Nét đặc biệt trong Hiệp định thuận lợi hóa thương mại của WTO

Global1

Cũng như bất kỳ hiệp định nào được ký kết trong khuôn khổ Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Hiệp định Thuận lợi hóa thương mại (TFA) vừa đạt được gần đây dành một cơ chế rất linh hoạt cho các nước đang phát triển và kém phát triển trong việc thực thi hiệp định này trên thực tế. Cơ chế này được gọi là các điều khoản đối xử đặc biệt và khác biệt.

TFA phân loại các cam kết trong khuôn khổ hiệp định thành 3 nhóm khác nhau, cụ thể gồm:

- Các cam kết nhóm A: bao gồm các điều khoản mà một thành viên đang phát triển hoặc kém phát triển phải thực hiên ngay khi hiệp định có hiệu lực hoặc trường hợp quốc gia thành viên kém phát triển phải thực hiện trong vòng 1 năm sau khi hiệp định có hiệu lực.

- Các cam kết nhóm B: bao gồm các điều khoản mà một thành viên đang phát triển hoặc kém phát triển phải thực hiện sau thời gian quá độ sau khi hiệp định có hiệu lực.

- Các cam kết nhóm C: bao gồm các điều khoản mà một thành viên đang phát triển và kém phát triển phải thực hiện sau một khoảng thời gian quá độ sau khi hiệp định có hiệu lực và yêu cầu phải có được năng lực thực hiện thông qua việc có được hỗ trợ về xây dựng năng lực.

Điểm đáng chú ý là các thành viên đang phát triển và kém phát triển phải tự quyết định, dựa trên nền tảng riêng biệt của mình, các điều khoản nào thuộc vào các nhóm A, B và C. WTO cũng cho phép các thành viên được phép thực hiện chuyển đổi các điều khoản thuộc nhóm B và C trong trường hợp cần thiết.

Với những quy định như trên, TFA được đánh giá là rất linh hoạt đối với các nước kém phát triển cũng như chú ý đến tính điều kiện giữa việc hỗ trợ kỹ thuật và việc cam kết thực hiện.

Ngoài ra, TFA cũng chú trọng đến tính khả thi của hiệp định khi xác định cụ thể các biện pháp hỗ trợ kỹ thuật để thực hiện thông qua việc phân loại các nước tham gia hiệp định thành 2 nhóm là Thành viên đang phát triển và Thành viên hỗ trợ.

Các biện pháp hỗ trợ thực thi hiệp định sẽ bao gồm: hỗ trợ việc xác định nhu cầu và ưu tiên; hỗ trợ xây dựng cơ sở hạ tầng; hỗ trợ kỹ thuật và rà soát hiệu quả của những hỗ trợ đó.

Đối với Việt Nam, ngày 29/10 vừa qua thỏa thuận tài trợ đầu tiên thuộc Chương trình “Triển khai Hiệp định TFA của WTO tại Việt Nam” đã được ký kết giữa Tổng Cục hải quan và Bộ Ngoại giao Vương quốc Anh với tổng giá trị tài trợ là 45.429 bảng Anh, thời gian thực hiện từ tháng 10/2014 đến tháng 3/2015, thực hiện dưới hình thức hỗ trợ kỹ thuật.

PC - TTWTO

Từ khóa: đặc biệt, Hiệp định, thuận lợi hóa, thương mại, WTO