Cuối tuần này, 12 quốc gia thành viên của hiệp định TPP trong đó có Canada, Mỹ và Nhật Bản, sẽ họp mặt tại New Zealand để chính thức ký hiệp định. Ký kết hiệp định TPP là một bước tiến lớn, nhưng vẫn còn rất nhiều vấn đề xung quanh việc hiệp định này được phê chuẩn và có hiệu lực.
Trong khi chính phủ Canada đang thận trọng về bày tỏ sự ủng hộ đối với việc ký kết hiệp định TPP, thì Bộ trưởng Bộ Thương mại Quốc tế Canada, bà Chrystia Freeland lại cho rằng quyết định ký kết hiệp định TPP là điều đúng đắn. Nguyên nhân là do những thành viên "ký kết ban đầu" của hiệp định TPP sẽ có ảnh hưởng đến việc quyết định thời điểm hiệp định TPP có hiệu lực.Vì vậy, nếu trễ giai đoạn này thì Canada có thể sẽ gặp bất lợi.
Hơn nữa, bà Freeland nhấn mạnh việc ký kết một hiệp định không tạo ra nghĩa vụ ràng buộc pháp lý. Thật vậy, Canada có khá nhiều hiệp ước quốc tế đã ký nhưng chưa phê chuẩn. Điều này cũng tương tự đối với Mỹ - quốc gia đã ký Công ước Liên Hiệp Quốc về Quyền trẻ em, nhưng chưa phê chuẩn.
Một câu hỏi lớn không phải là Canada có ký hiệp định TPP hay không, mà là những gì xảy ra tiếp theo sau khi ký hiệp định này. TPP sẽ không có hiệu lực trong ít nhất hai năm, và thời gian này là đủ cho chính phủ tiến hành các cuộc tham vấn và nghiên cứu. Những người ủng hộ TPP sẽ thúc giục các chính phủ nhanh chóng đưa TPP vào thực thi, nhưng việc ngay lập tức đưa hiệp định này vào thực thi không mang lại nhiều lợi ích, trong khi cái giá phải trả là rất lớn.
Hiện tại còn rất nhiều chuyện phải làm đối với hiệp định TPP.
Nghiên cứu vấn đề chi phí và lợi ích
Đầu tiên, người Canada phải hiểu rõ các chi phí và lợi ích của hiệp định TPP. Các bản tài liệumà chính phủ phát hành năm 2015 đã trình bày TPP sai lệch. Ví dụ, các tài liệu này cho rằng Canada bảo đảm phạm vi ngoại lệ lớn cho các ngành công nghiệp văn hóa. Tuy nhiên, thật ra Canada đã không nhận được phạm vi ngoại lệ đầy đủ về vấn đề văn hóa vì hiệp định TPP có những điều khoản hạn chế nhà nước có các chính sách hỗ trợ sáng tạo của Canada.
Các tài liệu của chính phủ về vấn đề bản quyền và cải cách bằng sáng chế trong hiệp định TPP cũng không đề cập đến những thay đổi pháp lý quan trọng có thể làm tăng chi phí giáo dục và chăm sóc sức khỏe. Cũng không có bất kỳ tài liệu nào nhắc đến các khía cạnh bảo mật riêng tưtrong hiệp định.
Các báo cáo kinh tế và pháp lý
Thứ hai, chính phủ nên tiến hành các nghiên cứu kinh tế và pháp lý. Không giống như New Zealand đã ước tính chi phí của một số cải cách theo hiệp định TPP, người Canada đã không ước tính được các chi phí này. Trong thực tế, một số báo cáo gần đây đã dự báo Canada chỉ nhận được những lợi ích hết sức khiêm tốn từ hiệp định TPP.
Không được tiếp tục tham vấn bí mật
Thứ ba, Chính phủ cần minh bạch và mở rộng các cuộc tham vấn TPP. Phải có những sự kiện công cộng trực tuyến và và kết quả từ các cuộc họp khác phải được công bố cho công chúng biết.
Thực hiện thỏa thuận
Thứ tư, việc tham vấn hiệp định TPP nên được thực hiện đủ sâu để có thể dùng hỗ trợ hoặc từ chối thỏa thuận. Nếu hiệp định TPP được phê chuẩn, chính phủ nên nghiên cứu kỹ sự linh hoạt trong các điều khoản nhằm hạn chế hậu quả tiêu cực.
Ngay cả khi Canada đã ký kết TPP, việc triển khai thực hiện hiệp định này vẫn còn rất xa.
Theo http://m.thetyee.ca - TV
Từ khóa: Canada, ký kết, hiệp định TPP
