Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Sau quá trình đàm phán kéo dài 16 năm và qua 21 vòng đàm phán chính thức, Ấn Độ và bốn quốc gia Hiệp hội Thương mại Tự do Châu Âu (EFTA) cuối cùng đã ký kết một Hiệp định Đối tác Kinh tế và Thương mại (TEPA) mang tính bước ngoặt. Thỏa thuận này, đặt trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang phát triển nhanh chóng, khi Ấn Độ hiện là nền kinh Đặc biệt là thời điểm thỏa thuận này diễn ra ngay trước cuộc bầu cử quốc gia ở Ấn Độ, một động thái đã làm dấy lên những cuộc thảo luận sôi nổi. Bất chấp sự hoài nghi của một số quốc gia, nghiên cứu nhằm tìm hiểu Hiệp định TEPA mang lại những kết quả tích cực gì cho tương lai nền kinh tế Ấn Độ.

Đối với những người dân thường, các hiệp định thương mại quốc tế có vẻ xa vời, nhưng lại có tầm ảnh hưởng sâu sắc tới cuộc sống hàng ngày của chính họ. Ví dụ: Người dân Ấn Độ không quan tâm đến Hiệp định TEPA trừ khi giá một cốc ‘Chai’ không thay đổi. Abhijit V. Banerjee và Esther Duflo đã viết trong cuốn sách “Xây dựng nền kinh tế tốt trong thời kỳ khó khăn” rằng sự tăng trưởng kinh tế và bất bình đẳng đều phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, thương mại chỉ là một trong những yếu tố đó. Để chứng minh cho quan điểm này, rõ ràng là chỉ riêng các sáng kiến thương mại của Ấn Độ không thể xây dựng quỹ đạo tăng trưởng rõ ràng và giải quyết vấn đề bất bình đẳng trong tương lai. Hơn nữa, hiệp định này là một trong nhiều hiệp định thương mại quốc tế. Tuy nhiên, giữa những dự báo kinh tế đầy tham vọng của Ấn Độ, nhằm vươn lên vị trí cao trong số ba nền kinh tế hàng đầu thế giới với GDP dự kiến là 5 nghìn tỷ USD trong vòng ba năm tới và con số ấn tượng là 7 nghìn tỷ USD vào năm 2030, các quan hệ đối tác thương mại chiến lược có ý nghĩa hết sức quan trọng với quốc gia này.

TEPA hứa hẹn sẽ thu hút được dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đáng kể, ước tính lên tới 100 tỷ USD trong khoảng thời gian 15 năm, đồng thời có khả năng tạo ra hơn một triệu cơ hội việc làm. Đáng chú ý, hiệp định này đặt ra các mục tiêu đầy tham vọng về tăng vốn FDI từ các quốc gia EFTA, hướng tới mức tăng 50 tỷ USD trong vòng một thập kỷ, tiếp theo là mức tăng thêm 50 tỷ USD trong 5 năm tiếp theo. Thỏa thuận đôi bên cùng có lợi này liên quan đến việc Ấn Độ giảm thuế đối với 80-85% hàng hóa từ các nước EFTA, đồng thời được hưởng lợi từ việc miễn thuế đối với gần 99% hàng xuất khẩu của mình, bao gồm các mặt hàng thiết yếu như gạo. Tuy nhiên, các lĩnh vực nhạy cảm như nông nghiệp và sữa đã được bảo vệ để đảm bảo lợi ích trong nước khỏi những tác động bất lợi. Các cam kết về Quyền sở hữu trí tuệ (IPR) trong Hiệp định TEPA phù hợp với các tiêu chuẩn TRIPS, cho thấy mức độ cam kết cao cho việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Theo các nguồn tin chính phủ, tại chương về IPR, đặc biệt là với Thụy Sĩ, được biết đến với các tiêu chuẩn IPR nghiêm ngặt, nêu bật sự vững mạnh IPR của Ấn Độ. Những lo ngại của Ấn Độ về thuốc gốc và những thách thức liên quan đến việc gia hạn bằng sáng chế đã được quy định chi tiết trong khuôn khổ hiệp định. TEPA thúc đẩy xuất khẩu dịch vụ của Ấn Độ, đặc biệt là trong các lĩnh vực mà nước này có thế mạnh hoặc mang lại lợi ích đáng kể, bao gồm dịch vụ CNTT, dịch vụ kinh doanh, dịch vụ cá nhân, văn hóa, thể thao và giải trí cũng như giáo dục và nghe nhìn. EFTA cung cấp khả năng tiếp cận dịch vụ kỹ thuật số (Chế độ 1), thiết lập hiện diện thương mại (Chế độ 3) và các cam kết rõ ràng về việc nhập cảnh và lưu trú tạm thời của các nhân sự thiết yếu (Chế độ 4). TEPA cũng bao gồm các điều khoản cho Thỏa thuận công nhận lẫn nhau trong dịch vụ chuyên môn, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình công nhận đối với các chuyên gia trong các lĩnh vực như điều dưỡng, kế toán và kiến trúc.

Nhiều nhà nghiên cứu đã đưa ra quan ngại về tác động tiềm tàng của Hiệp định TEPA đối với sáng kiến “Sản xuất tại Ấn Độ” của quốc gia này, lo ngại rằng việc loại bỏ thuế nhập khẩu có thể gây bất lợi cho một số ngành công nghiệp trong nước, dẫn đến thiếu khả năng cạnh tranh toàn cầu. Tuy nhiên, điều cần thiết là phải thừa nhận những thách thức khác nhau mà các công ty khởi nghiệp Ấn Độ phải đối mặt trong sáng kiến này, bao gồm dòng vốn đầu tư hạn chế và thiếu lao động lành nghề. Các báo cáo đã nhấn mạnh tốc độ tăng trưởng việc làm trì trệ và các vấn đề khác ảnh hưởng đến thị trường lao động, nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết về các chiến lược tăng trưởng toàn diện. TEPA được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các mục tiêu của sáng kiến “Sản xuất tại Ấn Độ” và Atmanirbhar Bharat bằng cách thúc đẩy sản xuất trong nước trên các lĩnh vực như cơ sở hạ tầng, sản xuất, dược phẩm, hóa chất và chế biến thực phẩm. Nó sẽ cung cấp cho các nhà xuất khẩu Ấn Độ khả năng tiếp cận các đầu vào chuyên biệt, tạo ra môi trường đầu tư và thương mại thuận lợi, đồng thời kích thích xuất khẩu hàng hóa sản xuất trong nước. Trong lĩnh vực dịch vụ, TEPA mang lại tiềm năng đáng kể cho Ấn Độ hội nhập vào thị trường EU thông qua EFTA. Thụy Sĩ, với phần lớn xuất khẩu dịch vụ toàn cầu hướng tới EU, có thể đóng vai trò là cửa ngõ chiến lược cho các công ty Ấn Độ đang tìm cách mở rộng phạm vi tiếp cận vào thị trường EU.

Hiệp định TEPA hứa hẹn tạo ra một triệu cơ hội việc làm trực tiếp ở Ấn Độ thông qua đầu tư từ các nước thành viên EFTA. Hiện tại, nền kinh tế Ấn Độ đang phải đối diện với thị trường việc làm trì trệ, chuyển đổi cơ cấu lao động chậm và những thách thức mới nổi trên thị trường lao động, bao gồm tỷ lệ tham gia lực lượng lao động nữ thấp và tỷ lệ thất nghiệp tăng tương quan với trình độ học vấn, điều này được nhấn mạnh trong một nghiên cứu được thực hiện bởi D. Tripati Rao thuộc Viện Quản lý Ấn Độ (IIM), Lucknow. Hiệp định TEPA có tiềm năng giải quyết những thách thức này bằng cách tạo việc làm cho lao động lành nghề ở Ấn Độ. Các cam kết đầu tư từ các quốc gia EFTA mang lại nhiều cơ hội việc làm trực tiếp đáng kể cho lực lượng lao động trẻ của Ấn Độ trong 15 năm tới. Hơn nữa, những khoản đầu tư này có thể được bổ sung bằng việc tăng cường cơ sở vật chất cho đào tạo nghề và kỹ thuật, trao quyền hơn nữa cho lực lượng lao động để đáp ứng nhu cầu của các ngành đang phát triển và đóng góp hiệu quả cho tăng trưởng và phát triển kinh tế.

Ấn Độ đã đặt mục tiêu đầy tham vọng đạt công suất năng lượng tái tạo 500 gigawatt (GW) vào năm 2030 như một phần trong cam kết của mình theo Hiệp định Paris. Mục tiêu này nhấn mạnh cam kết của Ấn Độ trong việc chuyển đổi sang cơ sở hạ tầng năng lượng bền vững hơn và thân thiện với môi trường hơn. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này không chỉ cần đầu tư đáng kể mà còn phải tiếp cận các công nghệ tiên tiến về năng lượng tái tạo cũng như nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển (R&D). Hiệp định TEPA mang đến cơ hội quý giá để Ấn Độ hiện thực hóa tham vọng năng lượng tái tạo của mình bằng cách tạo điều kiện hợp tác công nghệ lớn hơn với các quốc gia EFTA. Cũng thông qua TEPA, Ấn Độ đặt mục tiêu tận dụng chuyên môn và tiến bộ trong công nghệ năng lượng tái tạo mà các nước EFTA sở hữu để thúc đẩy lĩnh vực năng lượng tái tạo của riêng mình.

Bằng cách thúc đẩy hợp tác trong R&D và chuyển giao công nghệ, Hiệp định TEPA cho phép Ấn Độ tiếp cận các giải pháp đổi mới và tốt nhất về năng lượng tái tạo. Việc chuyển giao kiến thức và công nghệ này có tiềm năng thúc đẩy sự phát triển và triển khai cơ sở hạ tầng năng lượng tái tạo ở Ấn Độ, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh hơn. Ngoài ra, TEPA có thể đóng vai trò là chất xúc tác đầu tư vào lĩnh vực năng lượng tái tạo của Ấn Độ, thu hút vốn và chuyên môn nước ngoài để hỗ trợ mở rộng công suất năng lượng tái tạo. Dòng đầu tư này có thể kích thích nền kinh tế Ấn Độ hơn nữa, thông qua việc tạo ra nhiều việc làm, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao khả năng cạnh tranh của Ấn Độ trên thị trường năng lượng tái tạo toàn cầu. Về bản chất, hiệp định này cung cấp một lộ trình chiến lược để Ấn Độ thúc đẩy chương trình nghị sự về năng lượng tái tạo bằng cách thúc đẩy hợp tác, tạo điều kiện chuyển giao công nghệ và thu hút đầu tư. Bằng cách tận dụng các cơ hội do hiệp định mang lại, Ấn Độ có thể đóng góp vào các nỗ lực toàn cầu nhằm chống lại biến đổi khí hậu, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Để giải quyết sự phức tạp của động lực thương mại toàn cầu, cách tiếp cận chiến lược đòi hỏi phải dựa trên lợi thế, theo đó các ngành nên tập trung vào các lĩnh vực có thế mạnh. Ví dụ, ngành công nghiệp bán dẫn của Ấn Độ đang phát triển mang đến cơ hội rộng mở, đòi hỏi phải có sự đầu tư đáng kể và đào tạo lực lượng lao động lành nghề. Hiệp định TEPA có thể đóng vai trò là động lực thúc đẩy sự phát triển của lĩnh vực này, đặc biệt khi Trung Quốc đang đối diện với những thách thức lớn về kinh tế và vấn đề lao động suy giảm.

Ngoại trưởng S Jaishankar kiên định với chính sách đối ngoại triển vọng của Ấn Độ, với việc Đảng Cầm quyền Ấn Độ (BJP) được kỳ vọng sẽ tiếp tục chiến thắng trong cuộc bầu cử sắp tới. Trong bối cảnh bất ổn toàn cầu, bao gồm cuộc bầu cử sắp tới ở Mỹ, căng thẳng kéo dài giữa Nga và Ukraine, tình trạng bất ổn dai dẳng ở Trung Đông và suy thoái kinh tế của Trung Quốc, Ấn Độ nổi lên như một điểm đến ngày càng hấp dẫn đối với đầu tư trực tiếp nước ngoài. Tận dụng Hiệp định TEPA, Ấn Độ có thể củng cố vị thế của mình như một trung tâm đầu tư được ưu tiên trong khu vực, củng cố khả năng phục hồi kinh tế của nước này trước những “cơn gió ngược” toàn cầu. Tóm lại, Hiệp định TEPA đánh dấu một cột mốc quan trọng trong nền kinh tế của Ấn Độ. Bằng cách điều hướng khéo léo sự phức tạp của động lực thương mại toàn cầu và chú trọng đến các ưu thế trong nước, Ấn Độ có thể tận dụng được những lợi thế đa dạng của hiệp định này. Thông qua việc thực thi chính sách thận trọng và hài hòa về lợi ích, mối quan hệ đối tác này có khả năng mở ra một thời kỳ thịnh vượng chung, đánh dấu một chương quan trọng trong hành trình kinh tế lừng lẫy của Ấn Độ.

Nguồn: Moderndiplomacy

Từ khóa: TEPA, Ấn Độ, EFTA