Sau hơn 50 năm tồn tại, Chủ tịch Ủy ban ASEAN tại Seoul cho biết Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) sẽ tiếp tục củng cố quan hệ với Hàn Quốc, cùng hướng đếnnhững lợi ích chung trong tương lai. Ông cho rằng khu vực ASEAN là một thị trường cạnh tranh đáng tin cậy,có thể thay thế cho thị trường Trung Quốc.
Trả lời phỏng vấn cho tờ The Korea Herald, đại sứ Campuchia tại Hàn Quốc, ông Long Dimanche – người đứng đầu Ủy ban gồm 10 đại sứ ASEAN - phát biểu rằng khối ASEAN đang giữ vai trò ngày càng vững chắc trên vũ đài thế giới. Vai trò này đã được chứng minh qua sự ra đời của Cộng đồng Kinh tế ASEAN, vào ngày 31/12/2015.
Trong cuộc phỏng vấn độc quyền tại Đại sứ quán Campuchia ở Seoul vào ngày 31/10, đại diện ngoại giao cho rằng“Khu vực ASEAN là thị trường nằm cạnh Trung Quốc, và là điểm đến ổn định cho các doanh nghiệp. Khối ASEAN luôn đề cao mối quan hệ hai bên cùng có lợi. Đây là sự lựa chọn tốt nhất cho các doanh nghiệp Hàn Quốc”. “Kể từ khi thành lập vào năm 1967, tổ chức ASEAN liên tục mở rộng và củng cố các mối quan hệ bên ngoài, thông qua hoạt động tư vấn, hợp tác với các nước thứ ba, bao gồm cả Hàn Quốc.”
Sau Tuyên bố Bangkok năm 1967, tổ chức ASEAN lần đầu được thành lập với vai trò như một khối quốc gia Đông Nam Á bao gồm Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Thái Lan. Sau đó mở rộng ra và hợp tác với Brunei, Campuchia, Lào, Myanmar và Việt Nam. Nền kinh tế của ASEAN lớn thứ 6 trên thế giới với tổng giá trị sản phẩm quốc nội năm 2016 lên tới 2.6 nghìn tỷ USD, với dân số 670 triệu người.
ASEAN và Hàn Quốc đã thiết lập quan hệ đối tác đối thoại ngành từ năm 1989. Quan hệ hai nước được đẩy lên thành quan hệ đối tác đối thoại chính thức vào năm 1991, và trở thành quan hệ đối tác chiến lược vào năm 2010.
Từ khi Hiệp định về Thương mại Hàng hóa ASEAN – Hàn Quốc có hiệu lực vào tháng 6/2007, giá trị thương mại hàng hóa song phương đã tăng lên 9.2% hằng năm, đạt mức 125 tỉ USD năm 2016, và biến Hàn Quốc trở thành đối tác thương mại lớn thứ 5 của khối ASEAN. Hiệp định về Thương mại Dịch vụ ASEAN – Hàn Quốc cũng đã có hiệu lực từ tháng 5/2009, bao gồm các thỏa thuận về kinh doanh, viễn thông, xây dựng, phân phối, giáo dục, bảo vệ môi trường, sức khỏe cộng đồng, giải trí, du lịch và vận tải. Và Hiệp định về Đầu tư ASEAN – Hàn Quốc cũng có hiệu lực từ tháng 6/2009.
Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đã điều Thị trưởng Seoul – Park Won-soon trở thành Đặc phái viên đầu tiên đến ASEAN vào tháng 6 năm nay, như là dấu hiệu cho những cam kết của Hàn Quốc dành cho khu vực phát triển năng động này.Hai bên cùng hướng đến đạt mức 200 tỷUSD giá trị thương mại song phương trước năm 2020.
Nói về nguồn lao động trẻ và dồi dào tại khu vực ASEAN, lớn thứ 3 thế giới (chỉ đứng sau Trung Quốc và Ấn Độ), Đặc phái viên nhấn mạnh rằng nền kinh tế hội nhập của Hàn Quốc đang hưởng lợi từ lực lượng lao động trẻ trong nước, và hơn 60% mức tăng trưởng từ năm 1990 đến này là nhờ vào định hướng gia tăng năng suất trong lĩnh vực sản xuất, bán lẻ, viễn thông và chuỗi cung ứng, cùng nhiều lĩnh vực khác.
Thị trường lý tưởng thay thế cho Trung Quốc
Đại sứ Hàn Quốc cũng cho biết các công ty Nhật Bản đang tăng cường giao thương và đầu tư vào khu vực ASEAN.Nguyên nhân là do chi phí nhân công ở Trung Quốc đang tăng lên, người dân Trung Quốc đang có tư tưởng tẩy chay doanh nghiệp Nhật, và rủi ro khi đầu tư vào quốc gia này cũng đang tăng lên.Các nguyên nhân này một phần bắt nguồn từ việc Bắc Kinh đang trả đũa kinh tế đối với Nhật Bản, do vấn đề tranh chấp lãnh thổ xung quanh đảo Senkaku (Điếu Ngư). Năm 2010, Nhật Bản đã bắt giam thuyền trưởng của một tàu đánh cá Trung Quốc. Cũng từ năm 2010, Bắc Kinh đã ngưng xuất khẩu những khoáng sản quý hiếm sang Nhật Bản –những nguyên liệu quan trọng dùng trong sản xuất pin năng lượng mặt trời, điện thoại di động, chip máy tính, xe hơi, turbin điện gió và nhiều sản phẩm khác.
Nhà ngoại giao này cho rằng “Những nhân tố trên góp phần vào sự thay đổi chiến lược đầu tư của Nhật Bản sang các địa điểm sản xuất giá rẻ khác ở Đông Nam Á như Việt Nam, Campuchia, Indonesia, Philippines, và các trung tâm sản xuất ở những thị trường mới nổi như Ấn Độ, Brazil và Mexico.”
Hàn Quốc đã phải đối mặt với sự phản đối tương tự từ Trung Quốc sau khi tiến hành triển khai Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối của Mỹ ở Seongju, tỉnh Bắc Gyeongsang.
Dimanche nhấn mạnh rằng, khối ASEAN được xem như một trong những hình mẫu thành công nhất về hội nhập khu vực, dù có khác biệt lớn trong hệ thống chính trị, phát triển kinh tế, văn hóa, lịch sử và tôn giáo.Khối ASEAN cũnggiữ vai trò quan trọng trong hoạt động xây dựng chương trình nghị sự về hòa bình và thịnh vượng cho khu vực và trên toàn cầu. Kế hoạch Tổng thể của Cộng đồng Kinh tế ASEAN năm 2025 (AEC blueprint 2025) đưa ra đường lối và các chiến lược bao quát để các cộng đồng an ninh-chính trị, kinh tế và văn hóa-xã hội hội nhập tốt hơn.
Vị Đặc phái viên cũng đề cấp đến Tiều vùng Mê Công mở rộng – khu vực quốc tế nằm trên lưu vực sông Mê Công, trải dài 2.6 triệu km vuông với hơn 326 triệu dân. Chương trình Hợp tác Kinh tếTiều vùng Mê Công mở rộng (GMS) đã được khởi động vào năm 1992, với sự tham gia của 6 nước trong khu vực sông – Campuchia, Lào, Mianmar, Thái Lan, Việt Nam và tỉnh Vân Nam của Trung Quốc, nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực.
Với sự giúp đỡ của Ngân hàng Phát triển Châu Á và các đối tác phát triển khác, chương trình đã thực thi nhiều dự án nâng cao cơ sở hạ tầng chohệ thống đường xá, sân bay, đường sắt, đập thủy điện, trung tâm du lịch và trung tâm phòng chóng dịch bệnh, cũng như hỗ trợ phát triển nông nghiệp, bảo vệ môi trường, sức khỏe cộng đồng, phát triển hệ thống viễn thông và công nghệ thông tin.
“Tổ chức lễ kỉ niệm lần thứ 25, chương trình GMS tiếp tục định hướng phát triển lâu dài, hướng tới một tiểu vùng hội nhập, hài hòa và thịnh vượng,song song với Kế hoạch Hành động Hà Nội kéo dài từ 2018-2022 và Khung Đầu tư Khu vực GMS năm 2022, bao gồm 222 dự án đầu tư và hỗ trợ kĩ thuật trị giá 64 tỉ đô” – vị đại sứ phát biểu.
“Lợi ích tiềm tàng từ sự hợp tác này là vô cùng to lớn. Tuy nhiên, những vấn đề phát sinh từ sự chênh lệch về trình độ phát triển và những bất ổn chính trị ở vài quốc gia ASEAN có thể sẽ làm chậm tiến độhợp tác và cản trở những lợi ích toàn diện.”
Ông cũng nói thêm rằng, chương trình GMS đang tìm kiếm sự hỗ trợ từ Cộng đồng Kinh tế ASEAN, ASEAN+3 và các sáng kiến khu vực khác như sáng kiến “Một vành đai, một con đường” của Trung Quốc.
ASEAN và Hàn Quốc cũng duy trì mối quan hệ hợp tác chính trị thân thiết thông qua Diễn đàn Khu vực ASEAN, ASEAN+3, Hội nghị thượng đỉnh Đông Á (APEC), Hội nghị thượng đỉnh ASEAN và các Hội nghị Bộ trưởng. Hai bên đều là thành viên của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương, Diễn đàn hợp tác Đông Á – Mỹ La tinh và Diễn đàn hợp tác Á – Âu.
Ủy ban ASEAN tại Seoul được thành lập năm 1990, với nhiệm vụ củng cố mối quan hệ hai chiều, thông qua việc chia sẻ thông tin, thúc đẩy quyền lợi của khối ASEAN tại Hàn Quốc và hỗ trợ cố vấn cho chính phủ Hàn Quốc. Ủy ban thường làm việc với trung tâm ASEAN – Hàn Quốc, được thành lập năm 2009 với tư cách là một tổ chức liên chính phủ, nhằm thúc đẩy thương mại và đầu tư song phương, trao đổi văn hóa và học vấn và du lịch.
Năm nay được xem như Năm Trao đổi Văn hóa ASEAN – Hàn Quốc với một danh sách dài các chương trình và sự kiện diễn ra ở hai bên. Hàn Quốc đã xây dựng Nhà Văn hóa ASEAN tại Busanvào ngày 1/9, như là nền tảng để giáo dục người dân về các nền văn hóa đa dạng và độc nhất của ASEAN.
Nguồn: Global Nation Inquirer
Từ khóa: ASEAN, Hàn Quốc, hiệp định, thương mại, hợp tác, GMS
