt thuế quan hàng trăm tỷ USD mà cựu Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump áp lên hàng hóa Trung Quốc.

Kể từ năm 2018, Trump đã tiến hành một cuộc chiến thương mại chống lại Trung Quốc thông qua các đòn trừng phạt thuế quan, kéo dài cho tới nay và có lẽ sẽ còn tiếp tục leo thang. Trong suốt hơn hai năm qua, cuộc chiến này gần như chưa đạt được mục tiêu nào, từ việc không thể thu hẹp thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc cho tới việc không thành công trong công cuộc đưa ngành sản xuất quay trở lại phía Mỹ.

Các lệnh trừng phạt này đã gây ra tác động nghiêm trọng đến thương mại Trung - Mỹ và nền kinh tế Mỹ nói riêng. Hàng trăm tỷ đô la thuế quan áp lên các sản phẩm Trung Quốc đã làm gia tăng gánh nặng cho người tiêu dùng Mỹ cũng như chi phí của các doanh nghiệp nước này. Tình hình càng tồi tệ hơn khi đại dịch COVID-19 bùng phát. Lúc này, việc giảm hoặc dỡ bỏ các loại thuế quan kể trên là điều cấp bách và cần thiết đối với Mỹ, trước nhất là vì mục tiêu đưa nền kinh tế đang gặp khó khăn của Mỹ hồi phục lại sau đại dịch.

Trung Quốc vẫn đang thống trị trong lĩnh vực sản xuất toàn cầu. Trong ngành sản xuất và chuỗi cung ứng nhất định, vai trò của Trung Quốc là không thể thay thế. Điều này ngày càng được chứng minh kể từ sau khi chiến tranh thương mại bắt đầu. Nhiều doanh nghiệp Mỹ đã nhận thấy khó có khả năng chuyển nhà máy sản xuất ra khỏi Trung Quốc hoặc tìm các nguồn thay thế. Hãng tin Bloomberg dẫn báo cáo do Cục Nghiên cứu Kinh tế Quốc gia Mỹ công bố vào tháng 5 năm 2019 cho thấy người tiêu dùng Mỹ mất thu nhập khoảng 16,8 tỷ USD vào năm 2018 do chiến tranh thương mại.

Tầm quan trọng của thị trường Trung Quốc cũng ngày càng được nhấn mạnh khi COVID-19 bùng phát gây thiệt hại cho nền kinh tế Mỹ. Trung Quốc tỏ ra hết sức thiện chí khi thực hiện thỏa thuận thương mại giai đoạn một với Mỹ. Bộ Nông nghiệp Mỹ cho biết, năm 2020, tốc độ mua hàng của Trung Quốc trong nhiều lĩnh vực được tích cực thúc đẩy, từ đó đẩy mạnh giá cả hàng hóa nông nghiệp.

Câu hỏi đặt ra lúc này là tại sao Biden vẫn chưa có bất kỳ hành động nào khi đã có vô số bằng chứng cho thấy các lệnh trừng phạt thuế quan đơn phương của Trump nên được xóa bỏ càng sớm càng tốt. Điều này là do các nhóm bài xích Trung Quốc trong nội bộ chính trường Hoa Kỳ ngày càng gia tăng. Ngay sau khi nhậm chức, chính quyền của Biden đã bắt đầu xem xét tác động của cuộc chiến thương mại. Đến nay, Biden bày tỏ thái độ rằng ông sẽ không ngay lập tức xóa bỏ các lệnh áp thuế của Trump, nhưng cũng sẽ không chọn cách tiếp cận của cựu tổng thống. Có vẻ như Biden vẫn muốn sử dụng vũ khí thuế quan như một công cụ để gây sức ép với Trung Quốc.

Viện nghiên cứu kinh tế quốc tế Peterson của Mỹ công bố các dữ liệu cho thấy lượng hàng hóa Trung Quốc đã mua của Mỹ tính đến tháng 4 năm nay là 73% so với mục tiêu đặt ra của thỏa thuận thương mại giai đoạn một. Có lẽ ý định đằng sau việc công bố báo cáo này là để gây áp lực lên Trung Quốc, bởi lẽ nó được công bố vào ngay trước thời điểm cuộc nói chuyện thương mại giữa các quan chức thương mại cấp cao hai bên diễn ra.

Trên thực tế, Trung Quốc đã thể hiện thiện chí trong quá trình thực hiện cam kết và nhận được sự công nhận từ các nhà sản xuất nông nghiệp Mỹ. Nguyên nhân chính khiến việc mua hàng bị chậm lại là do năng lực sản xuất nông nghiệp và dịch vụ hậu cần của Mỹ gặp vấn đề ở khâu vận chuyển hàng hóa trong bối cảnh đại dịch. Phát ngôn viên Bộ Thương mại Gao Feng bày tỏ quan điểm rằng Trung Quốc và Mỹ nên làm việc cùng nhau để thúc đẩy việc thực hiện thỏa thuận thương mại giai đoạn đầu.

Việc tái khởi động các cuộc đàm phán thương mại không hề dễ dàng. Để đảm bảo các cuộc đàm phán thuận lợi, Hoa Kỳ nên bày tỏ thiện chí rõ ràng hơn, thay vì áp dụng các trò chơi chính trị.

Nguồn: Global Times

Từ khoá: tích cực thúc đẩy, trừng phạt thuế quan, đơn phương, dịch vụ hậu cần, đàm phán thương mại