Hoàn thiện khung pháp lý triển khai Cơ chế một cửa Asean

co-che-thi-truong

Ngày 08/9/2015, tại trụ sở Tổng cục Hải quan, Thủ tướng Chính phủ đã chủ trì lễ kết nối kỹ thuật Cơ chế một cửa Asean (ASW). Để thực hiện đầy đủ ASW, Việt Nam đã và đang tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý nhằm kết nối chính thức ASW trong giai đoạn 2016-2020.

Ngày 04/9/2015, theo ủy quyền của Chính phủ, Bộ trưởng Tài chính Đinh Tiến Dũng đã ký Nghị định thư về khung pháp lý Cơ chế một cửa ASEAN. Đây là khung khổ pháp lý quan trọng để Việt Nam thực hiện kết nối ASW.

Năm 2006, Bộ trưởng Bộ Tài chính các nước ASEAN đại diện cho Chính phủ các nước đã ký kết Nghị định thư về xây dựng và thực hiện cơ chế một cửa ASEAN nhằm cụ thể hóa Hiệp định về xây dựng và thực hiện cơ chế một cửa ASEAN, thông qua các hướng dẫn về kỹ thuật và kế hoạch hành động để triển khai cơ chế một cửa ASEAN.

Tại Hiệp định về thiết lập và triển khai Cơ chế một cửa Asean,ASW được định nghĩa “là một môi trường trong đó các Cơ chế một cửa quốc gia hoạt động và tích hợp với nhau” (Khoản 1, Điều 1, Hiệp định về xây dựng và thực hiện cơ chế một cửa ASEAN, 12/2005).

Đối với Cơ chế một cửa quốc gia, các nước thành viên ASEAN xác định:

“Cơ chế một cửa quốc gia là một hệ thống cho phép:

a) Xuất trình dữ liệu và thông tin một lần;

b) Xử lý thông tin và dữ liệu một lần và đồng thời; và

c) Ra quyết định một lần cho việc giải phóng và thông quan hàng hoá. Việc ra quyết định một lần được hiểu một cách thống nhất là một điểm ra quyết định duy nhất bởi cơ quan hải quan đối với việc giải phóng hàng hoá trên cơ sở các quyết định của các bộ ngành chức năng được gửi tới cơ quan hải quan một cách kịp thời”. (Khoản 2, Điều 1, Hiệp định về xây dựng và thực hiện cơ chế một cửa ASEAN).

Tại Việt Nam, Cơ chế một cửa quốc gia được định nghĩa “là việc cho phép người khai hải quan gửi thông tin, chứng từ điện tử để thực hiện thủ tục hải quan và thủ tục của cơ quan quản lý nhà nước liên quan đến hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu thông qua một hệ thống thông tin tích hợp. Cơ quan quản lý nhà nước quyết định cho phép hàng hóa được xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh; cơ quan hải quan quyết định thông quan, giải phóng hàng hóa trên hệ thống thông tin tích hợp” (Khoản 3, Điều 4, Luật Hải quan 2014).

Theo báo cáo của Cơ quan thường trực Ban chỉ đạo quốc gia về NSW và ASW, để triển khai thành công ASW trong giai đoạn tới, Việt Nam đã nội luật hóa tại Luật Hải quan năm 2014 và Nghị định số 08/2015/NĐ-CP của Chính phủ.

Bên cạnh đó, các Bộ, ngành cũng đã xây dựng các Thông tư liên tịch để hướng dẫnthực hiện NSW.

Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra, trong thời gian tới, cần tiếp tục hoàn thiện một số vấn đề như tạo hành lang pháp lý đầy đủ hơn cho việc sử dụng chứng từ điện tử, hồ sơ điện tử trong thủ tục hành chính; sử dụng dịch vụ do bên thứ ba cung cấp.

Tạo hành lang pháp lý cho trao đổi thông tin, chứng từ điện tử với các nước trong khu vực và với các thị trường XK ngoài Asean. Trong đó, cần đặc biệt chú trọng đến đàm phán và đưa vào các điều ước song phương, đa phương, các FTA cho phép công nhận và trao đổi giấy phép điện tử (đặc biệt trong lĩnh vực kiểm tra chất lượng hàng hóa) được lưu trữ tại Cổng thông tin NSW.

Có như vậy mới tạo thuận lợi cao nhất cho việc XK hàng hóa của Việt Nam và kiểm soát chất lượng đối với hàng hóa NK vào Việt Nam.

Nguồn: www.customs.gov.vn - P.Diễm

Từ khóa: Hoàn thiện, khung pháp lý, triển khai, Cơ chế một cửa Asean